Beschermd monument

Dries van Opdorp

Beschermd monument van 02-12-2002 tot heden
ID: 10737   URI: https://id.erfgoed.net/aanduidingsobjecten/10737

Besluiten

Geografisch pakket Buggenhout
definitieve beschermingsbesluiten: 02-12-2002  ID: 3977

Beschrijving

De dries van Opdorp is beschermd als monument. De als monument beschermde parochiekerk maakt deel uit van de bescherming. De dries werd in 1956 reeds beschermd als landschap.



Waarden

De dries is beschermd als monument omwille van het algemene belang gevormd door de:

sociaal-culturele waarde

Het huidige driehoekige begraasde dorpsplein met beeldbepalende boombeplanting is een mooi voorbeeld van een dries, zoals die sinds de 12de eeuw omschreven werd als gemeenschappelijke weide voor de lokale bevolking. De dries vormt de kern van de gemeente Opdorp die vermoedelijk ontstond tijdens de laatmiddeleeuwse ontginningen, met zeker sinds de 15de eeuw een Onze-Lieve-Vrouwekapel, de latere in de oosthoek en het omgrachte heerlijke domein ten noorden ervan.
De dries is exemplarisch als bewaard restant van de gemene weidegronden waarvan de aanpalende bebouwing sinds het einde van de 19de eeuw de huidige driehoekige vorm bepaalt.
Zijn centrumfunctie werd bevestigd door de bouw van onder meer de gemeenteschool in 1878, het gemeentehuis en het klooster met school in 1907 en 1909.
Als kern van de gemeente heeft de dries het levenspatroon van de landelijke gemeenschap sedert eeuwen bepaald. De aanwezigheid van een Onze-Lieve-Vrouwekapelletje en een openbare pomp zijn hier nog de materiële getuigen van.
Het plein speelt in de cultuurhistorische en stedenbouwkundige ontwikkeling van de gemeente een belangrijke rol als marktplaats voor de jaarlijkse paardenmarkt en -keuring en als locatie voor talrijke feestelijkheden als kermissen of openluchttentoonstellingen.
De sociaal-culturele waarde blijkt heden nog steeds uit het gebruik van de dries als schietplaats voor de lokale schuttersgilde.

historische waarde

Het huidige driehoekige begraasde dorpsplein met beeldbepalende boombeplanting is een mooi voorbeeld van een dries, zoals die sinds de 12de eeuw omschreven werd als gemeenschappelijke weide voor de lokale bevolking. De dries vormt de kern van de gemeente Opdorp die vermoedelijk ontstond tijdens de laatmiddeleeuwse ontginningen, met zeker sinds de 15de eeuw een Onze-Lieve-Vrouwekapel, de latere in de oosthoek en het omgrachte heerlijke domein ten noorden ervan.
De dries is exemplarisch als bewaard restant van de gemene weidegronden waarvan de aanpalende bebouwing sinds het einde van de 19de eeuw de huidige driehoekige vorm bepaalt.
Zijn centrumfunctie werd bevestigd door de bouw van onder meer de gemeenteschool in 1878, het gemeentehuis en het klooster met school in 1907 en 1909.
Als kern van de gemeente heeft de dries het levenspatroon van de landelijke gemeenschap sedert eeuwen bepaald. De aanwezigheid van een Onze-Lieve-Vrouwekapelletje en een openbare pomp zijn hier nog de materiële getuigen van.
Het plein speelt in de cultuurhistorische en stedenbouwkundige ontwikkeling van de gemeente een belangrijke rol als marktplaats voor de jaarlijkse paardenmarkt en -keuring en als locatie voor talrijke feestelijkheden als kermissen of openluchttentoonstellingen.
De sociaal-culturele waarde blijkt heden nog steeds uit het gebruik van de dries als schietplaats voor de lokale schuttersgilde.

Aanduiding van

Is de omvattende bescherming van

Drieskapelletje

Dries zonder nummer (Buggenhout)
Aan de zuidzijde van de Dries, tegenover de huidige Drietorensstraat, staat minstens sinds het begin van de 19de eeuw een kapelletje, de zogenaamde Drieskapel, toegewijd aan Onze-Lieve-Vrouw, beschermd als monument bij MB van 02.12.2002.


Kerkdreef met opgaande Hollandse linden Opdorpdries

Dries zonder nummer (Buggenhout)
Dwars over de Dries verbindt een lindendreef de Damstraat met de kerk. Het is een dreef met jonge bomen die ter vervanging van de oude afgetakelde dreef is geplant.


Negen opgaande zomerlinden Opdorpdries

Dries zonder nummer (Buggenhout)
Negen opgaande zomerlinden zijn met een regelmatige plantafstand aangeplant op de Dries te Opdorp. Het zijn mooi gevormde bomen met hoge takvrije stammen en met stamomtrekken van 206 tot 280 cm ( gemeten in 2006).


Parochiekerk Sint-Amandus

Dries zonder nummer (Buggenhout)
In de oosthoek van de Dries ingeplante georiënteerde kerk te midden van een ovaal voormalig kerkhof omgeven door een lage bakstenen muur en een hoog ijzeren hek aan gietijzeren zuilen vooraan.


Pomp

Dries zonder nummer (Buggenhout)
Pomp, beschermd als monument bij MB van 02.12.2002. Rechts van de driekapel werd in 1933 een gemeentelijke waterpomp geplaatst, op de gesmeed ijzeren arm gesigneerd en gedateerd "J. AW 1933" gebouwd door Jef Auwaerts.