Beschermd monument

Etagelinde op voormalig hoeve-erf

Beschermd monument van 22-05-2019 tot heden

ID: 113560   URI: https://id.erfgoed.net/aanduidingsobjecten/113560

Besluiten

Etagelinde op voormalig hoeve-erf
definitieve beschermingsbesluiten: 22-05-2019  ID: 14843

Beschrijving

Deze bescherming betreft de etagelinde op het voormalig hoeve-erf, met inbegrip van een relict van de vroegere erfafsluiting bestaande uit een fragment van de vroegere gemengde afsluitingshaag en een op stam gezette hulst op de hoek van het perceel.



Waarden

De etagelinde op het voormalig hoeve-erf is beschermd als monument omwille van het algemeen belang gevormd door de:

wetenschappelijke waarde

De oorspronkelijk als etageboom gesnoeide zomerlinde dateert waarschijnlijk minstens uit de 17de eeuw. Het is een veteraanboom, die zich omwille van zijn leeftijd in een langzame aftakelingsfase bevindt. De veteraanboom wordt gekenmerkt door een grote stamomtrek, door de aanwezigheid van holtes in de stam of in de takken, of door dood hout in de kruin en door spleten of loslatende delen in de schors. Dit maakt hem tot een uniek habitat voor een aantal zeldzame soorten. Monitoring van deze boom kan de levensverwachting van dit herkenbaar exemplaar vergroten.

Door zijn omvang en vermoedelijk hoge leeftijd bezit deze boom een uitgesproken genetische waarde als vertegenwoordiger van een bijzondere variëteit.

historische waarde

Door de bijzondere en omstandige zorg die aan etagebomen werd besteed, vertegenwoordigen etagebomen vaak een oud en historisch relevant bomenpatrimonium. De specifieke snoeivorm kan teruggaan op historische tradities.

De etageboom bezit een authentieke standplaats met een sterke ensemblewerking door de historische eenheid die er is met het erf van de voormalige hoeve. De etageboom had mogelijk een functie als schermbeplanting zoals een breed schaduwveld dat dienst deed als zonnescherm.

De etageboom, of een voorganger ervan, is via het toponiem ‘’t Lindeken’, vermeld op een 17de-eeuwse kaart van de Heerlijkheid van Volmerbeke in Hooglede, geassocieerd met het gehucht Hillemolenhoek, waar hij mogelijk een ontmoetingsplek markeerde. Hierdoor bezit de etageboom een zekere historische contextwaarde. Bij dit gehucht bestond een netwerk van landelijke voetwegen in verbinding met het erf van de verdwenen Hillemolen die teruggaat op een 17de-eeuwse windmolenlocatie. De op stam gezette hulst op de hoek van het hoeve-erf en de 1838 gedateerde bakstenen veldkapel Onze-Lieve-Vrouw Troost ter Nood op het kruispunt Hillemolenstraat-Inkelstraat, dicht bij de plantlocatie van de etageboom, markeren de vroegere voetwegverbinding naar het molenerf aan de Amersveldestraat.

technische waarde

De etageboom is een zeldzaam voorbeeld van een dergelijk type boom op een erf. Het landschapselement heeft een uitgesproken technische waarde omwille van een bijzondere snoeitechniek waarbij alle gesteltakken in meerdere horizontale vlakken werden geleid. In principe werden de loten, die zich ontwikkelen op de gesteltakken, jaarlijks teruggezet.

Door de snoeitechniek werd een brede kroon opgebouwd waarbij bedreigende of nadelige weersinvloeden (wind, regen, hagel, zon, bliksem,…) rechtstreeks werden afgeschermd. Een ruim schaduwveld zou hier functioneel geweest kunnen zijn als zonnescherm, bijvoorbeeld om dieren in functie van de hoeve-uitbating tijdelijk onder de etageboom te stallen.

esthetische waarde

De etageboom heeft een esthetische waarde omwille van de bijzondere en representatieve groeivorm als gevolg van een kunstmatige, haast kunstzinnige snoeitechniek. De oude boom bezit een eerbiedwaardig voorkomen door de aanwezigheid van een dikke, knoestige stam en gesteltakken, in de vorm van een kandelaar. Omwille van zijn omvang en groeivorm als etageboom is de boom een beeldbepalend object.

ruimtelijk-structurerende waarde

De solitaire opgaande etageboom, aangeplant bij de oorspronkelijke erftoegang tot de voormalige hoeve bezit een ruimtelijk-structurerende waarde. De boomkruin is beeldbepalend op het erf van de voormalige hoeve en door de hoogte van de boom is er een zekere bakenfunctie in het vrij open omgevende landschap. Enkele relicten van de vroegere erfafsluiting, waaronder een resterend ijzeren toegangspoortje en een fragment van de vroegere gemengde afsluitingshaag en een op stam gezette hulst op de hoek van het perceel, ondersteunen deze waarde.


Aanduiding van

Is de bescherming van

Etagelinde als erfbeplanting

Hillemolenstraat 6 (Hooglede)
Een enorme linde staat bij de inkom, aan de straatzijde van het erf. Hij heeft een stamomtrek van 451 cm en het is hoogstwaarschijnlijk een aanplanting uit de tweede helft van de 18de eeuw.


Andere relaties

Heeft als voorganger

Etagelinde op voormalig hoeve-erf

Hillemolenstraat 6 (Hooglede)