Beschermd monument

Kapel- en etagelinde bij kruispunt

Beschermd monument van 22-05-2019 tot heden

ID: 113562   URI: https://id.erfgoed.net/aanduidingsobjecten/113562

Besluiten

Kapel- en etagelinde bij kruispunt
definitieve beschermingsbesluiten: 22-05-2019  ID: 14845

Beschrijving

Deze bescherming betreft de kapel- en etagelinde bij het kruispunt Lindeke.



Waarden

De kapel- en etagelinde bij het kruispunt Lindeke is beschermd als monument omwille van het algemeen belang gevormd door de:

wetenschappelijke waarde

De etageboom is een veteraanboom, die zich omwille van zijn leeftijd in een langzame aftakelingsfase bevindt. De veteraanboom wordt gekenmerkt door een grote stamomtrek, door de aanwezigheid van holtes in de stam of in de takken, of door dood hout in de kruin en door spleten of loslatende delen in de schors. Dit maakt hem tot een uniek habitat voor een aantal zeldzame soorten. Monitoring van deze boom kan de levensverwachting van dit herkenbaar exemplaar vergroten.

Door zijn omvang en hoge leeftijd bezit deze boom een uitgesproken genetische waarde als vertegenwoordiger van een bijzondere variëteit.

historische waarde

Door de bijzondere en omstandige zorg die aan etagebomen werd besteed, vertegenwoordigen etagebomen een oud en historisch relevant bomenpatrimonium. De specifieke snoeivorm kan teruggaan op historische tradities. De kapellinde met kenmerken van een  etageboom bezit een authentieke standplaats door  de historische eenheid die er is met de kruising van voetwegen in een open akkerland. Een kapelboom is een boom waartegen een boomkapel is bevestigd.

De kapellinde met kenmerken van een etageboom bij een kruispunt is als boom weergegeven op de Atlas der Buurtwegen uit midden de 19de eeuw. Op latere topografische kaarten uit de 19de en begin 20ste eeuw wordt de boom vermeld, wat wijst op het groot belang ervan en een mogelijke functie als baken of ontmoetingsplaats. De boom is aangeplant op een kruispunt van wegen. De ene weg verbindt een herberg met de Oude Heerweg, verbinding tussen Oudenaarde en Ronse. De andere weg verbindt de kerk met de school.

volkskundige waarde

De linde vormt een historische eenheid met een religieus element, namelijk een houten boomkapelletje. Het refereert naar het gebruik om kapellen of kruisen te hangen op linden. Van lindebomen is bekend dat zij bij uitstek werden aangeplant bij bijzondere, vaak spiritueel geïnspireerde aangelegenheden.

technische waarde

De linde met kenmerken van een etageboom is een zeldzaam voorbeeld van een dergelijk type boom. Het landschapselement heeft een uitgesproken technische waarde omwille van een bijzondere snoeitechniek waarbij alle gesteltakken in meerdere horizontale vlakken werden geleid. In principe werden de loten, die zich ontwikkelen op de gesteltakken, jaarlijks teruggezet.

Door de snoeitechniek werd een brede kroon opgebouwd waarbij bedreigende of nadelige weersinvloeden (wind, regen, hagel, zon, bliksem,…) rechtstreeks werden afgeschermd. Een ruim schaduwveld zou hier functioneel geweest kunnen zijn als zonnescherm, bijvoorbeeld om een ontmoetingsplaats of religieuze plek onder de etageboom te beschermen en markeren.

esthetische waarde

De kapellinde met kenmerken van een etageboom heeft een esthetische waarde omwille van de bijzondere en representatieve groeivorm als gevolg van een kunstmatige, haast kunstzinnige snoeitechniek. De oude boom bezit een eerbiedwaardig voorkomen door de aanwezigheid van een dikke, knoestige stam en gesteltakken, in de vorm van een kandelaar.

ruimtelijk-structurerende waarde

De kapel- en etagelinde bij kruispunt heeft omwille van de plantpositie een ruimtelijk-structurerende waarde. De boom is aangeplant op de kruising van voetwegen op een open akkerland, waar de opvallende boomkruin een duidelijk herkenbaar en beeldbepalend baken is in de open ruimte.


Aanduiding van

Is de bescherming van

Kapel- en etagelinde bij kruispunt

Lindeke zonder nummer (Maarkedal)
Bij een kruispunt van voetwegen staat een oude lindeboom. Hij vertoont de kenmerken van een etageboom. De boom bestaat uit een onderste krans met zware afgezette gesteltakken, een tussenetage en doorgaande stam met op het einde een bol.


Andere relaties

Heeft als voorganger

Kapel- en etagelinde bij kruispunt

Lindeke zonder nummer (Maarkedal)