Beschermd stads- of dorpsgezicht, intrinsiek

Dorpskom Watou

Beschermd stads- of dorpsgezicht, intrinsiek van tot heden

ID
14489
URI
https://id.erfgoed.net/aanduidingsobjecten/14489

Besluiten

Dorpskom van Watou met schandpaal, brug, toegangspoort, pastorie en woning
definitieve beschermingsbesluiten: 03-07-1985  ID: 2061

Rechtsgevolgen

Meer informatie over de rechtsgevolgen van beschermingen vind je op onze website.

Beschrijving

De dorpskom van Watou (Poperinge) is beschermd als dorpsgezicht. De panden die in hetzelfde beschermingsbesluit van 3 juli 1985 werden beschermd als monument zijn eveneens opgenomen in de bescherming als dorpsgezicht.

Het beschermingsdossier motiveert de bescherming als volgt:
"omwille van de cultuurhistorische kwaliteiten van deze dorpskern voor wat zijn structuur en het visuele beeld betreft."

  • Onroerend Erfgoed West-Vlaanderen, Beschermingsdossier DW000491, Poperinge (Watou) – Dorpskom met monumenten (M. Goossens, 1985).


Waarden

De dorpskom van Watou, met name de Markt, de Kleine Markt, het Kasteel met Neerhof en de aanzet van het open weiland ten Westen van de dorpskom is beschermd als dorpsgezicht omwille van het algemeen belang gevormd door de:

cultuurhistorische waarde

-


Aanduiding van

Is de bescherming van

Dorpskom Watou

Douvieweg, Kapelaanstraat, Kasteelstraat, Kerkhofstraat, Kleine Markt, Moenaardestraat, Steenvoordestraat, Vijfhoekstraat, Watouplein (Poperinge)
De dorpskom van Watou (Poperinge) wordt gekenmerkt door twee marktpleinen (Watouplein, Kleine Markt) van elkaar gescheiden door de Heidebeek (Ook Warandebeek genoemd), en gedomineerd door de centraal gelegen parochiekerk Sint-Bavo middenin een omhaagd kerkhof (Kerkhofplein).

Is de omvattende bescherming van

Arbeiderswoning

Kerkhofstraat 3 (Poperinge)
Alleenstaand arbeidershuisje met omhaagde voortuin, uit de 19de eeuw.


Burgerhuis

Vijfhoekstraat 10 (Poperinge)
Dubbelhuis van vier traveeën en vermoedelijk oorspronkelijk één bouwlaag, uit het tweede-derde kwart van de 19de eeuw, verhoogd met één bouwlaag in het laatste kwart van de 19de eeuw of eerste kwart van de 20ste eeuw.


Burgerhuis

Vijfhoekstraat 16 (Poperinge)
Burgerhuis van vijf traveeën en twee bouwlagen onder zadeldak, uit 1881.


Burgerhuis

Vijfhoekstraat 19 (Poperinge)
Dubbelhuis van vijf traveeën en twee bouwlagen onder zadeldak, uit de tweede helft van de 19de eeuw.


Burgerhuis

Watouplein 5 (Poperinge)
Burgerhuis van vijf traveeën en twee bouwlagen onder zadeldak, uit het eerste kwart van de 20ste eeuw.


Burgerhuis

Watouplein 14 (Poperinge)
Burgerhuis van vier traveeën en twee bouwlagen onder een zadeldak, uit de 19de eeuw.


Dorpswoning

Kleine Markt 12 (Poperinge)
Huis van vijf traveeën en één bouwlaag, onder zadeldak, uit de 19de eeuw.


Dorpswoning

Vijfhoekstraat 18 (Poperinge)
Breedhuis van vijf traveeën en één bouwlaag onder een lichtgebogen zadeldak, uit 1799.


Dorpswoning In de rooden hoed

Vijfhoekstraat 2 (Poperinge)
Breedhuis van vier traveeën en één bouwlaag onder een geknikt zadeldak met twee houten dakkapellen, uit de tweede helft van de 19de eeuw.


Dorpswoningen

Kleine Markt 3-4 (Poperinge)
Twee gelijkaardige vervallen enkelhuizen uit het eerste kwart van de 19de eeuw.


Gasthof De Eendracht

Watouplein 7 (Poperinge)
Dubbelhuis van vijf traveeën en twee bouwlagen onder een lichtgebogen zadeldak, uit de tweede helft van de 18de eeuw.


Heldenhuldezerken en andere graven op het kerkhof

Watouplein zonder nummer (Poperinge)
Verspreid over het kerkhof liggen er 37 doden uit vooral de Eerste Wereldoorlog begraven onder vier grafstenen en 33 'heldenhuldezerkjes'.


Herenhuis

Kasteelstraat 1 (Poperinge)
Neoclassicistisch herenhuis gebouwd circa 1810 op de plaats van het in 1793 vernield kasteel. Het kasteel werd gebouwd in 1620 en is zichtbaar op een 17de-eeuwse afbeelding van Sanderus.


Herenhuis

Kerkhofstraat 5 (Poperinge)
Ten noordwesten van de kerk gelegen herenhuis, middenin een beboomde tuin, uit het laatste kwart van de 18de eeuw-eerste kwart van de 19de eeuw.


Herenhuis

Watouplein 12 (Poperinge)
Dubbelhuis van zes traveeën en twee bouwlagen onder een licht gebogen zadeldak, uit het tweede - derde kwart van de 19de eeuw. Bakstenen gebouwen met beraapte lijstgevel op een arduinen plint.


Hoekhuis

Kleine Markt 13 (Poperinge)
Laag hoekhuis van twee traveeën en één afgeschuinde hoektravee onder geprofileerde overstek en drie traveeën onder geknikt zadeldak met houten dakkapel (nok parallel aan de straat, Vlaamse pannen), uit de 19de eeuw. Rode baksteenbouw op een gecementeerde plint.


Hoekhuis

Moenaardestraat 2 (Poperinge)
Voormalig wethuis van de heerlijkheid van Douvie, tevens voormalige herberg, type afspanning, met achterliggende brouwerij, uit de tweede helft van de 18de eeuw.


Hoekhuis

Watouplein 1 (Poperinge)
Hoekhuis bij de Douvieweg, uit de eerste helft van de 19de eeuw.


Hoekhuis

Steenvoordestraat 2 (Poperinge)
Hoekhuis, dubbelhuis van vier traveeën en twee bouwlagen onder zadeldak, uit het tweede-derde kwart van de 19de eeuw.


Kapelanie

Kapelaanstraat 15 (Poperinge)
Oude kapelanie uit het vierde kwart van de 18de eeuw, gelegen op het einde van de Kapelaanstraat.


Kasteelhoeve

Steenvoordestraat 34 (Poperinge)
Hoeve met losse, lage bakstenen bestanddelen onder zadeldaken rondom een met gras begroeid erf, afgebeeld bij het kasteel in Flandria Illustrata van Sanderus (1641), tevens aangeduid op de Ferrariskaarten (1771-1778).


Klooster Zusters Maria

Moenaardestraat 12 (Poperinge)
Klooster van de zusters van Maria met achterliggende geplaveide speelplaats met schooltje en kapel, uit het eerste kwart van de 20ste eeuw.


Knotlindenrij bij kerkhof Watou

Kerkhofstraat zonder nummer (Poperinge)
Een enkele bomenrij aan de noordzijde bij het kerkhof van de parochiekerk Sint-Bavo. Alle lindebomen zijn hoog geknot. Op het moment van de inventarisatie (2009) waren er 7 aanwezig. Het betreft hier een voorbeeld van hoe bomen werden aangeplant, onderhouden en geleid op kerkhoven.


Kosterswoning

Kapelaanstraat 2 (Poperinge)
Kosterswoning, gelegen ten westen van de kerk aan het uiteinde van de straat. Alleenstaand dubbelhuis uit het derde en laatste kwart van de 19de eeuw.


Meidoornhaag bij kerkhof Watou

Kerkhofstraat zonder nummer (Poperinge)
Het kerkhof bij de parochiekerk Sint-Bavo te Watou is volledig rondom afgesloten met een geschoren meidoornhaag. De haag is traditioneel onderhouden en vertoont hier en daar nog de sporen van een gelegde haag.


Oorlogsgedenkteken

Watouplein zonder nummer (Poperinge)
Dit gedenkteken dat de militaire en burgerlijke doden van Watou herdenkt, werd onthuld op 11 september 1921. Het gedenkteken werd ontworpen door de Brugse beeldhouwer Gustaaf Pickery.


Parochiekerk Sint-Bavo

Kerkhofstraat zonder nummer (Poperinge)
Georiënteerde kerk gelegen middenin een omhaagd kerkhof met Heilig Hartbeeld aan de zuidzijde. Begrensd ten noorden door de Warandebeek, ten zuiden door het Watouplein.


Pastorie Sint-Baafsparochie met tuin

Kerkhofstraat 1 (Poperinge)
Pastorie gelegen recht tegenover het westelijk portaal van de kerk, in het midden van een deels omhaagde, deels ommuurde, beboomde tuin, met een gietijzeren toegangshekje. Dubbelhuis van vier traveeën en twee bouwlagen onder een licht gebogen zadeldak.


Watou Churchyard

Watouplein zonder nummer (Poperinge)
Britse graven uit de Eerste Wereldoorlog, verspreid over het kerkhof, ten noorden van de kerk.


Wethuis

Watouplein 17 (Poperinge)
Voormalig wethuis van de heerlijkheid Cortewylle, tevens herberg Sint-Joris met brouwerij. Heden is de benaming 'Hommelhof', volgens het opschrift. Hoekhuis uit de tweede helft van de 19de eeuw, maar vermoedelijk met een oudere 18de-eeuwse kern.


Wethuis en schandpaal

Watouplein 2 (Poperinge)
Wethuis van het graafschap Watou. Een 18de-eeuwse schandpaal van arduin is ingewerkt in de voorgevel. Enkelhuis met een oude 18de-eeuwse kern, een 19de-eeuws uitzicht, en een gevelcementering uit de 20ste eeuw.

Is de gedeeltelijke bescherming van

Vallei van de Heidebeek met dorpskern Watou

Roesbrugge-Haringe, Watou (Poperinge)
De vallei van de Heidebeek langsheen de Frans-Belgische grens wordt gekenmerkt door een beek met een zeer natuurlijke sterk meanderende loop en een natuurlijk oeverprofiel. De valleiranden vormen de grens tussen de beekbegeleidende weilanden en de hoger gelegen akkerlanden. Op de hoger gelegen akkerlanden staan verspreide hoeves met erfbeplanting en weilanden met houtkanten. De gotische kerk van Watou, gelegen in de vallei van de Warandebeek, vormt ene blikvanger door de hogere ligging.


Beheerder fiche: Agentschap Onroerend Erfgoed

Contact

Heb je een vraag of opmerking over deze fiche? Meld het ons via het contactformulier.