Beschermd monument

Hoeve Schauttewalle met kapel

Beschermd monument van 15-04-2014 tot heden
ID: 14520   URI: https://id.erfgoed.net/aanduidingsobjecten/14520

Besluiten

Hoeve Schautewalle
definitieve beschermingsbesluiten: 15-04-2014  ID: 5394

Beschrijving

De historische hoeve Schauttewalle en de pijlerkapel toegewijd aan Onze-Lieve-Vrouw te Wingene, zijn beschermd als monument.



Waarden

Hoeve Schautewalle, omvattende het historisch erfperceel, het boerenhuis gelegen op een terp met geïntegreerde aardappelkelders en deels behouden tracé van de omwalling, de schuur, de stal, het poortgebouw, de toegangsdreef van de hoeve en de kapel met onmiddellijke omgeving, is beschermd als monument omwille van het algemeen belang gevormd door de:

historische waarde

De hoeve Schautewalle, waarvan de oudste vermelding in geschreven bronnen van 1444 terug te vinden is, maakt deel uit van de geschiedenis van de gemeente Wingene en kadert binnen de feodale geschiedenis in Vlaanderen. Het geheel gaat terug op een oude omwalde site met opper- en neerhofstructuur, die deels nog aanwezig is. Het historisch belang van de hoeve wordt geïllustreerd door enerzijds het unieke ensemble en anderzijds de omvang van de gaaf bewaarde volumes van het boerenhuis gelegen op een terp met geïntegreerde aardappelkelders, het imposante poortgebouw, de stal en de schuur. Deze bestanddelen zijn U-vormig geordend rondom een begraasd erf beplant met hoogstamfruitbomen en voorzien van rondgaande, deels verharde erfwegen. Bovendien is de omwalling nog gedeeltelijk bewaard en is de site toegankelijk via een toegangsdreef, traditioneel afgezoomd met opgaande bomen en met aan het begin ervan een kapel.

historische waarde

in casu architectuurhistorische waarde:
De hoevegebouwen zijn fasegewijs tot stand gekomen en vertonen bouwelementen die representatief zijn voor een bepaalde periode en manier van bouwen. Het boerenhuis, gedateerd 1618 bewaart elementen die verwijzen naar vakwerkbouw, wat zeer uitzonderlijk is. Het imposante poortgebouw van 1904 zorgt voor de toegang tot de hoevesite. De schuur en de stal werden in 1904 gebouwd met typische bouwmaterialen en stijlelementen voor die periode.
Het boerenhuis met dubbelhuisopstand van zes traveeën en een bouwlaag bewaart zowel extern als intern elementen die representatief zijn voor de vroegere vakwerkconstructie. Opvallend is de bewaarde deuropening met een kopbalk voorzien van een accoladeboog, een kruis en een datering 1618; de vensteropeningen met bewaarde kozijnconstructies en de intern bewaarde constructieve elementen zoals onder meer de balkenlagen en de dakconstructie die eveneens dateren uit de 17de eeuw.
De schuur, de stal en het poortgebouw van 1904 vallen op door hun uitwerking en hun omvang. Het imposante poortgebouw, opgetrokken in rode baksteen met accenten van gele baksteen en arduin is voorzien van twee korfbogen. De schuur en de stal zijn eveneens gebouwd in verzorgd metselwerk en vallen op door hun omvang van respectievelijk veertien en achttien traveeën en vormen hierdoor een beeldbepalend element op de hoevesite.
De kapel met vernieuwd bakstenen parement en flankerende kapelbomen bewaart nog het gerecupereerd roodgeschilderd smeedijzeren nishekken met data 1711 en 1861, teruggaand op de vroegere Verkests kapel of Mote kapel.


Aanduiding van

Is de omvattende bescherming van

Hoeve Schauttewalle

Peerstalstraat 1 (Wingene)
Historische, deels omwalde hoeve zogenaamd "Scha(of -o)ut(eet)tewalle" of "de Meulendam" (een ander toponiem voor een nabijgelegen stuk grond).


Pijlerkapel Onze-Lieve-Vrouw

Peerstalstraat zonder nummer (Wingene)
Pijlerkapel toegewijd aan Onze-Lieve-Vrouw, ook gekend als "Verkests kapel" of "Mote kapel".


Twee kapellindes

Peerstalstraat zn (Wingene)
Bij het begin van de toegangsdreef tot de Hoeve Schauttewalle werd de Pijlerkapel Onze-Lieve-Vrouw gereconstrueerd. Volgens aloude traditie werden bij de kapel twee kapelbomen aangeplant. Het gaat hier om twee opgaande zomerlindes die in een perk aan weerszijden van de kapel werden geplant.