Beschermd cultuurhistorisch landschap

Norbertijnenabdij van Park: uitbreiding omgeving

Beschermd cultuurhistorisch landschap van 16-02-2007 tot heden

ID: 1896   URI: https://id.erfgoed.net/aanduidingsobjecten/1896

Besluiten

Abdij van Park: omgeving
definitieve beschermingsbesluiten: 16-02-2007  ID: 4481

Beschrijving

De ruime omgeving van de norbertijnenabdij van Park te Leuven is beschermd als landschap. De bescherming omvat enerzijds het gebied ten zuiden van de visvijvers van de abdij en anderzijds een kleinere gebied gelegen tussen de Norbertijnerweg en de spoorlijn Leuven-Tienen.



Waarden

De omgeving van de Abdij van ’t Park (uitbreiding) is beschermd als landschap omwille van het algemeen belang gevormd door de:

esthetische waarde

de abdij van 't Park vormt een merkwaardig architecturaal ensemble met delen vooral uit de 16de, 17de en 18de eeuw en met romaanse, gotische, renaissance, barokke en classicistische elementen. Hierbij dienen de landschappelijke elementen uit de omgeving gevoegd te worden: het heuvelachtig terrein biedt vergezichten en perspectieven op de abdij die door de afwezigheid van bebouwing op nagenoeg alle percelen een grote meerwaarde bieden voor de abdijsite en de Parkvijvers.

historische waarde

de abdij van 't Park te Heverlee vindt haar oorsprong in de 12de eeuw. Deze norbertijnerabdij werd een typisch voorbeeld van een religieuze orde waarvan de organisatie op economische basis geschoeid was, in het bijzonder als producent van landbouwproducten. Dit weerspiegelt zich in het gebouwenpatrimonium en de bezittingen van de abdij in een ruim gebied rond Leuven. Uitgaande van de beschikbare iconografische bronnen kan vastgesteld worden dat nog zeer talrijke landschapselementen die reeds in de 16de en 17de eeuw aanwezig waren, behouden gebleven zijn: de abdij- en hoevegebouwen, de watermolen, de poorten, de ommuring, de tuinen, het kerkhof, de vijvers en het wegenpatroon in de omgeving. Uitgaande van de historische gegevens kan opgemaakt worden dat de omgeving van de abdij van ’t Park en vermoedelijk ook de vijvers een rijk archeologisch bodemarchief bevatten.

natuurwetenschappelijke waarde

de 17de-eeuwse kaartboeken van de Abdij van 't Park bevatten een zeer uitgebreide informatie over de voormalige bezittingen van de abdij. De precisie waarmee de kaarten uitgetekend werden, maken een vergelijkende studie met recenter kaartmateriaal mogelijk. Dit laat toe de huidige situatie in een brede historische context te plaatsen. Binnen de afbakening van het landschap rond de abdij kunnen ook de belangrijkste elementen van de geomorfologie van het gebied ten zuiden van de stad Leuven waargenomen worden: de Molenbeekvallei met de abdij, kleine landschapselementen en holle wegen met natuurwaarde en oostwaarts de dominerende diestiaanheuvels met vooraan de Predikherenberg.

sociaal-culturele waarde

de aanwezige volkstuintjes zijn zeldzame relicten van een fenomeen dat in de 19de en gedeeltelijk ook in de 20ste eeuw een grote uitbreiding kende en beantwoordde aan een economische noodzaak. Ze worden gekenmerkt door talrijke kleine kavels die in de eerste plaats dienden voor het kweken van voedingsgewassen. Voor de omwonenden was de abdij tot in de tweede helft van de 20ste eeuw een leverancier van landbouwproducten. Dit creëerde een bijzondere band met de nabijgelegen wijk. Recenter kreeg de omgeving van de abdij ook een betekenis in de kader van de zachte recreatie en werd vooral gewaardeerd als wandelgebied.

Aanduiding van

Is de gedeeltelijke bescherming van

Abdij van ‘t Park

Heverlee (Leuven)
De abdij van ‘t Park ligt ten zuidoosten van Leuven in de vallei van de Molenbeek. Deze historische site, de abdij, de watermolen, de bijgebouwen en de vijvers zijn nagenoeg ongewijzigd de laatste 230 jaar. Het 43 ha grote abdijdomein is in zijn huidige vorm het laatste overblijfsel van de schenking, bestaande uit woeste gronden en bossen, die hertog Godfried met de Baard in 1129 aan de Norbertijnen deed. Ten zuiden van de abdij van 't Park ligt de heuvelrug, de Pietersberg, een agrarisch gebied doorsneden door een aantal holle wegen. Ook de terreinen van het Sint-Albertuscollege met aanpalend klooster en park horen bij de ankerplaats.