Beschermd stads- of dorpsgezicht, intrinsiek

Begijnhof: franje

Beschermd stads- of dorpsgezicht, intrinsiek van tot heden

ID
2611
URI
https://id.erfgoed.net/aanduidingsobjecten/2611

Besluiten

Sint-Agnesbegijnhof, muurrestanten, stratenpatroon en omgeving
definitieve beschermingsbesluiten: 12-05-2005  ID: 4368

Beschrijving

Deze bescherming betreft de zone van bleekweide en boomgaard met delen van de ommuring die het begijnhof omgeeft (exclusief de gebouwen van het begijnhof zelf, deze zijn beschermd als monument).



Waarden

Franje van het begijnhof, inclusief de voormalige poel tussen begijnhof en pastorie is beschermd als stadsgezicht omwille van het algemeen belang gevormd door de:

historische waarde

De bebouwde zone van het begijnhof wordt intra muros vanouds afgeboord met onbebouwd terrein, dat bewaard bleef aan de zijde van de Speelhoflaan, langsheen de Cicindriabeek en voor een deel tussen de Cicindriabeek en Schurhoven. Deze terreinen fungeerden als tuin, bleekweide en boomgaard. Het onbebouwde terrein hoorde functioneel bij het hof en vervulde een bufferende rol, die de beslotenheid van de gemeenschap accentueerde.
De toevoeging van bebouwing intra muros bleef doorheen de 19de en eerste helft van de 20ste eeuw enigszins beperkt tot het opvullen van hiaten met enkele kleine arbeidershuisjes, die onder verbouwde vorm bewaard bleven.
De pastorie van het begijnhof, extra muros gelegen, was duidelijk op de ingang van het hof geaxeerd; een poel, die tot het begin van de 20ste eeuw grotendeels onbebouwd bleef, vormde een fysieke, maar visueel subtiele grens tussen de twee sites, die functioneel op elkaar waren afgestemd. Het perceel van de poel is ondertussen volgebouwd, maar het omgevende stratenpatroon bleef ongewijzigd.

sociaal-culturele waarde

Het bufferend potentieel van de bewaarde onbebouwde zone blijft een belangrijke troef in een omgeving die enigszins door storende nieuwbouw is aangetast. Het terrein langsheen de Cicindriabeek heeft bovendien zekere esthetische karakteristieken en biedt weergaloze uitzichten over de skyline van het begijnhof.
De in de tweede helft van de 20ste eeuw intra muros toegevoegde huizenrijen en individuele panden (waaronder het bejaardentehuis), de vrijstaande villa aan Schurhoven, rechts naast de infirmerie, alsook de in de 19de en 20ste eeuw opgetrokken en/of sterk verbouwde huizenrijen aan Schurhoven (waaronder enerzijds de huizenrij tussen het bejaardentehuis en de geciteerde villa, anderzijds de bebouwing op de poel tussen het begijnhof en de voormalige pastorie van het begijnhof) werden in de bescherming besloten omwille van hun historisch belangrijke locatie, binnen de afbakening van de historische site van het begijnhof.

Aanduiding van

Is de bescherming van

Groenaanleg van het begijnhof

Begijnhof (Sint-Truiden)
Rechthoekig plein, met 13de-eeuwse Sint-Agneskerk als kern van het voormalig begijnhof, in zijn huidig uitzicht daterend van na de Tweede Wereldoorlog.

Is de omvattende bescherming van

Begijnenhuizen

Begijnhof 41-52 (Sint-Truiden)
Reeks huizen met oude kern uit de 17de eeuw - eerste helft 18de eeuw, thans sterk aangepast.


Muurresten rondom het begijnhof

Begijnhof zonder nummer (Sint-Truiden)
Het begijnhof te Sint-Truiden werd opgericht op een terrein dat in 1265 door de abdij ter beschikking werd gesteld van de mulieres religiosae. De muurgedeelten aan noordoostelijke en noordwestelijke zijde van het begijnhofterrein bleven relatief intact bewaard.

Is de gedeeltelijke bescherming van

Begijnhof

Begijnhof (Sint-Truiden)
Het Sint-Agneshof werd gesticht in 1258. De grond gelegen ten zuidoosten van de Cicindria, in het gehucht Schurhoven, werd geschonken door abt Willem van Rijkel; de pastoors werden door de abdij benoemd. In 1798 werd het begijnhof onteigend en verkocht.