Watermolen Hoogmolen: molencomplex zonder woning

Beschermd monument van 13-07-2005 tot heden

Locatie

Provincie Limburg
Gemeente Meeuwen-Gruitrode
Deelgemeente Ellikom
Straat Hoogmolenweg
Locatie Hoogmolenweg 15 (Meeuwen-Gruitrode)
Alternatieve naam Peerdermolen

Administratieve gegevens

Andere nummers
  • 4.01/72040/108.1
  • OL001952

Is de (gedeeltelijke) bescherming van

Hoogmolen

Hoogmolenweg 15, Meeuwen-Gruitrode (Limburg)

Voormalige watergraanmolen op de Abeek. De molen staat aangeduid op de Ferrariskaart van 1771-77 als een tweeledig geheel, met molenhuis en molenaarswoning. In de eerste helft van de 19de eeuw kreeg de molen grosso modo zijn huidige vorm.

Beknopte karakterisering

Beschrijving

Bij wijzigingsbesluit van 13 juli 2005 werd het vernieuwde woonhuis aan de zuidwestkant van het molenerf uit de afbakening van de bescherming van het molencomplex gehaald. Het molengebouw werd reeds in 1995 als monument beschermd. De omgeving van de watermolen is als dorpsgezicht beschermd.

Waarden

Uitbreiding bescherming Hoogmolen van molenwerk in strictu sensu tot het gehele complex, met uitzondering van het vernieuwde woonhuis aan de zuidwestkant van het molenerf, als monument omwille van het algemeen belang gevormd door de:

historische waarde

historische en historische, in casu architectuurhistorische waarde: De Hoogmolen schijnt een oude stichting te zijn, waarnaar in bronnen al wordt verwezen vanaf de 16de eeuw; een brug en peerdermolen worden vermeld in de 17 de eeuw en de eerste concrete weergave van het gebouw dateert uit de 18de eeuw (Ferrariskaart, 1771-77). Het toenmalige monovolume, dwars op de Aabeek, bleef in kern bewaard onder de vorm van de versteende vakwerkstructuur van het bij het molenhuis aansluitende schuurvolume. Het huidige complex, waarbij het molenhuis en schuur zijn uitgebreid met een bakstenen woonhuis en stallingen in U-vormige constellatie rond een erf, open naar de beek, heeft grotendeels vorm gekregen in de 19de eeuw: muurankers linken het woonhuis aan het jaartal 1828; later werd ook het molenwerk vervangen en het bestaande volume werd aangepast aan het nieuwe geheel, dat een stilistische en functionele samenhang vertoont.

sociaal-culturele waarde, industrieel-archeologische waarde

Het complex is te beschouwen als een typisch geheel, waarin de eigenlijke molenactiviteiten werden gecombineerd met een woon- en landbouwfunctie. De samenhang tussen bebouwing en omgeving - de beek werd rechtgetrokken in functie van de molen - maken de beeldbepalende waarde daarenboven uitgesproken.

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.