Commanderij Teutoonse Orde: kasteel, hoevegebouwen en omgeving

Beschermd stads- of dorpsgezicht, intrinsiek van 12-10-1994 tot heden

Locatie

Provincie Limburg
Gemeente Meeuwen-Gruitrode
Deelgemeente Gruitrode
Straat Weg naar Opoeteren
Locatie Weg naar Opoeteren 2-4 (Meeuwen-Gruitrode)

Administratieve gegevens

Andere nummers
  • 4.02/72040/103.1
  • OL001138

Is de (gedeeltelijke) bescherming van

Commanderij van de Duitse Orde

Weg naar Opoeteren 2-4, Meeuwen-Gruitrode (Limburg)

De commanderij van Gruitrode was een belangrijke vestiging; veel hier dienst doende commandeurs werden later landcommandeur van de balie Alden Biesen.

Beschrijving

De bescherming omvat het kasteel, hoevegebouwen en omgeving van de Commanderij van de Teutoonse Orde.

Waarden

Het kasteel, de hoevegebouwen en de onmiddellijke omgeving van de voormalige commanderie van de Teutoonse orde is beschermd als dorpsgezicht omwille van het algemeen belang gevormd door de:

historische waarde

Als één van de belangrijke commanderijen van de balije Alden Biesen. De commanderij groeide uit tot een indrukwekkende waterburcht in Maaslandse renaissancestijl. Het belang van deze commanderij blijkt voldoende uit het feit dat hier de munten van Alden Biesen werden geslagen en dat vele commandeurs, na een ambtsperiode te Gruitrode, de functie van landcommandeur bekleedden.

historische waarde

in casu architectuurhistorische waarde: als 13de-eeuwse waterburcht die in 1416 door de landcommandeur I. Van Cortenbach werd gekocht en vanaf het tweede en het derde kwart van de 16de eeuw uitgebouwd werd tot een monumentale waterburcht in Maaslandse renaissancestijI bestaande uit een burcht in de vorm van een vierkant met ronde hoektorens en een voorburcht met voorhof (hoeve). Aanpassingen gebeurden onder commandeur Johan A. van Bylandt in het derde kwart van de 17de eeuw, waardoor het kasteel tot een barokke residentie uitgroeide.
Het kasteel van Gruitrode is een zichtbare getuige van de 16de-eeuwse (alsook 13de-eeuwse) waterburchtarchitectuur in het algemeen en het 16de-eeuwse Alden Biesen in het bijzonder.

artistieke waarde

Omwille van het silhouet temidden van een pittoresk landschappelijk kader.

wetenschappelijke waarde

in casu archeologische waarde: een groot aantal elementen zijn nog origineel, tracés bleven behouden. De ‘archeologische toekomst’ van de site dient gevrijwaard.

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.