Gildehuis van de bontwerkers

Beschermd monument van 31-05-2002 tot heden

Locatie

Provincie Limburg
Gemeente Tongeren
Deelgemeente Tongeren
Straat Graanmarkt, Koppelkist
Locatie Graanmarkt 1, Koppelkist 2 (Tongeren)
Alternatieve naam Heilige Geest

Administratieve gegevens

Andere nummers
  • 4.01/73083/203.1
  • DL002184
  • OL001578

Is de omvattende bescherming van

Gildehuis van de bontwerkers

Graanmarkt 1, Tongeren (Limburg)

Voormalig ambachtslokaal der bontwerkers. Hoekhuis Vlasmarkt en Koppelkist.

Stadswoning

Koppelkist 2, Tongeren (Limburg)

Breedhuis met huidig uitzicht uit de tweede helft van de 19de eeuw doch oudere kern.

Beknopte karakterisering

Beschrijving

Deze bescherming betreft het gildehuis van de bontwerkers, met inbegrip van het achterhuis en de kleine koer (gehele perceel).

Waarden

Het woonhuis is beschermd als monument omwille van het algemeen belang gevormd door de:

historische waarde

Voormalig ambachtslokaal van de bontwerkers op de hoek van de Vlasmarkt en de Koppelkist, opgetrokken in de franje van het monasterium van het Onze-LieveVrouwekapittel, in de zone ten westen van de bisschopswoning, waarvan het bestaan voor het eerst in het midden van de 12de eeuw wordt bevestigd. De prins-bisschop stimuleerde commerciële activiteiten in de buurt van zijn residentie door de uitbreiding van de kloosterversterkingen en de oprichting van een lakenhal (omstreeks 1250) op het nieuw ommuurde terrein. Deze lakenhal grensde onmiddellijk aan de bisschopswoning, die een oude Romeinse toren omvatte, de turris episcopi. Het geheel werd in de 14de eeuw overgedragen aan leken, en omstreeks 1350 was de stad eigenaar, waarna een nieuw, commercieel gebouwencluster tot stand kwam. In 1565 werden drie nieuwe gebouwen opgetrokken, waaronder het schepenhuis. De bontwerkers mochten op 18 april 1571 een kamer bouwen op 't hooft van de lakenhalle. In de nacht van 28 op 29 augustus 1677 werden zowel de lakenhal als de ambachtskamers in de as gelegd. Vrij snel kwam een nieuw complex tot stand, en ook de bontwerkers herbouwden hun huis, dat bekend stond onder de naam Heilige Geest.

historische waarde

in casu architectuurhistorische waarde: 17de-eeuws, hard gerestaureerd hoekhuis, omsloten door de Graanmarkt, de Vlasmarkt en de Koppelkist. Aan de zijde van de Graanmarkt verschijnt het pand als een bakstenen breedhuis van vier traveeën en drie bouwlagen onder een wolfsdak; kalkstenen kruisramen en bolkozijnen met uitgebroken kozijnverdeling. Het gelijkvloers werd aangepast in de 18de eeuw tot segmentboogvormige ramen en deur. De topgevel aan de zijde van de Vlasmarkt, met wisselende traveeverdeling en vijf bouwlagen, vertoont grosso dezelfde karakteristieken als de voorgevel. Typisch zijn de (dichtgemetselde) rondboogopening (vierde bouwlaag) en de oculusopening (vijfde bouwlaag) centraal in de afgeknotte geveltop. De gevel aan de zijde van de Koppelkist is grotendeels gemoderniseerd.

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.