Pastorie Sint-Brigidaparochie met tuin en kerkwegel

Beschermd monument van 12-07-2005 tot heden

Locatie

Provincie Limburg
Gemeente Beringen
Deelgemeente Koersel
Straat Pastorijstraat
Locatie Pastorijstraat 49 (Beringen)

Administratieve gegevens

Andere nummers
  • 4.01/71004/126.1
  • OL002227

Is de omvattende bescherming van

Pastorie Sint-Brigidaparochie

Pastorijstraat 49, Beringen (Limburg)

Alleenstaand huis van vijf traveeën en twee bouwlagen onder gebogen schilddak, voorzien van twee dakkapellen; door middel van gevelankers gedateerd AO 1655, doch grondig aangepast in de loop van de 19de eeuw.

Pastorietuin

Pastorijstraat 49 (Beringen)

Pastorietuin van rond 1900 ten zuiden van de oudere pasto­rie, bestaande uit een grasveld met bomenrand, hoge bomen en een kerkwegel.

Beschrijving

De pastorie van de Sint-Brigidaparochie met grote tuin en kerkwegel te Koersel, is beschermd als monument.

Waarden

Pastorie met aansluitende tuin en kerkwegel is beschermd als monument omwille van het algemeen belang gevormd door de:

historische waarde

De pastorie van Koersel draagt de sporen van verschillende bouwfasen, die minstens leiden tot de l7de eeuw, toen het gebouw blijkens de bronnen op basis van een bestaande constructie werd gemoderniseerd. Aan de modernisering herinneren in situ nog muurankers in de oude voorgevel, verwijzend naar 1655, de straatgevel heeft afgezien van een meerledige structuur ook nog twee bolkozijnen die naar dezelfde periode verwijzen. Abt de Salé van Averbode liet het gebouw moderniseren in de 18de eeuw en liet zijn wapen na op één van de schoorsteenboezems. In de late 19de eeuw werd het complex nog eens gemoderniseerd, kreeg de voorgevel zijn huidige verschijningsvorm, met gecementeerde gevels en nieuwe, laterale bijgebouwen.

volkskundige waarde

De structuur van de site, zoals weergegeven in het 17de-eeuwse kaartboek van de abdij van Averbode, bleef goed herkenbaar. Van de omgrachting die pastorie en aanhorende tuin tot in de 19de eeuw omgaf bleef een depressie in de huidige tuin als herinnering bewaard. Het zuidelijke stuk van de tuin werd pas in de late 19de eeuw aangelegd op een gedeelte van de landbouwgronden die de pastorie site omgaven. De wijdere omgeving, die voor een groot deel onbebouwd bleef, wordt als vanouds doorsneden door de oude paden, waarvan de bij de pastorietuin aansluitende, door haagbeuk af geboorde kerkwegel een monumentale getuige vormt.

sociaal-culturele waarde

De pastorie is altijd één van de belangrijkste gebouwen van het dorp geweest; hiervan getuigen niet alleen de omvang van het pand, de uitgestrekte aanhankelijkheden en statussymbolen als de gracht, de aanwezige heraldiek en de tiendenzolder, maar ook de goed bewaarde kerkwegel, die de pastoriesite verbindt met de kerk in het centrum van Koersel. De site maakt niet alleen een deel van de dorpse identiteit uit, maar is ook een sprekende getuige van de macht van de abdij van Averbode, waarvan de parochie afhankelijk was.

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.