Cassenbroek: fase 2

Beschermd cultuurhistorisch landschap van 31-05-2007 tot heden

Locatie

Provincie Antwerpen
Gemeente Bonheiden
Deelgemeente Bonheiden, Rijmenam
Straat
Locatie Bonheiden, Rijmenam (Bonheiden)

Administratieve gegevens

Andere nummers
  • 4.03/12005/109.1
  • OA001395

Is de (gedeeltelijke) bescherming van

Dijlevallei tussen Mechelen en Rijmenam

Bonheiden, Rijmenam (Bonheiden), Boortmeerbeek, Hever (Boortmeerbeek), Haacht (Haacht), Keerbergen (Keerbergen), Mechelen, Muizen (Mechelen)

Deze ankerplaats is gelegen in de gemeenten Mechelen, Bonheiden en Boortmeerbeek. Het betreft een uitgestrekt, kleinschalig rivierlandschap langsheen beide oevers van de Dijle met relicten van het oude alluvium zoals dijken, afgesneden meanders, natte hooi- en graasweiden, broekbosjes en talrijke oude heggen en houtkanten. Het microreliëf, bestaande uit de geleidelijke overgang van alluviale en zware kleigrond, over drassige veenbodems, naar droge zandgrond en van oeverwalmateriaal en komgronden, tot plaatselijke zandopduikingen is gaaf bewaard gebleven en heeft een grote vegetatiekundige diversiteit tot gevolg. Ook de perceelsstructuur, van de van oudsher aanwezige graas- en hooilanden, zijn grotendeels historisch stabiel gebleven. Samen met historische kastelen en hoeven op de hogere delen in de vallei, vormen ze een gevarieerd en schilderachtig geheel.

Is de omvattende bescherming van

Hottentothoeve

Cassenbroek 1, Bonheiden (Antwerpen)

Naar verluidt oorspronkelijk horend bij het oud goed van Calsterbroek en opklimmend tot begin 18de eeuw. Achterin, aan een aarden weg gelegen 19de-eeuws(?) woonstalhuis onder pannen zadeldak (nok loodrecht op de straat) met parallelle 18de-eeuwse schuur onder schilddak (Vlaamse pannen).

Langgestrekte hoeve

Cassenbroek 9, Bonheiden (Antwerpen)

Naar verluidt opklimmend tot midden 18de eeuw. Eenvoudige baksteenbouw van één bouwlaag onder een overkragend, pannen zadeldak.

Beschrijving

De bescherming als landschap betreft de tweede fase van de bescherming van het Cassenbroek.
Deze bescherming werd op 31 mei 2007 gedeeltelijk vernietigd door de Raad van State.
Hierbij werden enkele percelen in het zuiden van het beschermde landschap uitgesloten van de bescherming.

De eerste fase van de bescherming betreft het centrale deel van het gebied en werd beschermd bij ministerieel besluit van 1 augustus 1988.

  • Onroerend erfgoed Antwerpen, Beschermingsdossier DA000793, Het Cassenbroek (fase II), (WIJNANT J., 1993).

Waarden

Het Cassenbroek - fase II is beschermd als landschap omwille van het algemene belang gevormd door de:

wetenschappelijke waarde

in casu natuurwetenschappelijke waarde:
Vegetatiekundig: de geleidelijke overgang van kleigronden naar drassige veenbodem en lichte zandleemgronden, van nat naar droog heeft een grote vegetatiekundige diversiteit op een relatief kleine oppervlakte tot gevolg.
Het gebied herbergt vegetatietypes welke op landelijk vlak steeds zeldzamer worden, zoals Zandblauwtje (Jasione montana L.), Rankende helmbloem (Corydalis claviculata (L.) DC.), Koningsvaren (Osunda regalis L.)."
Geomorfologisch: "'De Bergen', is een goed bewaard restant van een boreale landduin. Het is één van de laatste getuigenheuvels welke een uitloper is van de continentale duinen ten noorden van de Dijlevallei."
Ornitologisch: "het voorgestelde gebied is een belangrijk broed-, voedsel- en fourageergebied voor talrijke vogelsoorten.

esthetische waarde

Het voorgestelde gebied is een relict, te midden van een verstedelijkte omgeving, van een landschappelijk geheel gevormd door restanten van elzenbossen, beboste zandopduikingen, akkers, weiden, hooilanden. het is een vrij open landschap dat visueel ingedeeld wordt door talrijke heggen, houtkanten en bossen.

historische waarde

Het voorgestelde gebied is een belangrijke historische site, omwille van de slag om Rijmam (1 augustus 1578), tussen de 'Staatsen' - Willem van Oranje - en de Spanjaarden.

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.