Sint-Wivinaklooster: gebouwen en ommuring

Beschermd monument van 13-09-1996 tot heden

Locatie

Provincie Vlaams-Brabant
Gemeente Dilbeek
Deelgemeente Groot-Bijgaarden
Straat Hendrik Placestraat
Locatie Hendrik Placestraat 43, Hendrik Placestraat 45, Hendrik Placestraat 47, Hendrik Placestraat 49 (Dilbeek)

Administratieve gegevens

Andere nummers
  • 4.01/23016/109.1
  • 4.01/23016/113.1
  • OB000030

Is de (gedeeltelijke) bescherming van

Sint-Wivinaklooster

Hendrik Placestraat 43, 43A-B, 45-49, Dilbeek (Vlaams-Brabant)

Belangrijk voormalig ommuurd abdijcomplex gelegen ten zuidwesten van de dorpskern van Groot-Bijgaarden tegen de grens met Dilbeek.

Is de omvattende bescherming van

Sint-Wivinakapel

Sint-Wivinadreef zonder nummer, Dilbeek (Vlaams-Brabant)

Sint-Wivinakapel oorspronkelijk uit de 17de eeuw en gelegen op het einde van de dreef in de as van de toegang tot het Sint-Wivinaklooster op een perceel afgezet met lindebomen.

Beschrijving

De bescherming als monument van het Sint-Wevinaklooster of de abdij van Groot-Bijgaarden omvat het priesterhuis, het poortgebouw, het pachthof, de funderingsresten van de abdijkerk en het kloosterpand, de infirmerie, de ommuring en de verderop gelegen Sint-Wivinakapel.

Waarden

De voormalige Sint-Wivina-abdij met inbegrip van de ommuring is beschermd als monument omwille van het algemeen belang gevormd door de:

historische waarde

Aanvankelijk een van de abdij van Affligem afhankelijke priorij, opgericht in 1126-29 door Godfried I van Brabant, in 1548 tot een zelfstandige Benedictinessenabdij verheven en uiteindelijk opgeheven in l794.
Het poortgebouw (1729): een gaaf bewaard, classicistisch geinspireerd, bak- en kalkzandstenen poortgebouw met natuurstenen voorgevel geaccentueerd door de als risa1iet uitgewerkte poorttravee, met rondboogpoort ingeschreven in een vooruitspringende en geblokte rechthoekige omlijsting bekroond met een driehoekig fronton. De eveneens symmetrisch opgevatte maar sobere achtergevel wordt geritmeerd door pilasters met entablement en vaasbekroning, terwijl een sluitsteen het wapen van de abdis G. de Gages met leus "Deus fortitude mea" en de smeedijzeren borstwering de bouwdatum 1729 bevat.
Het priesterhuis (1756): gaaf bewaarde bak- en kalkzandstenen langsbouw in Louis XV-stijl d.m.v. gevelankers 1756 gedateerd, gekenmerkt door een rijke en verzorgde uitvoering, met natuurstenen voorgevel geritmeerd door middenhoekrisalieten, waarbij de drie middelste traveeën, afgelijnd door pilasters met kapiteel en entablement worden bekroond met een acoladefronton. Bovendien een gaaf bewaard interieur met fraaie Louis XV-trap, stucplafonds, schouwmantels en binnenluiken.
Het pachthof (1775): een L-vormig bak- en kalkzandstenen volume, met merkwaardig gebogen voorgevel en achteruitwijkend mansardedak, het resultaat van diverse verbouwingen als 18de-eeuwse elementen waaronder een geblokte toegangspoort en steekboogvensters.
De infirmerie (1632): breedhuis in traditionele bak- en zandsteenstijl met natuurstenen plint, puilijst, hoekkettingen, kruis- en kloosterkozijnen en rondboogdeur, daterend van 1632 en gerestaureerd in de eerste helft van de 18e eeuw, waarbij de oorspronkelijk vrijstaande spiltrap in het gebouw werd geïnkorporeerd.
De ommuring: een bakstenen omheiningsmuur verstevigd met steunberen, door middel van jaarstenen respect. 1636, 1641 en 1676 gedateerd en typologisch een belangrijke component van deze vm. abdij site.
De funderingsresten van de abdijkerk en het kloosterpand die door middel van een gedeeltelijke heropbouw en bomenaanplant inplanting en proporties van het verdwenen complex visualiseren.
De St.-Wivinakapel (1660): een eenvoudige bak- en kalkzandstenen kapel met rechthoekige plattegrond en driezijdige koorsluiting gelegen aan het eindpunt van de vml. toegangsdreef. Het oorspronkelijke abdijdomein binnen de muren met bewaarde typologische kenmerken van een abdij tuin waaronder moestuin, boomgaard, serres en visvijvers gevoed door de langs stromende Molenbeek.

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.