Vallei van de Wimp en de Grote Nete

Beschermd cultuurhistorisch landschap van 29-08-2002 tot heden

Locatie

Provincie Antwerpen
Gemeente Herenthout
Deelgemeente Herenthout
Straat Niemandshoek, Binnenstraat, Pauwelstraat, Itegemse Steenweg, Herlaar
Locatie Binnenstraat, Herlaar, Itegemse Steenweg, Niemandshoek, Pauwelstraat (Herenthout)

Administratieve gegevens

Andere nummers
  • 4.03/13012/102.1
  • OA002970

Is de (gedeeltelijke) bescherming van

Vallei van de Wimp en de Grote Nete

Binnenstraat, Herlaar, Itegemse Steenweg, Niemandshoek, Pauwelstraat (Herenthout)

De vallei van de Wimp en de Grote Nete omvat een aantal historisch belangrijke elementen, waaronder het kasteel van Herlaar met de watermolen, de herberg 't Schipke, oude dreven, loofbossen en hooilanden met houtkanten.

Is de omvattende bescherming van

Herberg 't Schipke

Niemandshoek 12, Herenthout (Antwerpen)

Herberg, eertijds ook veerhuis, opklimmend tot het tweede kwart van de 19de eeuw; achterin gelegen aan de Nete die de grens met Itegem vormt.

Hoeve

Herlaar 14, Herenthout (Antwerpen)

Herhaaldelijk aangepaste hoeve, in kern minstens opklimmend tot de 18de eeuw. Enkel het volume en de lange ankers verwijzen nog naar de oudere kern.

Kasteel Herlaar

Herlaar 15, 16, Herenthout (Antwerpen)

Voormalige residentie van de heer van Herenthout, gelegen in de vallei van de Wimp. Dubbel omgracht waterslot in traditionele bak- en zandsteenstijl met sterke neotraditionele aanpassingen.

Molenhuis met watermolen en molenaarswoning

Herlaar 17, Herenthout (Antwerpen)

Molenhuis met watermolen en molenaarswoning, gelegen op de Wimp, in de natuurrijke omgeving van kasteel Herlaar. Van oudsher deel uitmakend van het feodale complex van kasteel Herlaar.

Neotraditionele dienstgebouwen

Herlaar 15, 16, Herenthout (Antwerpen)

19de-eeuwse dienstgebouwen, meer bepaald voormalige stallingen en koetshuis, heden verbouwd tot garages met appartementen erboven.

Beschrijving

De bescherming als landschap omvat de vallei van de Wimp en de Grote Nete te Herenthout. De als monument beschermde watermolen van het domein Herlaar en de als dorpsgezicht beschermde omgeving ervan zijn niet opgenomen in de bescherming van dit landschap.

Waarden

De vallei van de Wimp en de Nete is beschermd als landschap omwille van het algemene belang gevormd door de:

esthetische waarde

De esthetische waarde wordt bepaald door de grote gaafheid, herkenbaarheid en afwisseling in het landschap met enkele waterlopen, uitgestrekte bossen, weilanden, hooilanden, broekbossen, dreven, houtkanten, een kasteeldomein en oudere boerderijen. In de omgeving van ’t Schipken merken we nog duidelijk het hoogteverschil tussen de akkers en de hooilanden aan de Grote Nete.

historische waarde

Het voorgesteld landschap met de Grote Nete, de Wimp, de Maasloop en de Otterloop, restanten van de oude perceelstructuur, het wegenpatroon, de bossen, de dreven en de hooilanden en broekbossen refereert nog duidelijk naar de geschiedenis van het landschap vanaf de 18de eeuw, plaatselijk zelfs tot enkele eeuwen vroeger. Van historisch belang zijn het kasteel van Herlaar (grondvesten eind 13de eeuw, heropbouw in 1704) en het molenhuis (15de eeuw) met de watermolen en zijn spaarbekken.

wetenschappelijke waarde

Het microreliëf van het voorgesteld landschap, met overgangen van duinen en plaggenbodems naar valleibodems, wijst op een hoge geomorfologische waarde. Belangwekkend zijn de oude, gerijpte loofbosecosystemen met zuur eikenbos en beukenbos en hun kenmerkende flora, de mesotrofe elzenbroekbossen en de matig bemeste graslanden met verlandingsvegetaties en restanten van zuur laagveenmoeras.
Het voorgesteld landschap herbergt een aantal zeldzame tot bedreigde broedvogels, zoals bijvoorbeeld boomvalk, kerkuil, bosuil en roodborsttapuit. Talrijke zoogdieren en amfibieën vinden hun toevlucht in het geheel.
Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.