Beschermd monument

Kasteeldomein van Steenhout

Beschermd monument van 08-06-2009 tot heden

ID
647
URI
https://id.erfgoed.net/aanduidingsobjecten/647

Besluiten

Hoeven en omgeving
definitieve beschermingsbesluiten: 08-06-2009  ID: 4608

Beschrijving

Het kasteeldomein van Steenhout met kasteelhoeve is beschermd als monument. De bescherming omvat het kasteeldomein met kasteel, kasteelpark en kasteelhoeve met diverse aanhorigheden waaronder ommuurde moestuin, bakhuis, fruitbewaarplaats en wagenhuizen.



Waarden

De kasteelhoeve en het kasteeldomein van Steenhout zijn beschermd als monument omwille van het algemeen belang gevormd door de:

historische waarde

Voor het eerst vermeld in 1466 als leen van de heren van Edingen en in 1659 tot baronie verheven gaat de oorsprong van het kasteel van Steenhout wellicht terug tot circa 1200 als één van de belangrijkste feodale mottes in het grensgebied Henegouwen-Vlaanderen, die in 1610 werd omgevormd tot een huis van plaisantie en na opeenvolgende aanpassingen in 1888 het uitzicht kreeg van het huidige eclectisch-pittoreske waterkasteel (Koninklijk Besluit van 21.06.1979) omkaderd door een circa 1850 'verlandschappelijkt' domein van bos en landbouwgronden.

historische waarde

in casu architectuurhistorische waarde: met haar diverse aanhorigheden, waaronder ommuurde moestuin, bakhuis, fruitbewaarplaats en wagenhuizen vormt de kasteelhoeve een vrijwel intact en tevens representatief voorbeeld van een grote gesloten, overwegend uit het tweede kwart van de 19de eeuw daterende kasteelhoeve. Ze is uitgevoerd in een sobere, streektyperende, classicistisch geïnspireerde baksteenarchitectuur, gekenmerkt door een beperkt gebruik van blauwe hardsteen voor omlijstingen en dorpels en een laat doorleven van traditionele elementen zoals de muizentandfries en geprofileerde daklijstbalkjes. Het 1654 gedateerde tweelaagse woonhuis met zijn mank zadeldak, de hoge, geprofileerde plint in zandige kalksteen en de twee natuurstenen laatgotische schouwen nog getuigt van een traditionele bak- en zandsteenarchitectuur.

historische waarde

in casu parkhistorische waarde: opmerkelijk gaaf en representatief voorbeeld van een relatief laat, circa 1850 te dateren 'verlandschappelijking' van een kasteeldomein van bos en landbouwgronden waarbij de basisstructuur - een feodale, tweeledige mottesite met 17de-/18de-eeuws patroon van waterpartijen met rechtlijnige oevers en oude lijnbeplantingen - vrijwel ongemoeid bleef en de aanleg zich voornamelijk beperkte tot het 'cosmetisch' rondstrooien van kleurrijke bomengroepjes en solitairen en de strategische inplanting van een neogotisch kapelletje en een als uitkijkpunt bedoeld heuveltje. Een grote historische leesbaarheid, boeiende perspectieven en gezichten, en dit in combinatie met diverse oude en dikke, tot de 18de eeuw opklimmende bomen verlenen Steenhout een uitgesproken parkarchitecturale waarde.


Aanduiding van

Is de bescherming van

Kasteeldomein van Steenhout

Kasteelstraat 32-36, 36A (Galmaarden)
Kasteel met bijgebouwen van het voormalige hof van Steenhout, in de kern opklimmend tot 1610, meermaals verbouwd, onder meer in het tweede kwart en het vierde kwart van de 19de eeuw, omgeven door een kasteeldomein van circa 50 hectare teruggaand op site middeleeuwse kasteelmotte, bestaande uit bos, omstreeks 1850 landschappelijk ingeklede landbouwgronden; ten zuiden van het kasteel bevindt zich het voormalige neerhof met kasteelhoeve in de kern opklimmend tot 1654 en een neogotische kapel.

Is de omvattende bescherming van

Kasteel Steenhout

Kasteelstraat 34-36, 36A (Galmaarden)
Zetel van een heerlijkheid, sedert de 17de eeuw in het bezit van de familie Steenhault. Heden is het nog een groot domein met beboomd park, neerhof, waterkasteel en kasteelhoeve.


Kasteelhoeve

Kasteelstraat 32 (Galmaarden)
Complex van bakstenen gebouwen met gepikte plint onder zwarte pannen daken, gegroepeerd rondom een ruime geplaveide binnenplaats. In zijn huidig voorkomen daterend uit begin 19de eeuw doch met een oudere kern.

Is de gedeeltelijke bescherming van

Kasteeldomein van Steenhault en omgeving

Vollezele (Galmaarden), Oetingen (Gooik), Denderwindeke (Ninove)
Het kasteel van Steenhault ligt ten zuiden van het gehucht Steenhout, tussen Denderwindeke en Vollezele. Het grote domein omvat een park, een neerhof, een waterkasteel en een kasteelhoeve. De omgeving van het kasteel werd ingericht als een landschappelijk park met een langwerpige vijver die aansluit op de waterpartij rond het kasteel. Het zuidelijk deel van dit ongeveer 200 hectare groot domein wordt ingenomen door het Steenhoutbos. In de sterk heuvelende omgeving liggen talrijke gesloten vierkantshoeven.