Beschermd monument

Onze-Lieve-Vrouw van Troostkapel

Beschermd monument van 04-12-2003 tot heden
ID: 8195   URI: https://id.erfgoed.net/aanduidingsobjecten/8195

Besluiten

Religieus erfgoed
definitieve beschermingsbesluiten: 04-12-2003  ID: 4130

Beschrijving

De bescherming omvat de kapel Onze-Lieve-Vrouw van Troost of Onze-Lieve-Vrouw van Zwijvekekapel.



Waarden

De voorgelegde lijst van de beschermenswaardig geachte objecten omvat een diversiteit aan religieus bouwkundig erfgoed, dat zich op het grondgebied van Dendermonde en haar deelgemeenten bevindt en na inventarisatie van het bouwkundig erfgoed van Dendermonde werd geselecteerd. Het gaat om 18de-, 19de- en 20ste-eeuwse gaaf bewaarde kapellen, kerken en een memoriekruis die representatief zijn voor het rijke religieuze verleden in de regio. Deze objecten vertonen voldoende intrinsieke kwaliteiten qua historische of cultuurhistorische betekenis of architecturale vormgeving en qua authenticiteit, representativiteit, zeldzaamheid of gaafheid om het algemeen belang van het behoud te verantwoorden.

Onze-Lieve-Vrouw van Troostkapel of Onze-Lieve-Vrouw van Zwijvekekapel is beschermd als monument omwille van het algemeen belang gevormd door de:

artistieke waarde

in casu architectuurhistorische waarde: Deze zeer mooie en landelijk gelegen kapel, aangebouwd tegen de bedrijfsgebouwen van een boerderij, is een gaaf voorbeeld van een eeuwenlange volksdevotie. Daarenboven is het een uitzonderlijke getuige van de aanwezigheid van de belangrijke Zwijvekeabdij die zich van 1228 tot 1667 in de nabijheid bevond en opgericht was op de plaats van de eerste parochiekerk (7de of 8ste eeuw) en in de omgeving van nog oudere, Merovingische en Gallo-Romeinse begraafplaatsen.
De huidige kapel van circa 1865-1866 was eigendom van verschillende adellijke families. Zij vervangt een eind 17de-eeuwse kapel, die op haar beurt een minstens tot 1661 opklimmende en in oorsprong bij de vernoemde Zwijvekeabdij horende kapel verving. Het betreft een sobere eenbeukige rechthoekige kapel met portaal op zuiltjes, opgetrokken uit rode baksteen en verlevendigd met zwart gesinterde baksteen. De kapel heeft een merkwaardig interieur met een neogotisch beschilderd houten altaar voorzien van een gepolychromeerd houten Onze-Lieve-Vrouwebeeld met kind dat volgens de overlevering van rond 1600 dateert en de brand van 1667 heeft overleefd.

historische waarde

in casu architectuurhistorische waarde: Deze zeer mooie en landelijk gelegen kapel, aangebouwd tegen de bedrijfsgebouwen van een boerderij, is een gaaf voorbeeld van een eeuwenlange volksdevotie. Daarenboven is het een uitzonderlijke getuige van de aanwezigheid van de belangrijke Zwijvekeabdij die zich van 1228 tot 1667 in de nabijheid bevond en opgericht was op de plaats van de eerste parochiekerk (7de of 8ste eeuw) en in de omgeving van nog oudere, Merovingische en Gallo-Romeinse begraafplaatsen.
De huidige kapel van circa 1865-1866 was eigendom van verschillende adellijke families. Zij vervangt een eind 17de-eeuwse kapel, die op haar beurt een minstens tot 1661 opklimmende en in oorsprong bij de vernoemde Zwijvekeabdij horende kapel verving. Het betreft een sobere eenbeukige rechthoekige kapel met portaal op zuiltjes, opgetrokken uit rode baksteen en verlevendigd met zwart gesinterde baksteen. De kapel heeft een merkwaardig interieur met een neogotisch beschilderd houten altaar voorzien van een gepolychromeerd houten Onze-Lieve-Vrouwebeeld met kind dat volgens de overlevering van rond 1600 dateert en de brand van 1667 heeft overleefd.

volkskundige waarde

in casu architectuurhistorische waarde: Deze zeer mooie en landelijk gelegen kapel, aangebouwd tegen de bedrijfsgebouwen van een boerderij, is een gaaf voorbeeld van een eeuwenlange volksdevotie. Daarenboven is het een uitzonderlijke getuige van de aanwezigheid van de belangrijke Zwijvekeabdij die zich van 1228 tot 1667 in de nabijheid bevond en opgericht was op de plaats van de eerste parochiekerk (7de of 8ste eeuw) en in de omgeving van nog oudere, Merovingische en Gallo-Romeinse begraafplaatsen.
De huidige kapel van circa 1865-1866 was eigendom van verschillende adellijke families. Zij vervangt een eind 17de-eeuwse kapel, die op haar beurt een minstens tot 1661 opklimmende en in oorsprong bij de vernoemde Zwijvekeabdij horende kapel verving. Het betreft een sobere eenbeukige rechthoekige kapel met portaal op zuiltjes, opgetrokken uit rode baksteen en verlevendigd met zwart gesinterde baksteen. De kapel heeft een merkwaardig interieur met een neogotisch beschilderd houten altaar voorzien van een gepolychromeerd houten Onze-Lieve-Vrouwebeeld met kind dat volgens de overlevering van rond 1600 dateert en de brand van 1667 heeft overleefd.


Aanduiding van

Is de bescherming van

Onze-Lieve-Vrouw van Troostkapel

Oud Klooster zonder nummer (Dendermonde)
Aan de straat gelegen wegkapel geflankeerd door de haag die het voorerf met ijzeren toegangshek afsluit van de hoeve Oud Klooster nummer 58; de kapel grenst met de achterzijde tegen een stal van deze hoeve, waarvan sommige gebouwen volgens kaartmateriaal minstens tot het begin van de 19de eeuw opklimmen.