Beschermd cultuurhistorisch landschap

Schoonbergbos - Slangenbos

Beschermd cultuurhistorisch landschap van 07-02-1996 tot heden

ID
8340
URI
https://id.erfgoed.net/aanduidingsobjecten/8340

Besluiten

Schoonbergbos of Slangebossen
definitieve beschermingsbesluiten: 07-02-1996  ID: 2984

Beschrijving

Het Schoonbergbos - Slangenbos is beschermd als landschap. De als monument beschermde Schoonberghoeve maakt deel uit van deze bescherming.



Waarden

Schoonbergbos of Slangebossen is beschermd als landschap omwille van het algemene belang gevormd door de:

wetenschappelijke waarde

Pedologisch: Het voorgestelde gebied heeft twee duidelijk onderscheiden gedeelten: een valleideel met een recent afgezet kleisubstraat en ten noorden ervan tertiaire ondoorlatende lagen op geringe diepte onder een dek van zand of lemig zand. Op de bodemkaart worden bovendien structuren herkend die verwijzen naar historische kenmerken (confer de kaart van de Bersaques), zoals een vijver en de ringvormige structuren van de 12de-eeuwse ontginningskern.
Botanisch: De bodemkenmerken zijn zeer verscheiden binnen het afgebakende gebied. Op de verscheiden bodems treffen we een aantal typische plantensoorten aan, waarvan sommige soorten omwille van hun zeldzaamheid zeer waardevol zijn. Andere soorten zijn uitermate belangrijk omdat ze deel uitmaken van een relictpopulatie van bosplanten die dankzij de bebossing ter plaatse zijn gebleven. Als uitzonderlijke planten kunnen we noteren: tweestijlige meidoorn (Crataegus laevigata), elzenzegge (Carex elongata), boswederik (Lysimachia nemorum), heelkruid (Sanicula europaea), gulden boterbloem (Ranunculus auricomus), boszegge (Carex sylvatica), bleeksporig bosviooltje (Viola reichenbachiana), groot heksenkruid (Circaea lutetiana).

esthetische waarde

Cultuurhistorisch is het Schoonbergbos van het grootste belang. In de 17de eeuw was dit gebied na een eerste ontginning vóór de 12de eeuw als bos in gebruik en het grootste aaneengesloten bos op de kaart van de Bersaques. In de daaropvolgende periode werd het bos ontgonnen volgens een rechthoekig ontginningspatroon. Dit ontginningspatroon is tot nu toe bewaard gebleven. Ten zuiden van het bos uit de 17de eeuw is nog steeds een boswal bewaard gebleven. De oorsprong van dergelijke boswallen kan opgaan tot de 12de eeuw.

historische waarde

Het afgebakende gebied heeft haar eind 18de-eeuwse kenmerken tot op heden grotendeels bewaard. Hierdoor wordt het ervaren als een vrij gaaf gebied waarvan de belevingswaarde heel groot is. Deze waarde wordt nog geaccentueerd door zowel het voorkomen van typische graslanden langsheen de Wantebeek als natte en droge bossen en akkerlanden binnen het historisch drevenpatroon in het noordelijk gedeelte. Het uitzicht wordt bovendien aantrekkelijker gemaakt door de lichte golving van het landschap van oost-west gerichte "valleitjes". De centrale plaats die de vrij goed bewaarde "Schoonberghoeve " in het agrarisch gedeelte inneemt draagt bij tot de algemene belevingswaarde.


Aanduiding van

Is de omvattende bescherming van

Hoeve Schoonberg

Schoonberg 11 (Aalter)
Hoeve met losse bestanddelen in U-vorm gegroepeerd en met woonhuis op terp; vier traveeën en één bouwlaag onder zadeldak met klokkenstoel, vermoedelijk uit begin van de 19de eeuw. Later bijgebouwde dienstgebouwen met onder meer stallen, houten gebouw met overdekte mestvaalt en hooizolder, bakstenen schuur, koepelvormig hondenhok en bakhuis. Vanuit het erf vertrekken vier dreven van circa 150 meter naar de vier windstreken.

Is de gedeeltelijke bescherming van

Vallei van de Wantebeek met Vorte Bossen, Slangenbos en Schoonbergbos

Aalter (Aalter), Ruiselede (Ruiselede)
Dit gebied strekt zich uit langs de Wantebeek op grondgebied van de gemeenten Ruiselede (West-Vlaanderen) en Aalter (Oost-Vlaanderen). Ze loopt van gehucht Doomkerke (Ruiselede) tot vóór de kaarsrechte weg tussen Ruiselede en Aalter. Het is een gevarieerd gebied gelegen op een cuesta. Er liggen zowel landbouwgronden als historische bossen. In de vallei van de Wantebeek zijn de gronden voornamelijk als weiland in gebruik. Centraal ligt het Schoonbergbos-Slangenbos, dit was in de 17de eeuw - na een eerste ontginning vóór de 12de eeuw - als bos in gebruik. Het rechthoekige ontginningspatroon van de daaropvolgende ontginning is bewaard gebleven. Ten zuiden van het bos bevindt zich een (mogelijk 12de-eeuwse) boswal. Het gebied wordt gekenmerkt door typische graslanden langs de Wantebeek in het zuiden en door natte en droge bossen en akkerlanden binnen het historisch drevenpatroon in het noorden.