Dorpskom Steenhuize-Wijnhuize

Beschermd stads- of dorpsgezicht, intrinsiek van 12-06-1986 tot heden

Locatie

Provincie Oost-Vlaanderen
Gemeente Herzele
Deelgemeente Steenhuize-Wijnhuize
Straat Kloosterberg, Krommestraat, Bergestraat, Korrestraat, Tolstraat, Holmanstraat
Locatie Bergestraat, Holmanstraat, Kloosterberg, Korrestraat, Krommestraat, Tolstraat (Herzele)

Administratieve gegevens

Andere nummers
  • 4.02/41027/108.1
  • 4.02/41027/111.1
  • OO001150

Is de (gedeeltelijke) bescherming van

Dorpskom Steenhuize-Wijnhuize

Bergestraat 1-11, Holmanstraat 33-39, 44-50, Kloosterberg 1-32, Korrestraat zonder nummer, Krommestraat 4, 9, Tolstraat 4-10, 26 (Herzele)

De dorpskom van Steenhuize-Wijnhuize is gelegen op een heuvel in de Denderstreek. Het centrum van het dorp wordt gevormd door de vierkante Kloosterberg. De bebouwing van de dorpskern is veelal kleinschalig, met gebouwen van overwegend twee bouwlagen.

Is de omvattende bescherming van

Boerenwoning

Kloosterberg 26, Herzele (Oost-Vlaanderen)

Boerenhuisje met ommuurd voortuintje met hek; dubbelhuistype met één bouwlaag van vijf traveeën onder zadeldak (nok parallel aan de straat, leien), uit de tweede helft van de 18de eeuw.

Burgerhuis

Kloosterberg 31, Herzele (Oost-Vlaanderen)

Burgerhuis met laat-classicistische inslag, ommuurde voortuin met hek.

Gesloten hoeve met cichoreibranderij

Krommestraat 4, Herzele (Oost-Vlaanderen)

Gesloten hoeve met cichoreibranderij; bakstenen gebouwen van diverse volumes gegroepeerd rondom een gekasseide binnenplaats.

Gesloten hoeven

Bergestraat 10, 11, 25, 40, Herzele (Oost-Vlaanderen)

Gesloten hoeven, belangrijke volumes in het straatbeeld. Nieuwe bouw aan de kant van de pare nummers.

Kasteeldomein van Steenhuize-Wijnhuize

Kloosterberg 32, Herzele (Oost-Vlaanderen)

Omwald kasteel met omringend ommuurd park, gelegen ten zuiden van de kerk, opgetrokken in 1628, gerestaureerd in 1825. Hek met vroegere dreef ertegenover.

Leilindenrij als schermbeplanting

Korrestraat 16 (Herzele)

Op traditionele wijze is een bomenrij van zes leibomen aangeplant langs de straat. De straatzijde van het erf is op het zuiden gelegen zodat de leilinden er als schermbeplanting functioneren. Vooral tegen de zon, maar ook tegen regen en wind werden de gebouwen, hier in het bijzonder de woning, beschermd.

Opgaande linde als vredesboom Steenhuize-Wijnhuize

Korrestraat zonder nummer (Herzele)

Ten noorden van de parochiekerk, langs de Korrestraat, staat een opgaande linde die werd geplant als vredesboom na het beëindigen van de Eerste Wereldoorlog.

Parochiekerk Onze-Lieve-Vrouw Hemelvaart en Heilige Catharina

Kloosterberg 1, Herzele (Oost-Vlaanderen)

Grote kerk met omringend, ommuurd kerkhof; weg en trap aan westzijde.

Pastorie Onze-Lieve-Vrouw Hemelvaart en Heilige Catharinaparochie

Bergestraat 5, Herzele (Oost-Vlaanderen)

De pastorie dateert uit 1751-55 en is gelegen in een gedeeltelijk ommuurde tuin met hek.

Beschrijving

De bescherming omvat de dorpskom van Steenhuize-Wijnhuize. Binnen het dorpsgezicht zijn de gevels en daken van het kasteel van Steenhuize-Wijnhuize als monument beschermd, net als de gevels en daken van het dienstgebouw en van het tuinpaviljoen, de schandpaal gelegen in het kasteelpark, het boerenburgerhuis tegenover de ingang van het park, de parochiekerk Onze-Lieve-Vrouw-Hemelvaart en haar orgel, en de pastorie in de Bergestraat. Deze laatste bescherming dateert van 2003, het orgel werd in 1976 beschermd, de overige monumenten in 1986. De gevels die zich op de grens van de afbakening bevinden en waarvan de rest van het gebouw buiten de afbakening ligt, maken in dit geval geen deel uit van de bescherming.

De Koninklijke Commissie voor Monumenten en Landschappen (KCML) bracht een advies uit waarbij de historische waarde van de dorpskom van Steenhuize-Wijnhuize als volgt werd gemotiveerd: "als oorspronkelijk zelfstandige gemeente die zich ontwikkelde rond de 14de-eeuwse kerk en in de nabijheid van het kasteel met uitgestrekt park dat ontstond in de 17de eeuw en waarrond zich enkele boerderijen en burgerwoningen gevestigd hebben die het geheel van het dorp een typisch karakter geven dat tot op heden nog ongewijzigd en waardevol qua aanleg tot ons is gekomen."

  • Onroerend Erfgoed Oost-Vlaanderen, beschermingsdossier DO000754, Dorpskom met verscheidene monumenten, advies KCML (1986).

Waarden

De dorpskom van Herzele (Steenhuize-Wijnhuize) is beschermd als dorpsgezicht omwille van het algemeen belang gevormd door de:

historische waarde

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.