Beschermd monument

Herenhuis met Mariakapel en siertuin

Beschermd monument van 14-07-2004 tot heden
ID: 9811   URI: https://id.erfgoed.net/aanduidingsobjecten/9811

Besluiten

Geografisch pakket Laarne en Lokeren
definitieve beschermingsbesluiten: 14-07-2004  ID: 4304

Beschrijving

De bescherming omvat het herenhuis met Mariakapel, hekwerk van voortuin, de landschapstuin en tuinmuur, met uitsluiting van het bijgebouw met garages aan de noordelijke grens van het perceel (Molenstraat).


Waarden

Op basis van het systematisch geïnventariseerd bouwkundig patrimonium van de gemeente Laarne kon het onroerend erfgoed worden geselecteerd dat voor de cultuurhistorische en architecturale evolutie zijn betekenisvol karakter binnen de ruimere regio Oost-Vlaanderen het best heeft geconserveerd. In de objecten en ensembles zijn duidelijk aantoonbare intrinsieke kwaliteiten aanwezig van historische, artistieke, volkskundige, wetenschappelijke, industrieel-archeologische en/of sociaal-culturele waarde. Hun waardevol karakter van algemeen belang ligt tevens vervat in hun ouderdom, representativiteit, authenticiteit, zeldzaamheid of gaafheid. De beschermingswaardige objecten vertegenwoordigen een diversiteit aan gebouwentypes die veelal met hun bijhorende cultuurlandschappelijke omgevingscomponenten een historische entiteit vormen die het dorpsbeeld karakteriseren. Als onroerend erfgoed behielden zij een eigenheid die typerend is voor een landelijk gebied.

Herenhuis met Mariakapel, hekwerk van voortuin, tuin en tuinmuur (met uitsluiting van het bijgebouw met garages) is beschermd als monument omwille van het algemeen belang gevormd door de:

artistieke waarde

in casu architectuurhistorische en cultuurhistorische waarde: Neoclassicistisch herenhuis vooraan gelegen in een ruime tuin met parkallure, waarbij de oorspronkelijk rechthoekige grote woning onder hoog schilddak geconstrueerd in 1842 haar globaal voorkomen goed herkenbaar bewaard heeft. In de eerste helft van de 20ste eeuw werd de woning enigszins aangepast door uitbreiding en een licht gewijzigde gevelafwerking die echter geen afbreuk doen aan de originele gevelordonnantie noch aan de stijlkwaliteiten van het gebouw. Het voorname woonhuis met egaal licht geschilderde bepleisterde lijstgevels en omlopend hoofdgestel dankt zijn statig karakter ook aan de kenmerkende symmetrische voorgevelopstand die geaccentueerd werd door een middenrisaliet en centrale deur in een stijlvolle hardstenen omlijsting. De omlijste bovenvensters werden tevens met lage decoratieve leuningen verrijkt. Naast de originele binnenindeling met prestigieuze inkom en trapgang in L-vorm getuigen nog oorspronkelijke elementen van de interieuraankleding van een smaak- en standingvolle wooncultuur. De stucornamentiek van plafonds en fraaie marmeren schouwmantels vertonen een neoclassicistische vormgeving die typerend is voor het tweede kwart van de 19de eeuw.
De bijhorende Mariakapel in de voortuin is een wegkapel die in oorsprong wellicht gelijktijdig met het herenhuis werd opgericht en tevens de straathoek opvallend markeert. Cultuurhistorisch is de private kapel kenschetsend voor het oud gebruik van, vooral vooraanstaande gelovigen, om een kleine bidplaats bij de woning te bouwen. Door het in neoclassicistische zin afgewerkt exterieur vormt het kapelletje stilistisch een eenheid met het herenhuis. De interieurbeschildering verwijst onder andere met symbolen naar de verering van Onze-Lieve-Vrouw. Ook als processiekapel tijdens de jaarlijkse ommegang van Sint-Macharius is de kapel nog steeds een exponent van de religieuze volkscultuur. Fraai ijzeren hekwerk sluit op een typische wijze de voortuin af, een gelede bakstenen muur begrenst deels het park. De diepe achterliggende tuin met parkallure is van historische betekenis als inherent cultuurlandschappelijk kader van het herenhuis. Essentiële aspecten van een landschappelijke aanleg uit de 19de eeuw zijn aanwezig: reliëfverschillen, een grote vijverpartij achter open grasveld, een omlopend slingerpad en gevarieerd bomenbestand dat de omvang van de tuin sterk visualiseert. Door zijn opmerkelijke inplanting aan een straatbocht in het gezichtsveld van dc kerk is deze aanzienlijke woning sterk beeldbepalend voor de historische dorpskern.

historische waarde

in casu architectuurhistorische en cultuurhistorische waarde: Neoclassicistisch herenhuis vooraan gelegen in een ruime tuin met parkallure, waarbij de oorspronkelijk rechthoekige grote woning onder hoog schilddak geconstrueerd in 1842 haar globaal voorkomen goed herkenbaar bewaard heeft. In de eerste helft van de 20ste eeuw werd de woning enigszins aangepast door uitbreiding en een licht gewijzigde gevelafwerking die echter geen afbreuk doen aan de originele gevelordonnantie noch aan de stijlkwaliteiten van het gebouw. Het voorname woonhuis met egaal licht geschilderde bepleisterde lijstgevels en omlopend hoofdgestel dankt zijn statig karakter ook aan de kenmerkende symmetrische voorgevelopstand die geaccentueerd werd door een middenrisaliet en centrale deur in een stijlvolle hardstenen omlijsting. De omlijste bovenvensters werden tevens met lage decoratieve leuningen verrijkt. Naast de originele binnenindeling met prestigieuze inkom en trapgang in L-vorm getuigen nog oorspronkelijke elementen van de interieuraankleding van een smaak- en standingvolle wooncultuur. De stucornamentiek van plafonds en fraaie marmeren schouwmantels vertonen een neoclassicistische vormgeving die typerend is voor het tweede kwart van de 19de eeuw.
De bijhorende Mariakapel in de voortuin is een wegkapel die in oorsprong wellicht gelijktijdig met het herenhuis werd opgericht en tevens de straathoek opvallend markeert. Cultuurhistorisch is de private kapel kenschetsend voor het oud gebruik van, vooral vooraanstaande gelovigen, om een kleine bidplaats bij de woning te bouwen. Door het in neoclassicistische zin afgewerkt exterieur vormt het kapelletje stilistisch een eenheid met het herenhuis. De interieurbeschildering verwijst onder andere met symbolen naar de verering van Onze-Lieve-Vrouw. Ook als processiekapel tijdens de jaarlijkse ommegang van Sint-Macharius is de kapel nog steeds een exponent van de religieuze volkscultuur. Fraai ijzeren hekwerk sluit op een typische wijze de voortuin af, een gelede bakstenen muur begrenst deels het park. De diepe achterliggende tuin met parkallure is van historische betekenis als inherent cultuurlandschappelijk kader van het herenhuis. Essentiële aspecten van een landschappelijke aanleg uit de 19de eeuw zijn aanwezig: reliëfverschillen, een grote vijverpartij achter open grasveld, een omlopend slingerpad en gevarieerd bomenbestand dat de omvang van de tuin sterk visualiseert. Door zijn opmerkelijke inplanting aan een straatbocht in het gezichtsveld van dc kerk is deze aanzienlijke woning sterk beeldbepalend voor de historische dorpskern.

volkskundige waarde

in casu architectuurhistorische en cultuurhistorische waarde: Neoclassicistisch herenhuis vooraan gelegen in een ruime tuin met parkallure, waarbij de oorspronkelijk rechthoekige grote woning onder hoog schilddak geconstrueerd in 1842 haar globaal voorkomen goed herkenbaar bewaard heeft. In de eerste helft van de 20ste eeuw werd de woning enigszins aangepast door uitbreiding en een licht gewijzigde gevelafwerking die echter geen afbreuk doen aan de originele gevelordonnantie noch aan de stijlkwaliteiten van het gebouw. Het voorname woonhuis met egaal licht geschilderde bepleisterde lijstgevels en omlopend hoofdgestel dankt zijn statig karakter ook aan de kenmerkende symmetrische voorgevelopstand die geaccentueerd werd door een middenrisaliet en centrale deur in een stijlvolle hardstenen omlijsting. De omlijste bovenvensters werden tevens met lage decoratieve leuningen verrijkt. Naast de originele binnenindeling met prestigieuze inkom en trapgang in L-vorm getuigen nog oorspronkelijke elementen van de interieuraankleding van een smaak- en standingvolle wooncultuur. De stucornamentiek van plafonds en fraaie marmeren schouwmantels vertonen een neoclassicistische vormgeving die typerend is voor het tweede kwart van de 19de eeuw.
De bijhorende Mariakapel in de voortuin is een wegkapel die in oorsprong wellicht gelijktijdig met het herenhuis werd opgericht en tevens de straathoek opvallend markeert. Cultuurhistorisch is de private kapel kenschetsend voor het oud gebruik van, vooral vooraanstaande gelovigen, om een kleine bidplaats bij de woning te bouwen. Door het in neoclassicistische zin afgewerkt exterieur vormt het kapelletje stilistisch een eenheid met het herenhuis. De interieurbeschildering verwijst onder andere met symbolen naar de verering van Onze-Lieve-Vrouw. Ook als processiekapel tijdens de jaarlijkse ommegang van Sint-Macharius is de kapel nog steeds een exponent van de religieuze volkscultuur. Fraai ijzeren hekwerk sluit op een typische wijze de voortuin af, een gelede bakstenen muur begrenst deels het park. De diepe achterliggende tuin met parkallure is van historische betekenis als inherent cultuurlandschappelijk kader van het herenhuis. Essentiële aspecten van een landschappelijke aanleg uit de 19de eeuw zijn aanwezig: reliëfverschillen, een grote vijverpartij achter open grasveld, een omlopend slingerpad en gevarieerd bomenbestand dat de omvang van de tuin sterk visualiseert. Door zijn opmerkelijke inplanting aan een straatbocht in het gezichtsveld van dc kerk is deze aanzienlijke woning sterk beeldbepalend voor de historische dorpskern.


Aanduiding van

Is de bescherming van

Herenhuis met Mariakapel

Molenstraat 8 (Laarne)
Herenhuis met Mariakapel. Alleenstaand herenhuis met opvallende inplanting in de straatbocht met bijhorende kapel aan de hoek met Kouterdreef.