Deze pagina afdrukken

Kasteel Beauvoorde, Wulveringem

Kasteel Beauvoorde, Wulveringem

De Inventaris van het Bouwkundig Erfgoed

Kasteel Beauvoorde (ID: 17083)

Foto niet beschikbaar
Alle foto's

Administratieve Gegevens

Beknopte karakterisering

Beschrijving

Kasteel Beauvoorde Ingeplant midden het dorp, ten N. van de kerk. Omwald kasteel in regionale Vlaamse-renaissancestijl midden op zijn beurt omwalde beboste tuin. Twee toegangshekken aan straatzijde. Gekasseide toegangsdreef. Ten Z.W., voormalige tuinierswoning (Wulveringemstraat, nr. 12) en koetsgebouw, uit XIX d.

Jan de Valuwe, eerste gekende bezitter van de burcht (1408); verkreeg zijn leenheerrechten van Jan zonder Vrees. Volgende eigenaars resp. de Crucemeet, de Crane en Pieter van de Bampoele. L.g. was keurheer, schepen en landhouder van de stad en kasselrij Veurne. Zijn dochter Margareta van de Bampoele huwde in 1573 met Antoon de Briarde, heer van Beauvoorde te Watou cf. benaming van kasteel en van fusiegemeente van 1970 (Beauvoorde: Wulveringem-Vinkem). 1550- 1838: kasteel eigendom van de de Briardes. 1838-1875: drie verschillende eigenaars (landbouwers en brouwer). 1875-1908: eigendom van ridder Arthur Merghelynck (overleden in 1908). Vervolgens bij testament van l.g. geschonken aan het Rijk ten voordele van de Koninklijke Academie voor Taal en Letteren.

Kasteel in regionale Vlaamse-renaissancestijl uit XVIIa; vlg. kroniekschrijver P. Heinderycx (1633- 1683), wederopbouw van het kasteel ca. 1616 behalve enkele oude muurgedeelten, door Jacob de Briarde, hoogbaljuw van VeurneAmbacht van 1623 tot 1643. Eind XIX, grondige herstellingswerken door A. Merghelynck waarbij ook verdwenen gedeelten imitatief wederopgebouwd werden, namelijk O.gedeelte van N.vleugel, O.zijtrapgevel van Z.vleugel en gedeeltelijke reconstructie van kruiskozijnen; voorts, neogotische kapel n.o.v. architect J. Vinck (Veurne).

Bakstenen toegangsbrug uitlopend op kleine, gekasseide en ommuurde koer in oksel van N.- met Z.vleugel; korfboogdeur, schietgaten en kantelen (XIXd)

Kasteelplattegrond. Tweedelige Z.vleugel (1, 2); W.gedeelte (1) van 1591 en vermoedelijk gelijktijdig O.gedeelte (2) echter met wederopgebouwde bovenverd. uit XIXd. Centrale gang (3) naar vierzijdige traptoren (4) op dakhoogte overgaand in acht. Licht achteruitspringende tweedelige N.vleugel (5, 6); W.gedeelte (5) van 1717 en deels op oude funderingen wederopgebouwd O.gedeelte (6) uit XIXd. Aanleunende kapel (7) uit XIXd, ten N.

Verankerde baksteenbouw met gebruik van natuursteen voor kruis- en bolkozijnen. Licht gebogen en kort overstekende zadeldaken (leien) gedomineerd door

huistoren. Geprofileerde schoorstenen o.m. met pilastertjes. Z.vleugel (1, 2) van drie bouwl. Twee Z.trapgevels naar de straat gericht; oudere W.trapgevel (één trav.) met muurankers 1591 (?) cf. jaartal 1591 op XIXd-balkslof binnenin, en twee lage steunberen. Bouwnaad tussen de twee trapgevels verwijzend naar de XIX dwederopbouw van bovenverd. en Z.trapgeveltop van het O.gedeelte van de Z.vleugel. Kruiskozijnen met ontlastingsboogjes; twee bolkozijnen beneden. Geveltoppen verfraaid met aedicula-kruisvenster voorzien van schelpvulling; typisch vensterschema uit XVI d-XVII a voor de Westhoek cf. o.m. Veurne.

W.gevel van één trav. verhoogd met getrapt dakvenster; sporen van wijzigingen r. N.zijpuntgevel met aandak en muurvlechtingen; rondboogvenster met sluitsteen en imposten op de bovenverd. Ten N. van Z.vleugel, één trav. brede gang (3) deels onder laag aanleunend W.lessenaarsdak. Toegangsdeur aan koerzijde. N.aandak met top- en schouderstuk; muurvlechtingen.

Achtzijdige O.huistoren (4) op vierzijdige onderbouw tussen Z.- en N.vleugel. Uitkijk gemarkeerd door rondboogvensters met imposten, sluitsteen en doorlopende lekdrempel. Geprofileerde bakstenen kroonlijst. Ingesnoerde spits (leien). N.vleugel (5, 6) van twee bouwl. W. gedeelte (5) van 1617 vlg.

cartouche in W.gevel van drie trav. Kruiskozijnen, uitgezonderd rondboogvenster met imposten en sluitsteen r. op de bovenverd. Twee getrapte dakvensters . N.zijtrapgevel met kruiskozijnen.

Haaks O.gedeelte (6) als imitatief aanhangsel uit XIXb; oude funderingen uitgezonderd O.trapgevel (twee trav.) met nieuwe muurankers 1607, en middenmuur binnenin. O.geveltop: kruiskozijn verdiept in rondboogomlijsting met schelpvulling.

Ten N. van N.vleuel. aanleunende neogotische kapel (7) n.o.v. architect J. Vinck (Veurne), uit XIX d. Een beuk van twee trav. met driezijdige koorsluiting. Getoogde deur (O.) verdiept in spitsboogomlijsting met rondboognisje in het boogveld en druiplijst. Spitsboogvensters. Kleine rechth. W.sacristie onder aanleunend lessenaarsdak (leien); W.aandak met top- en schouderstuk; muurvlechtingen.

Interieur. Ingang: houten reliëf met jaartal 1618, ingewerkt in nieuw plafond. Begin van de gang: stenen trap met twee paarsgewijze geplaatste zuilen van hardsteen ter ondersteuning van het trapgewelf, van ca. 1590. W.gedeelte van N.vleugel: monumentale schouw in de z.g. .Ridderzaal" en in de z.g. .Bourgondische zaal", resp. 1617 en 1618 gedateerd; schouw van 1617 met wapen van de Briarde op deksteen. Overig mobilair aangekocht door A. Merghelynck en getuigend van zijn verzamelwoede o.m. barokke lambrizering in de z.g. .Ridderzaal" afkomstig uit de kerk van de St.-Pietersabdij te Oudenburg. Ten Z.W., laag koetshuis onder zadeldak (Vlaamse pannen) met overstekende dakrand op houten modillons, uit XIXd. Sluit aan bij de traditionele baksteenarchitectuur van de streek uit XVII-XVIII, uitgezonderd de eerder zeldzaam voorkomende kruiskozijnen van natuursteen voor dit type van gebouw. Drie centrale korfboogpoorten met neuten en imposten. Drie dakvensters met inzwenkende belijning, top- en schouderstukken. Zijtuitgevels met aandak en muurvlechtingen.

Artikel L. DEVLIEGHER in Burchten en hoevekastelen o.l.v. L.F. GENICOT (Het groot kastelenboek van België, I), Brussel, 1976, p. 49-51).

DEVLIEGHER L., Beeld van het kunstbezit (Kunstpatrimonium van West-Vlaanderen, 1), Tielt-Den Haag, 1965, p. 108.

MERGHELYNCK A., Le fief-manoir dit .le château de Beauvoorde" à Wulveringhem (1508-1900), 2 dln., Brugge, (1900-1901).

MULS J., Jhr. A. Merghelynck en het kasteel Beauvoorde te Wulveringem, Brussel, (1953).

Bron: Delepiere A.-M. & Lion M. met medewerking van Huys M. 1982: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie West-Vlaanderen, Arrondissement Veurne, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 8N, Brussel - Gent.

Auteurs: Delepiere, Anne Marie & Lion, Mimi

Relaties