Kerkstraat

inventaris bouwkundig erfgoed \ geheel \ straat

Locatie

Provincie West-Vlaanderen
Gemeente De Haan
Deelgemeente Wenduine
Straat Kerkstraat

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Aanvulling De Haan (geografische inventarisatie: 01-01-2011 - 31-12-2011).
  • Inventarisatie De Haan (geografische inventarisatie: 01-01-1995 - 31-12-1995).

Juridische gevolgen

Beknopte karakterisering

Beschrijving

Hoofd- en winkelstraat van Wenduine in het verlengde van de Brugsesteenweg. Recht tracé met noord-zuid verloop vanaf het kruispunt met de Leopold II-laan/de Smet de Naeyerlaan tot aan de Ringlaan. Op het einde van de straat bevindt zich de Heilige Kruisverheffingskerk die tot de woonuitbreiding, vanaf de jaren 1900, buiten de dorpskern staat ingeplant. Beschermd als monument: toren bij K.B. van 19/04/1937, koor en sacristie bij B.V.E. van 03/02/1983, volledige kerk bij M.B. van 20/01/2003.

Circa 1300 wordt de weg vermeldt als "de herewech die vander kercke gaet ten dorpeward". De straat behoort tot het historisch stratenpatroon van de gemeente. Het traject komt voor op de Grote Kaart van het Brugse Vrije door Pieter Pourbus (1571) en gekopieerd door Pieter Claeissens (1601), de kerk staat er afgebeeld ten zuiden van de dorpskom. De straat is samen met de Brugsesteenweg onderdeel van de aloude Brugse Heirweg die het binnenland met de kust verbindt. Vanaf 1800 tot aan de sloop circa 1900 staat op de hoek met de Oostlaan de zogenaamde "Pauwaertmolen" tegenover de huidige Pauwaertstraat. De laatste molenaar van deze houten staakmolen was Karel Pauwaert uit Brugge.

Op de Ferrariskaart (1770-1778) is de kerk, de omwalde rentmeesterswoning (nu de pastorie, nummer 67) en aan de kustlijn enkele huizen te zien. De weg maakt een scherpe knik ter hoogte van de kerk. Nagenoeg dezelfde situatie op de Atlas der Buurtwegen (1844) waar de straat samen met de Brugsesteenweg staat aangeduid als Chemin n° 1, "Jokweg. Chemin de Nieuwmunster à Wenduyne". In de dorpskom bestaat de bewoning slechts uit kleine boerderijen en/of vissershuisjes en enkele herbergen. Verder in de straat ligt de omwalde pastorie, de molen en de kerk. Door het opkomend kusttoerisme vanaf 1886 zal de oude landweg ingrijpend veranderen. In 1902 wordt de straat rechtgetrokken en verbreed. De kleine huisjes, het oude gemeentehuis en de dorpsmolen verdwijnen. Vrij snel wordt de straat volgebouwd met winkels, hotels (nummer 47), pensions en woningen zoals te zien op een foto van 1910. De gevels in neoclassicistische of eclectische stijl zorgen voor een allurevol straatbeeld.

Vanaf circa 1900 beeldbepalende aanwezigheid van een klooster met school (nummer 70-72) nu in gebruik als pensionaat voor de Brugse hotelschool Spermalie. Rechts ervan stond al sinds 1896 de "Home du Grand Air", een vakantiekolonie voor zwakke kinderen opgericht door het echtpaar Carlier-Detienne uit Bergen. Het klooster en de kolonie zullen in de loop der jaren dikwijls samenwerken. In 1962 worden de activiteiten stopgezet, een bronzen beeld met de voorstelling van twee kinderen stond vroeger in de eetzaal van de instelling en werd verplaatst naar het plantsoen op de kruising van de Zeevillalaan en de Coppietersstraat. Het gebouw zal nog dienen voor zeeklassen waarna het vanaf 1985 leegstaat en in de jaren 1990 wegens verkrotting wordt gesloopt en vervangen door een residentieel gebouw. De ontspanningszaal van 1910, uitgevend op de Goedeluchtstraat bestaat nog steeds (Goedeluchtstraat nummer 10).

Na de Tweede Wereldoorlog blijkt het hotelwezen niet meer rendabel en vanaf de jaren 1950 worden de meeste hotels vervangen onder meer door appartementen. Voorts moeten steeds meer gebouwen wijken voor nieuwbouw, worden gevelparementen gewijzigd en de begane grond meestal aangepast aan winkel- of horecafunctie. Heden straat met meerdere functies. Overwegende aanwezigheid van horeca en winkels vooral geconcentreerd in het eerste straatdeel tot aan de dwarsas Oostlaan-Pauwaertstraat. Oorspronkelijke bebouwing van twee à drie bouwlagen onder zadeldak of plat dak. Oudste bewoning opklimmend tot het begin van de 20ste eeuw. Enkele sterk aangepaste gevels enerzijds met neoclassicistische elementen (nummers 50 en 96), anderzijds met invloed van de art nouveau bij de hoekhuizen nummer 21 en nummer 84. Voorts enkele opvallende parementen met geglazuurde baksteen (nummers 16 en 27). Enkele modernistische woningen bevinden zich in het twee straatdeel. Op het einde van de straat omschrijft een V-vormige splitsing een driehoekig plantsoen met het oorlogsmonument van 1923 waarachter de beeldbepalende ligging van de Heilige Kruisverheffingskerk.

  • ARCHIEF ONROEREND ERFGOED – AFDELING WEST-VLAANDEREN, Archiefnummer W/00272 en W/02053.
  • MONTEYNE G., VANDAELE R., Wenduine, van middeleeuws vissersdorp tot familiebadplaats, Beernem, 2008, p. 56, p. 104, p. 162, p. 228, p. 232, p. 238, p. 250-251.
  • MOUTON R., WAUTERS B., Archiefbeelden Wenduine, Stroud (Groot-Britannië), 2004, p. 44-50, p. 98.

Bron: -

Auteurs: Van Vlaenderen, Patricia

Datum tekst: 2012

Alle teksten

Relaties

Geen afbeelding beschikbaar

maakt deel uit van Wenduine

Wenduine (De Haan)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Beenhouwerij

Kerkstraat 10, De Haan (West-Vlaanderen)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Burgerhuis

Kerkstraat 3, De Haan (West-Vlaanderen)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Hoekhuis Le Cagiby

Kerkstraat 79, De Haan (West-Vlaanderen)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Hotel Cosmopolite

Kerkstraat 33, De Haan (West-Vlaanderen)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Hotel du Centre

Kerkstraat 41, De Haan (West-Vlaanderen)

omvat Hotel Moderne

Kerkstraat 47, De Haan (West-Vlaanderen)

omvat Interbellumwoning

Kerkstraat 81, De Haan (West-Vlaanderen)

omvat Klooster en meisjesschool

Kerkstraat 70-72, De Haan (West-Vlaanderen)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Modernistisch hoekpanden

Oostlaan 2, Kerkstraat 44, De Haan (West-Vlaanderen)

omvat Modernistisch winkelhuis

Kerkstraat 89, De Haan (West-Vlaanderen)

omvat Neoclassicistisch hoekhuis

Kerkstraat 85, De Haan (West-Vlaanderen)

omvat Neoclassicistisch winkelhuis

Kerkstraat 4, De Haan (West-Vlaanderen)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Neoclassicistische winkelhuizen

Kerkstraat 18-20, De Haan (West-Vlaanderen)

omvat Oorlogsgedenkteken

Kerkstraat zonder nummer, De Haan (West-Vlaanderen)

omvat Parochiekerk Heilige Kruisverheffing

Kerkstraat 87, De Haan (West-Vlaanderen)

omvat Pastorie

Kerkstraat 67, De Haan (West-Vlaanderen)

omvat Rijtje eclectische winkelhuizen

Kerkstraat 13-17, De Haan (West-Vlaanderen)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Winkelhuis

Kerkstraat 28, De Haan (West-Vlaanderen)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Winkelhuis

Kerkstraat 29, De Haan (West-Vlaanderen)

omvat Winkelhuis

Kerkstraat 23, De Haan (West-Vlaanderen)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Winkelhuis

Kerkstraat 2, De Haan (West-Vlaanderen)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Winkelhuis

Kerkstraat 62, De Haan (West-Vlaanderen)

omvat Winkelhuis

Kerkstraat 75, De Haan (West-Vlaanderen)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Winkelhuis

Kerkstraat 80, De Haan (West-Vlaanderen)

omvat Winkelhuis

Kerkstraat 11, De Haan (West-Vlaanderen)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.