Mathieu de Layensplein

inventaris bouwkundig erfgoed \ geheel \ straat

Locatie

Provincie Vlaams-Brabant
Gemeente Leuven
Deelgemeente Leuven
Straat Mathieu de Layensplein

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Herinventarisatie Leuven (geografische herinventarisatie: 01-01-1997 - 15-02-2010).

Juridische gevolgen

Beknopte karakterisering

Betrokken personen

Beschrijving

Het Mathieu de Layensplein ontstond vlak na de Eerste Wereldoorlog en werd tot 1940 Parvis Saint-Pierre genoemd. Het ligt in het hart van de voormalige Slachthuiswijk, op de plaats die voordien de Zeven Hoeken genoemd werd: de kruising van de Pensstraat, de Leverstraat, de Mechelsestraat, de Schrijnmakersstraat en de Jodenstraat. De plannen voor de aanleg van een kerkplein en een perspectief-as op het westportaal, ontstonden reeds op het einde van de 19de eeuw bij de restauratie en de ontmanteling van de Sint-Pieterskerk. Toen in 1902 een brand twee panden verwoestte aan het begin van de Mechelsestraat, werd beslist het bouwblok te slopen tussen de Zeven Hoeken en het nieuwe Postgebouw (F. Smoldersplein 1). Algauw rees de idee om niet alleen de directe omgeving van de kerk, maar heel de Slachthuiswijk te verfraaien en zo een nieuw stadskwartier te creëren, dat de Sint-Pieterskerk en het nieuwe Postgebouw in evidentie zou stellen.

De eerste fase van de sanering was de wederopbouw van het door brand geteisterde bouwblok tussen het Postgebouw en het huidige Mathieu de Layensplein (1903-1907, zie Mathieu de Laeyensplein 9-10). De krijtlijnen voor de verdere sanering van de Slachthuiswijk werden vastgelegd door stadsarchitect E. Frische. Zijn plannen werden in 1909 door het stadsbestuur goedgekeurd en algauw begon men met de onteigening en de sloping van een groot deel van de wijk. Bespoedigd door de vernielingen van de Eerste Wereldoorlog werd de gesaneerde Slachthuiswijk opgenomen in het project van de Wederopbouw. In dit kader werd het voormalige Parvis Saint-Pierre aangelegd en bebouwd (1920-1927).

Hoewel verstoord door de bouw van de appartementen op de hoek met de Dirk Boutslaan (1967-1970), is het Mathieu de Layensplein een homogeen geheel van bakstenen gevels in een neo-traditionele vormgeving (nummer 1), gedecoreerd met blauwe hardsteen en witte natuursteen, met neorenaissance (nummers 3, 9-10) en neobarokke inslag (nummers 2, 4-5). Het hoekpand nummer 7, in afgezwakte Lodewijk XVI-stijl, vormt de aanzet naar de Dirk Boutslaan, waar een meer eigentijdse decoratie de gevels in wederopbouwstijl siert.

  • CELIS J. & UYTTENHOVE P., De Wederopbouw van Leuven na 1914, Leuven, 1991.
  • CRESENS A., 150 jaar fotografie te Leuven, Brugge, 1989.
  • Van Kalvermarkt tot de Layensplein, tentoonstellingscatalogus, Leuven, 1990.

Bron: Mondelaers Lydie & Verloove Clara i.s.m. Van Roy Diane, Van Damme Marjolijn en Meulemans Katharina. 2009. Inventaris van het bouwkundig erfgoed. Provincie Vlaams-Brabant. Leuven binnenstad. Herinventarisatie. Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen. VLB2 (onuitgegeven werkdocument)

Auteurs: Mondelaers, Lydie & Verloove, Claartje

Relaties

maakt deel uit van Leuven

Leuven (Leuven)

omvat Burgerhuis De Lange Trappen

Mathieu de Layensplein 1, Mechelsestraat 1, Leuven (Vlaams-Brabant)

omvat Burgerhuis in wederopbouwstijl

Mathieu de Layensplein 2, Leuven (Vlaams-Brabant)

omvat Burgerhuis in wederopbouwstijl

Mathieu de Layensplein 3, Leuven (Vlaams-Brabant)

omvat Hoekgebouw

Mathieu de Layensplein 9, 10, Leuven (Vlaams-Brabant)

omvat Hoekwoning

Mathieu de Layensplein 4, Pensstraat 6, Leuven (Vlaams-Brabant)

omvat Parochiekerk Sint-Pieter

Mathieu de Layensplein zonder nummer, Leuven (Vlaams-Brabant)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.