Markt

inventaris bouwkundig erfgoed \ geheel \ straat

Locatie

Provincie Oost-Vlaanderen
Gemeente Eeklo
Deelgemeente Eeklo
Straat Markt

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Inventarisatie Eeklo (geografische inventarisatie: 01-05-2001 - 31-05-2002).

Juridische gevolgen

Beschrijving

Onregelmatig rechthoekig plein van waaruit brede straten vertrekken die samenvallen met de doorgaande wegen van Gent en Brugge, met ten noorden ervan ingeplante parochiekerk. Beschermd als stadsgezicht bij KB van 07.12.1983.

Centrum van het nieuwe Eeklo, ontstaan na het toekennen de stadskeure in 1240 door gravin Johanna, waar het laken van de lokale wolproductie verwerkt en verhandeld werd. Volgens recent onderzoek zou het ontstaan van Eeklo op deze plaats kaderen in deze plattelandsdraperie. Vanouds Markt of de "Plaetse" genoemd met oudste voorstelling op de kaart van het Brugse Vrije van P. Pourbus van 1561-62 met onder meer het stadhuis aan de noordkant, reeds op zijn huidige locatie. In 1564 werd het kerkhof verkleind en stroken grond aan de west- en zuidzijde door de bisschop van Brugge in cijns gegeven aan de stad. De hele markt werd geplaveid en de verschillende deelmarkten zoals de kuip- en lijnwaadmarkt aan de noordzijde, de vee- en varkensmarkt aan de oostzijde, de koren- of graanmarkt aan de zuidzijde en de boter- en zuivelmarkt aan de westzijde werden door ingewerkte granietstenen afgebakend. Het zogenaamde "rootjen" ter hoogte van het stadhuis werd pas in 1657-58 gebouwd op cijnsgrond van het vroegere kerkhof. Aan de zuidzijde waren vanouds belangrijke huizen, herbergen en afspanningen, gelegen met diepe tuinen tot de Zuidmoerstraat. Deze en de overige omringende bebouwing evolueerde in de loop der tijden van de typische, met naam gekende herbergen naar winkelpanden en horecazaken met aangepaste puien of recente nieuwbouw. Bekende zaken als "De Gouden Leeuw" en de "Gambrinus" en de cinema's de "Gouden Leeuw" en de zaal "Ledeganck", sinds 1938 "Luxor" verdwenen op hun beurt uit het stadsbeeld. De "Ledeganckzaal" van 1920 in achterbouw bleef wel behouden en herbergt op de bovenverdieping de Eeklose Biljartclub.

Enkele huizen behielden de kenmerkende 19de–eeuwse witte gepleisterde bovenverdiepingen zoals nummer 42, 53, 65, 77. Ook enkele begin 20ste–eeuwse voorgevelparementen van witte faiencetegels met kleurrijke lijsten en ontlastingsboogjes bleven op de bovenbouw behouden bij nummer 57 "De Dry Koningen" met oude kern zichtbaar in de zijgevel met vlechtingen in de Collegestraat, nummer 89 en 91. Het marktbeeld aan de noordzijde wordt gedomineerd door het gerestaureerde stadhuis met toegevoegd belfort en erboven uitstekende volume van de neogotische Sint-Vincentiuskerk met dominante westtoren. Aan de zuidzijde geeft een onbebouwd perceel thans toegang tot de achterin gelegen Paterskerk en voormalig klooster van de minderbroeders. Het plein zelf werd herhaaldelijk heraangelegd en voorzien van verschillende monumenten, zoals een arduinen pomp van 1822 naar ontwerp van de Gentse architect L. Roelandt, gebouwd door V. Van Landschoot. Deze verdween na de oprichting van een muziekkiosk in 1905. De kiosk was afkomstig van de Gentse dierentuin en moest op zijn beurt verdwijnen in 1937 voor de vernieuwing van de doorgaande rijksweg en verhoging van het plein. Naar aanleiding van het leidingwaternet door de Nationale Maatschappij voor Watervoorziening werd in 1938 voor het stadhuis een fontein geplaatst naar ontwerp van R. Dryhoel en uitgevoerd door aannemer E. Heene. Het achtzijdige waterbekken met centrale zuil met heraldische leeuw en wapenschild verdween op zijn beurt. Bij de recentste heraanleg, volgens plannen van 1996, werd het geheel verfraaid met planten, vlaggenmasten, een podium, zitbanken en verschillende kunstwerken. enen op hun beurt uit het stadsbeeld. De "Ledeganckzaal" van 1920 in achterbouw bleef wel behouden en herbergt op de bovenverdieping de Eeklose Biljartclub. Enkele huizen behielden de kenmerkende 19de–eeuwse witte gepleisterde bovenverdiepingen zoals nummer 42, 53, 65, 77. Ook enkele begin 20ste–eeuwse voorgevelparementen van witte faiencetegels met kleurrijke lijsten en ontlastingsboogjes bleven op de bovenbouw behouden bij nummer 57 “De Dry Koningen” met oude kern zichtbaar in de zijgevel met vlechtingen in de Collegestraat, nummer 89 en 91. Het marktbeeld aan de noordzijde wordt gedomineerd door het gerestaureerde stadhuis met toegevoegd belfort en erboven uitstekende volume van de neogotische Sint-Vincentiuskerk met dominante westtoren. Aan de zuidzijde geeft een onbebouwd perceel thans toegang tot de achterin gelegen Paterskerk en voormalig klooster van de minderbroeders. Het plein zelf werd herhaaldelijk heraangelegd en voorzien van verschillende monumenten, zoals een arduinen pomp van 1822 naar ontwerp van de Gentse architect L. Roelandt, gebouwd door V. Van Landschoot. Deze verdween na de oprichting van een muziekkiosk in 1905. De kiosk was afkomstig van de Gentse dierentuin en moest op zijn beurt verdwijnen in 1937 voor de vernieuwing van de doorgaande rijksweg en verhoging van het plein. Naar aanleiding van het leidingwaternet door de Nationale Maatschappij voor Watervoorziening werd in 1938 voor het stadhuis een fontein geplaatst naar ontwerp van R. Dryhoel en uitgevoerd door aannemer E. Heene. Het achtzijdige waterbekken met centrale zuil met heraldische leeuw en wapenschild verdween op zijn beurt. Bij de recentste heraanleg, volgens plannen van 1996, werd het geheel verfraaid met planten, vlaggenmasten, een podium, zitbanken en verschillende kunstwerken. enen op hun beurt uit het stadsbeeld. De "Ledeganckzaal" van 1920 in achterbouw bleef wel behouden en herbergt op de bovenverdieping de Eeklose Biljartclub. Enkele huizen behielden de kenmerkende 19de–eeuwse witte gepleisterde bovenverdiepingen zoals nummer 42, 53, 65, 77. Ook enkele begin 20ste–eeuwse voorgevelparementen van witte faiencetegels met kleurrijke lijsten en ontlastingsboogjes bleven op de bovenbouw behouden bij nummer 57 "De Dry Koningen" met oude kern zichtbaar in de zijgevel met vlechtingen in de Collegestraat, nummer 89 en 91. Het marktbeeld aan de noordzijde wordt gedomineerd door het gerestaureerde stadhuis met toegevoegd belfort en erboven uitstekende volume van de neogotische Sint-Vincentiuskerk met dominante westtoren. Aan de zuidzijde geeft een onbebouwd perceel thans toegang tot de achterin gelegen Paterskerk en voormalig klooster van de minderbroeders. Het plein zelf werd herhaaldelijk heraangelegd en voorzien van verschillende monumenten, zoals een arduinen pomp van 1822 naar ontwerp van de Gentse architect L. Roelandt, gebouwd door V. Van Landschoot. Deze verdween na de oprichting van een muziekkiosk in 1905. De kiosk was afkomstig van de Gentse dierentuin en moest op zijn beurt verdwijnen in 1937 voor de vernieuwing van de doorgaande rijksweg en verhoging van het plein. Naar aanleiding van het leidingwaternet door de Nationale Maatschappij voor Watervoorziening werd in 1938 voor het stadhuis een fontein geplaatst naar ontwerp van R. Dryhoel en uitgevoerd door aannemer E. Heene. Het achtzijdige waterbekken met centrale zuil met heraldische leeuw en wapenschild verdween op zijn beurt. Bij de recentste heraanleg, volgens plannen van 1996, werd het geheel verfraaid met planten, vlaggenmasten, een podium, zitbanken en verschillende kunstwerken. enen op hun beurt uit het stadsbeeld. De "Ledeganckzaal" van 1920 in achterbouw bleef wel behouden en herbergt op de bovenverdieping de Eeklose Biljartclub. Enkele huizen behielden de kenmerkende 19de–eeuwse witte gepleisterde bovenverdiepingen zoals nummer 42, 53, 65, 77. Ook enkele begin 20ste–eeuwse voorgevelparementen van witte faiencetegels met kleurrijke lijsten en ontlastingsboogjes bleven op de bovenbouw behouden bij nummer 57 "De Dry Koningen" met oude kern zichtbaar in de zijgevel met vlechtingen in de Collegestraat, nummer 89 en 91. Het marktbeeld aan de noordzijde wordt gedomineerd door het gerestaureerde stadhuis met toegevoegd belfort en erboven uitstekende volume van de neogotische Sint-Vincentiuskerk met dominante westtoren. Aan de zuidzijde geeft een onbebouwd perceel thans toegang tot de achterin gelegen Paterskerk en voormalig klooster van de minderbroeders.

Het plein zelf werd herhaaldelijk heraangelegd en voorzien van verschillende monumenten, zoals een arduinen pomp van 1822 naar ontwerp van de Gentse architect L. Roelandt, gebouwd door V. Van Landschoot. Deze verdween na de oprichting van een muziekkiosk in 1905. De kiosk was afkomstig van de Gentse dierentuin en moest op zijn beurt verdwijnen in 1937 voor de vernieuwing van de doorgaande rijksweg en verhoging van het plein. Naar aanleiding van het leidingwaternet door de Nationale Maatschappij voor Watervoorziening werd in 1938 voor het stadhuis een fontein geplaatst naar ontwerp van R. Dryhoel en uitgevoerd door aannemer E. Heene. Het achtzijdige waterbekken met centrale zuil met heraldische leeuw en wapenschild verdween op zijn beurt. Bij de recentste heraanleg, volgens plannen van 1996, werd het geheel verfraaid met planten, vlaggenmasten, een podium, zitbanken en verschillende kunstwerken.

  • DE ROO S. – DE SMET E., Het Eeklo van toen, Brugge, 1985, p. 32, 36.
  • DEVOS P., De gemeentehuizen van Oost-Vlaanderen, Gent, 1982, p. 300-305.
  • LAMPAERT L., De Geschiedenis van Eeklo, Eeklo, 1967-1973.
  • NEELEMANS E., Geschiedenis der stad Eecloo, Eeklo, 1859.
  • PIETERAERENS M., Muziekkiosken in het Meetjesland, Gent, 2002.
  • VERHOEVEN A. – VERBRUGGEN C., Het Meetjesland. Bodem en landschap in historisch perspectief, in Belgeo, 2006, 3, p. 205-218.

Bron: -

Auteurs: Bogaert, Chris & Lanclus, Kathleen

Datum tekst: 2002

Relaties

maakt deel uit van Eeklo

Eeklo (Eeklo)

omvat Biljartcafé De Eiktak

Markt 16, Eeklo (Oost-Vlaanderen)

omvat Burgerhuis

Markt 56, Eeklo (Oost-Vlaanderen)

omvat Burgerhuis

Markt 50, Eeklo (Oost-Vlaanderen)

omvat Burgerhuis

Markt 35-37, Eeklo (Oost-Vlaanderen)

omvat Burgerhuis

Markt 95, Eeklo (Oost-Vlaanderen)

omvat Burgerhuis

Markt 5, Eeklo (Oost-Vlaanderen)

omvat Burgerhuis

Markt 7, Eeklo (Oost-Vlaanderen)

omvat Herberg

Markt 2, Eeklo (Oost-Vlaanderen)

omvat Herberg La Plume d'or

Markt 36, Eeklo (Oost-Vlaanderen)

omvat Hoekhuis met winkel

Markt 1, Eeklo (Oost-Vlaanderen)

omvat Huizen van het Rootjen

Markt 18-20, Eeklo (Oost-Vlaanderen)

omvat Minderbroederskerk

Markt 27, Eeklo (Oost-Vlaanderen)

omvat Stadhuis Eeklo

Markt 34, Eeklo (Oost-Vlaanderen)

omvat Stadswoning

Markt 38, Eeklo (Oost-Vlaanderen)

omvat Stadswoning Huis van het Rootjen

Markt 30, Eeklo (Oost-Vlaanderen)

omvat Tabakswinkel Fabriek van Tabak en Snuif

Markt 73, Eeklo (Oost-Vlaanderen)

omvat Twee stadswoningen

Markt 22-24, Eeklo (Oost-Vlaanderen)

omvat Twee stadswoningen 't Voutje

Markt 26-28, Eeklo (Oost-Vlaanderen)

omvat Winkel

Markt 51, Eeklo (Oost-Vlaanderen)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.