Woning Deboeure

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Antwerpen
Gemeente Antwerpen
Deelgemeente Deurne
Straat Baron Leroystraat
Locatie Baron Leroystraat 136, Antwerpen (Antwerpen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Adrescontrole Antwerpen (adrescontroles: 23-07-2007 - 23-07-2007).
  • Herinventarisatie Deurne (Antwerpen) (inventarisatie: 01-06-2015 - 30-04-2018).
  • Inventarisatie Antwerpen (geografische inventarisatie: 01-01-1976 - 31-12-1992).

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Woning Deboeure

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

is beschermd als monument Woning Deboeure

Deze bescherming is geldig sinds 15-03-1995.

Beknopte karakterisering

Beschrijving

Rijhuis uit 1936, gebouwd in opdracht van Charles Deboeure, naar ontwerp van modernistisch architect Eduard Van Steenbergen. Het gebouw ontstond gelijktijdig met de bouw van het Koninklijk Atheneum te Deurne, zijn grootste bouwwerk waarbij hij ook instond voor de meubilering en tuinaanleg. De woning Deboeure is het enige burgerhuis van Van Steenbergen uit 1936 dat goed is bewaard.

De woning past in een reeks burgerwoningen en villa’s in nieuwe zakelijkheid ontworpen door Van Steenbergen. In zijn beginperiode als architect zal hij woningen in cottage- en art-decostijl ontwerpen met invloeden van de Engelse Arts and Crafts en de Amsterdamse School, zoals te zien in zijn eerste grote opdracht: de Unitaswijk te Deurne. Behorend tot de naoorlogse generatie van Antwerpse architecten die de 'nieuwe zakelijkheid' naar voren schuiven, zal Van Steenbergen na 1930 zich echter steeds meer enten op het internationaal functionalisme met praktisch ingerichte en sobere bouwvolumes. Volgens de architect moet de woning in eerste plaats gebouwd worden als gebruiksartikel. Decoratie wordt afgezworen, bouwen wordt daarentegen door hem gedefinieerd als "ruimte omsluiten, zo geordend en ingedeeld dat ze aan al onze behoeften voldoet." Dit uit zich in zijn ontwerpen vanaf midden jaren 1920 van functionele bakstenen woningen met glas-in-loodramen met houten omlijsting.

De Woning Deboeure heeft een eenvoudige lijstgevel in donkerbruine baksteen op een lage plint in blauwe hardsteen met kelderopening. Het rijhuis bestaat uit twee bouwlagen en twee traveeën onder een plat dak. De bescheiden burgerwoning past met deze materialen en verhoudingen in de basisbebouwing van de straat, die bestaat uit interbellum eengezinswoningen.

De bovenste bouwlaag springt licht uit en wordt gescheiden van de onderste bouwlaag door een gevelbrede lijst in blauwe hardsteen. Deze loopt door als latei van het benedenvenster en omlijst ook de voordeur en loopt uit in een trede. De gevel wordt geopend door twee brede rechthoekige vensteropeningen: een bandraam op de verdieping en een breed venster met bovenlicht op de gelijkvloerse verdieping. Schuin boven de deur bevindt zich een kleine sokkel, waar een beeldhouwwerk geplaatst kan worden. Tussen deur en benedenvenster een hardstenen brievenbusgleuf, die werd gedicht. De originele houten ramen en voordeur met smeedwerk werden vervangen.

De achtergevel is gelijkaardig opgebouwd met eenzelfde vensterpartij op het gelijkvloers en eenzelfde brede vensteropening op de eerste verdieping. Een bandraam met roedeverdeling scheidt de twee bouwlagen. De keuken is voorzien van een klein venster.

De plattegrond van het rijhuis is functioneel ingedeeld volgens een klassieke enkelhuisplattegrond, gangbaar voor de stedelijke rijwoning sinds de 19de eeuw. De toegang situeert zich in de smalle rechtertravee. Achter de inkomhal bevindt zich een gang met trap en toilet. Van hieruit kan men de kelderverdieping bereiken die uitgerust is met een kolenruimte. In de brede venstertravee bevindt zich op elke bouwlaag een enfilade van twee rechthoekige kamers. Het gelijkvloers wordt ingedeeld in twee open leefruimtes met haard en een keuken die achter de gang gelegen is. De keuken en grote woonkamer komen uit op een terras. De eerste verdieping heeft twee grote slaapkamers en een bescheiden badkamer die zich boven de inkomhal bevindt. Boven de keuken werd een kleine zolderruimte voorzien, op de tussenverdieping.

  • Stadsarchief Antwerpen, Bouwdossier 329#13355.
  • LAUREYS D. 2004: Eduard Van Steenbergen (1889-1952) in: LAUREYS, D. (red.), Bouwen in beeld: de collectie van het Architectuurarchief van de Provincie Antwerpen, Turnhout, 295-301.
  • MALLIET A. 1993: Gebouwen van architect Eduard Van Steenbergen uit het interbellum, in M&L, 12, 3, 8-39.
  • SPITAELS E. 1996: Modern bouwen in Deurne 1920-1940, Zellik, 96-97.
  • VAN DEN BERGHE V. 1955: Eduard Van Steenbergen, Bouwmeester en binnenhuiskunstenaar (1889-1952), Antwerpen.

Bron: -

Auteurs: Delannoye, Charlotte

Datum tekst: 2017

Alle teksten

Relaties

maakt deel uit van Baron Leroystraat

Baron Leroystraat (Antwerpen)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.