erfgoedobject

Poortgebouw

bouwkundig element
ID: 11868   URI: https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/11868

Juridische gevolgen

  • is aangeduid als vastgesteld bouwkundig erfgoed Poortgebouw
    Deze vaststelling is geldig sinds 29-03-2019

  • is deel van de aanduiding als unesco werelderfgoed kernzone Begijnhof van Turnhout
    Deze aanduiding is geldig sinds 02-12-1998

  • is deel van de aanduiding als beschermd monument Begijnhof
    Deze bescherming is geldig sinds 27-05-2015

  • is deel van de aanduiding als vastgesteld bouwkundig erfgoed Begijnhof
    Deze vaststelling is geldig sinds 29-03-2019

Beschrijving

Poortgebouw, vroeger voorafgegaan door overwelfde Meerloop, opgetrokken in 1700, zie chronogram S. Begga / Mater ConDeCorata in een cartouche aan de voorzijde. Vroeg-classicistisch, rechthoekig bakstenen gebouw van drie traveeën en twee bouwlagen onder licht hellend leien schilddak met vergulde sierbollen met letters S en B.

Lijstgevels, afgesloten met brede, omlopende houten kroonlijst op klossen. Aan straatzijde, parement van kalkzandsteen en vlakverdeling door middel van gevelhoge rechthoekige nissen, in de zijtravee voorzien van smalle rechthoekige vensters met glas in lood en tralies op de begane grond, in het midden met rondboogvormige doorgang; geprofileerde arduinen poortomlijsting met neuten, op rechter stijl steenhouwersmerk van de familie Monnoye (te situeren tussen 1620 en 1773); tweedelige houten poort onder houten boogveld; schamppalen; bekronende cartouche met chronogram en ellipsvormig medaillon met zandstenen beeld van Heilige Begga, pas sedert de 16de eeuw als patrones van de begijnen beschouwd; de inscriptie HANC/ IMAGINEM/ R GHEENEN (?)/ DD (?)/ 1768 op de sokkel verwijst naar de plaatsing van het beeld.

Aan begijnhofzijde, sobere bakstenen gevel met zichtbare verankeringen, rechthoekige vensters, rondbogige doorgang met ontlastingsstrek waarboven omlijste, witgeschilderde nis met beeld van Onze-Lieve-Vrouw met kind en later aangebrachte jaarinscriptie 1700 verwijzend naar de poort. Doorgang met vlakke houten zoldering.

Flankerende woningen, nummers 1-2 en 83-84 van het begijnhof, ieder van twee traveeën (één travee van de portierswoningen nummers 1 en 84 hoort bij het poortgebouw) en twee bouwlagen onder zadeldak (nok parallel aan de straat, Vlaamse pannen); verankerde bakstenen lijstgevels, aan de straatzijde met beluikte en betraliede, houten kruiskozijnen met ontlastingsstrek en blinde bovengevel; aan de tuinzijde met rechthoekige vensters met kleine roedeverdeling en vijfzijdige uitbouw met spiltrap naast ommuurd koertje van nummer 2 en 83; nummer 1 en 84 met segmentboogdeurtje in poortdoorgang.

  • DE KOK H., De ingangspoort van het Turnhoutse begijnhof (1700), in Taxandria, Nieuwe Reeks LVIII, 1986, p. 123-125.

Bron     : De Sadeleer S. & Plomteux G. 1997: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie Antwerpen, Arrondissement Turnhout, Kanton Turnhout,Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 16N1, Brussel - Turnhout.
Auteurs : De Sadeleer, Sibylle, Plomteux, Greet
Datum  : 1997


Relaties

  • Is deel van
    Begijnhof
    Begijnhof 1-84 (Turnhout)

Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2019: Poortgebouw [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/11868 (Geraadpleegd op 25-06-2019)