Meeswijk

inventaris bouwkundig erfgoed \ geheel \ plaats

Locatie

Provincie Limburg
Gemeente Maasmechelen
Deelgemeente Meeswijk
Straat
Locatie Meeswijk (Maasmechelen)

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Inventarisatie Maasmechelen (geografische inventarisatie: 01-01-1996 - 31-12-1996).

Juridische gevolgen

Beknopte karakterisering

Beschrijving

Meeswijk wordt voor het eerst vermeld in 946 als Masuic, van het Germaanse Maso en wika, id est nederzetting aan de Maas. Mogelijk was het van de 10de tot de 14de eeuw een kleine haven.

De heerlijke rechten waren oorspronkelijk verdeeld tussen de Sint-Laurentiusabdij van Luik en het Sint-Servaaskapittel van Maastricht. Aan ridder Jacob van Tongeren, heer van Leut, verkoopt het kapittel van Sint-Servaas van Maastricht in 1300 de heerlijke rechten over Meeswijk, dat van dan af deel gaat uitmaken van de heerlijkheid Leut, wat aanleiding is tot eeuwenlange twisten met de Sint-Laurentiusabdij. Vanaf 1475 komt de familie van Vlodrop in bezit van de heerlijkheid.

Meeswijk bezat een schepenbank die in beroep ging bij het Oppergerecht van Vliermaal en bij de Luikse schepenbank. De heer van Leut benoemde een drossaard die fungeerde voor Leut, Eisden en Meeswijk. Op het grondgebied bevond zich een belangrijk laathof van de Sint-Laurentiusabdij. Het gehucht Palmenhof of Palmenhoeve was Guliks grondgebied, dat deel uitmaakte van de gemeente Urmond (Nederland).

Op kerkelijk gebied behoorde Meeswijk tot de Sint-Laurentiusparochie, waarschijnlijk een stichting van de Sint-Laurentiusabdij, die het patronaatsrecht en het grootste deel van de tienden bezat.

Het dorpspatroon is dat van een typisch, Maaslands dorp, met de hoofdstraat (Sint-Laurentiusstraat) parallel met de Maas, en waarschijnlijk de oude heirbaan Tongeren - Nijmegen, die hier echter haar duidelijk tracé verliest. De secundaire straten (Molenstraat en Genootstraat) leiden van de dorpsstraat naar het westen.

Oppervlakte: 342 hectare. Aantal inwoners (1970): 892.

  • COENEN J., Het kasteel van Leut. (Limburg, 26, 1946, p.90-114).
  • GEUKENS B., Fotorepertorium van het meubilair van de Belgische bedehuizen. Provincie Limburg. Kanton Maasmechelen. Brussel, 1972, p.18-19.
  • GORISSEN M., Het Maaslandsch dorp. (Het Oude Land van Loon, 4, 1949, p.18-20).
  • MEULLENERS J.L., Twee processen over de rijksheerlijkheid Leuth. (Publications de la Société historique et archéologique dans le Duché de Limbourg, 24, 1887, p.142).
  • VAN DE WEERD, H., Het landdekenaat Eyck: Meeswijk. (Limburg, 5, 1924, p.164-168).
  • VAN DIJCK A.H., Bijdragen tot de geschiedenis van Meeswijk. (Limburg, 35, 1956, p.134-140).

Bron: Schlusmans F. 1996: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie Limburg, Arrondissement Tongeren, Kantons Bilzen - Maasmechelen, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 14N3, Brussel - Turnhout.

Auteurs: Schlusmans, Frieda

Datum tekst: 1996

Relaties

maakt deel uit van Maasmechelen

Maasmechelen (Limburg)

omvat Berceau bij Kasteeldomein Vilain XIIII

Dreef zonder nummer (Maasmechelen)

omvat Boerenhuis

Genootstraat 21, Maasmechelen (Limburg)

omvat Bomencirkel van opgaande linden bij Kasteel Vilain XIIII

Dreef zonder nummer (Maasmechelen)

omvat Burgerhuis

Genootstraat 12-14, Maasmechelen (Limburg)

omvat Dorpswoning

Genootstraat 4, Maasmechelen (Limburg)

omvat Drie opgaande eiken bij berceau Vilain XIIII

Dreef zonder nummer, Genootstraat zonder nummer (Maasmechelen)

omvat Eikendreef bij Kasteel Vilain XIIII

Dreef zonder nummer (Maasmechelen)

omvat Hoeve met losstaande bestanddelen

Genootstraat 38, Maasmechelen (Limburg)

omvat Hoeve Oude Maashof

Maashofweg 1, Maasmechelen (Limburg)

omvat Hoeve Palmenhof

Palmenhof 1, Maasmechelen (Limburg)

omvat L-vormige hoeve

Genootstraat 16, Maasmechelen (Limburg)

omvat Langgestrekte hoeve (nu drie woningen)

Genootstraat 103, Maasmechelen (Limburg)

omvat Molenstraat

Molenstraat (Maasmechelen)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Molenveldstraat

Molenveldstraat (Maasmechelen)

omvat Palmenhof

Meeswijk (Maasmechelen)

omvat Parochiekerk Sint-Laurentius

Kerkplein zonder nummer, Maasmechelen (Limburg)

omvat Sint-Laurentiusstraat

Sint-Laurentiusstraat (Maasmechelen)

omvat Smidse

Genootstraat 8, Maasmechelen (Limburg)

omvat Woonhuis van 1872

Genootstraat 8, Maasmechelen (Limburg)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.