Rollegem-Kapelle

inventaris bouwkundig erfgoed \ geheel \ plaats

Locatie

Provincie West-Vlaanderen
Gemeente Ledegem
Deelgemeente Rollegem-Kapelle
Straat
Locatie Rollegem-Kapelle (Ledegem)

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Inventarisatie Ledegem (geografische inventarisatie: 01-01-1999 - 31-05-1999).

Juridische gevolgen

Beknopte karakterisering

Beschrijving

Kleine deelgemeente van Ledegem van 483 ha. en met 1400 inwoners (1998), gelegen in zandlemig Vlaanderen. Vnl. landbouwdorp en woongebied voor pendelaars naar het Kortrijkse en de Mandelas. Vrij vlak landschap, doorsneden door de Koolsdambeek.

In 1213 schonk Hendrik van Moorslede een halve bunder (ca. 6500m²) aan Willem van Rollegem voor de bouw van een kapel gewijd aan O.-L.-Vrouw, een kapelaanswoning en de aanleg van een kerkhof. Vandaar dan ook de naam "Rolleghem-Capelle". Tot 1801 hing Rollegem-Kapelle af van de parochie Moorsele (bisdom Doornik). Daarna was Rollegem-Kapelle een zelfstandige parochie, die afhing van het bisdom Gent.

Gedurende het ancien régime vormde Rollegem-Kapelle een heerlijkheid, die een leen was van de burggraven van Ieper te Zonnebeke en lag onder de roede van Menen, geïntegreerd in de Kasselrij van Ieper.

Sinds XVIII was Rollegem-Kapelle een centrum voor de lijnwadenindustrie (linnen) cf. vlasschuren en de kleinere arbeiderswoningen met poorttrav. die verwijzen naar de huisnijverheid.

Klein kerndorp aan het kruispunt Rollegemstraat, Schoolstraat en Molenstraat, waarvan de kern gevormd wordt door het Sint-Jansplein, een rechth. plein met de St.-Jan-de-Doperkerk als middelpunt cf. oud patroon. Vanaf XIX B toenemende rijbebouwing aan de huidige St.-Janstraat, die evolueerde tot dé dorpsstraat cf. Atlas der Buurtwegen (1843), (fig. 37). Basisbebouwing bestaande uit breedhuizen met XIX-XX lijstgevels van één à twee bouwl. onder pannen zadeldaken.

De invalswegen, Roeselarestraat en Rollegemkapelsestraat, worden gekenmerkt door lintbebouwing. De Rollegemstraat is van oudsher een belangrijkte invalsweg, cf. Ferrariskaart (1770-1778), met nagenoeg recht tracé. Opvallend veel kleine arbeidershuisjes van één bouwl. nrs. 222-224-226, 230, 231 en 239 en eenheidsbebouwing: nrs. 234-236. Tevens vestigingsplaats van de Vrije basisschool. Nieuwe woonuitbreidingen vnl. in het N.O.

Buiten de dorpskom, verspreide hoevebouw meestal met losse bestanddelen en veelal met een oudere kern en met resten of sporen van een oude omwalling o.m.

historische hoeven z.g. "Goed Ter Lexie" en z.g."Waterpachtgoed".

SLOSSE L., Rond Kortrijk, Dl. III, Roeselare, 1914, (heruitgave 1977).

TANGHE G.F., Parochieboek van Ardooie, Kachtem, Moorslede, Oostnieuwkerke, Winkel-St.Elooi, Oekene, Rumbeke, Rollegem-Kapelle, Brugge, 1851-1852 (heruitgave 1975).

Bron: De Gunsch A., Metdepenninghen C., Tansens A. & Vanneste P. 1999: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie West-Vlaanderen, Arrondissement Roeselare, Kanton Roeselare, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 17N1, Brussel - Turnhout.

Relaties

maakt deel uit van Ledegem

Ledegem (West-Vlaanderen)

omvat Boerenhuis

Waterpachtgoedstraat 3, Ledegem (West-Vlaanderen)

omvat Hoeve Waterpachtgoed

Waterpachtgoedstraat 10, Ledegem (West-Vlaanderen)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Roeselarestraat

Roeselarestraat (Ledegem)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Schoolstraat

Schoolstraat (Ledegem)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Sint-Jansplein

Sint-Jansplein (Ledegem)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat St Janstraat

Rollegem-Kapelle (Ledegem)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.