Lombardsijde

inventaris bouwkundig erfgoed \ geheel \ plaats

Locatie

Provincie West-Vlaanderen
Gemeente Middelkerke
Deelgemeente Lombardsijde
Straat
Locatie Lombardsijde (Middelkerke)

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Inventarisatie Middelkerke (geografische inventarisatie: 01-01-2002 - 31-12-2002).

Juridische gevolgen

Beknopte karakterisering

Beschrijving

Gemeente van 320 ha aan de Middenkust, geomorfologisch behorend tot de kuststreek en de achterliggende polderstreek. In 1972 werden Lombardsijde en Westende gefusioneerd tot Westende, in 1976 fusie met Middelkerke.

Vermoedelijk ontstaan in de 12de eeuw aan de IJzermonding als "yde", namelijk vissershaventje op het vlakke strand. 1248: eerste vermelding van Lombardsijde als zelfstandige parochie "Lombardie". Lombardsijde verkreeg in het midden van de 13de eeuw stadsrechten. Vernietiging vissersnering en ontvolking in troebelen in het laatste kwart van de 16de en het eerste kwart van de 17de eeuw, met onder meer de slag bij Nieuwpoort op 2 juli 1600, welke plaats vond ter hoogte van de terreinen van het voormalig militair domein ten noorden van de dorpskern. Geleidelijk herstel met onder meer restauratie van de kerk in loop van de 17de eeuw.

Tot in het laatste kwart van de 19de eeuw vormde Lombardsijde een bescheiden kustdorp met visserij en marginale landbouw. Het dorp stond bekend als bedevaartsoord van Onze-Lieve-Vrouw van Lombardsijde, patrones van de IJslandvaarders.

Benjamin Crombez, grootgrondbezitter en stichter van Nieuwpoort-Bad, nam eind 19de eeuw het initiatief tot de ontwikkeling van een badplaats te Lombardsijde met onder meer de aanleg van de Zeelaan tussen het dorp en het z.g. "Lombartzyde-Bains" (cf. kaart Militair Cartografisch Instituut, 1934) en de inplanting van een houten vakantievilla voor de Brusselse jeugd. Nog voor 1914 telde Lombardsijde enkele particuliere villa's en twee hotels nl. "A LA BELLE VUE" en "HOTEL DE L'AVENUE", later "HOTEL DE L'YSER", beiden in de Lombardsijdelaan (thans grondgebied Westende). In 1907-1909 inrichting van een golfterrein.

Volledige vernietiging van het dorp tijdens de Eerste Wereldoorlog. Wederopbouw en heropstarting van het kusttoerisme met onder meer heropening van het golfterrein in 1929. De grote concurrentie van Nieuwpoort-Bad en Westende-Bad enerzijds en de inplanting van een militair kamp in 1936 anderzijds remden deze ontwikkeling af. Vanaf 1956, met de inplanting van een eerste camping (z.g. "COSMPOLITE") ontwikkelde Lombardsijde zich tot een familiale badplaats, grotendeels op basis van kampeertoerisme.

Op vandaag vormt Lombardsijde een straatdorp gr.m. gevormd door de Nieuwpoort- en Lombardsijdelaan, met kerk en pastorie aan het Dorpsplein. Via l.g. laan verbonden en aanééngegroeid met Westende-dorp.

Te Lombardsijde en Westende-Bad is het Sint-Laureinsstrand beschermd als landschap (B.V.E. van 1.07.1982). De natuurwetenschappelijke waarde van dit landschap wordt bepaald door de goed bewaarde geologische en geomorfologische kenmerken van de duinen, en de zeldzame duinvegetaties. Bij deze nog vrij recente duinen treden nog actieve verstuivingsprocessen op. Meer landinwaarts daarentegen is het duinreliëf al redelijk stabiel. De duinvegetatie varieert van helmgras (op locaties met verstuiving) naar duingraslanden (mosduinen en kopjesduinen) en verspreide struwelen meer landinwaarts.

CONSTANDT M., Het toeristisch verhaal van Westende en Lombardsijde. Middelkerke, 1988.

COORNAERT M., Een bijdrage tot de historische geografie van het Westvrije, in Westvlaamse Archaeologica, 1, 1988, p. 2-15.

DEVENT G., Zee en duinen. Kusttoerisme in de 19-de eeuw, Brugge, 1991.

GOBYN R. (red.), Te Kust en te Kuur. Badplaatsen en kuuroorden in België 16de-20ste eeuw, Brussel, 1987.

JENNES R. & BOSSCHER PH. M., Bekende veldslagen, zeeslagen en belegeringen, in Winkler Prins Geschiedenis der Nederlanden, Deel 2: Noord en Zuid in de Nieuwe Tijd (van ca. 1500 tot 1780), Antwerpen/Brussel, 1978, p. 333.

Bron: Huys M., Kerrinckx H. & Vanneste P. 2005: Inventaris van het bouwkundig erfgoed, Provincie West-Vlaanderen, Gemeente Middelkerke, Deelgemeenten Leffinge, Lombardsijde, Mannekesvere, Schore, Sint-Pieterskapelle, Slijpe, Westende en Wilskerke, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen WVL10, (onuitgegeven werkdocumenten).

Relaties

maakt deel uit van Middelkerke

Middelkerke (West-Vlaanderen)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Bamburgstraat

Bamburgstraat (Middelkerke)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Baronstraat

Baronstraat (Middelkerke)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Bassevillestraat

Bassevillestraat (Middelkerke)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Dorpsplein

Dorpsplein (Middelkerke)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Hoogstraat

Hoogstraat (Middelkerke)

omvat IJzermonding en Sint-Laureinsduinen

Lombardsijde, Westende (Middelkerke), Nieuwpoort (Nieuwpoort)

omvat Kanaal Nieuwpoort-Plassendale en omgeving Schuddebeurze

Lombardsijde, Slijpe, Westende (Middelkerke)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Kleitendijkstraat

Kleitendijkstraat (Middelkerke)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Nieuwpoortlaan

Nieuwpoortlaan (Middelkerke)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Oude Nieuwpoortstraat

Oude Nieuwpoortstraat (Middelkerke)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Schoolstraat

Schoolstraat (Middelkerke)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Zeelaan

Zeelaan (Middelkerke)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.