Zwevegem

inventaris bouwkundig erfgoed \ geheel \ gemeente

Locatie

Provincie West-Vlaanderen
Gemeente Zwevegem
Deelgemeente Onbepaald
Straat

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Inventarisatie Zwevegem (geografische inventarisatie: 01-04-2005 - 31-12-2005).

Juridische gevolgen

Beknopte karakterisering

Beschrijving

ALGEMENE SITUERING

De fusiegemeente Zwevegem, sinds 1977 samengesteld uit de centrumgemeente Zwevegem en de deelgemeenten Heestert, Moen, Otegem en Sint-Denijs, is de tweede grootste gemeente van het arrondissement Kortrijk en beslaat een oppervlakte van 6324 ha en heeft 23660 inwoners (december 2004).
De gemeente situeert zich in het zuidwesten van West-Vlaanderen tussen de Leie en de Schelde en heeft een licht golvend reliëf. De heuvels behoren tot de uitlopers van de Vlaamse Ardennen en de West-Vlaamse heuvels. De zuidelijke helft van de fusiegemeente behoort tot de Scheldevallei. De waterscheidingslijn loopt over een heuvelkam met voornamelijk vruchtbare leemgrond, die van het noordoosten naar het zuidwesten loopt en waar zich de hoogste punten van de gemeente bevinden. In de lager gelegen gebieden zijn er zandlemiger stroken.
De gemeente heeft nog verschillende bosrelicten waarvan sommigen eeuwenoud zijn: het Grandval- en Kooigembos in Sint-Denijs, het Banhoutbos in Heestert en het Orveytbos in Moen.

Gerechtelijk en administratief behoort Zwevegem tot het arrondissement Kortrijk. Op kerkelijk vlak behoort het gebied tot het bisdom Brugge.
Zwevegem grenst in het noorden aan Harelbeke en Deerlijk en in het oosten aan Anzegem en Avelgem. De westelijke grens wordt gevormd door Kortrijk en de zuidelijke grens door Spiere-Helkijn.
Het grondgebied wordt doorsneden door de rijksweg N8, Kortrijk-Oudenaarde. Het kanaal Kortrijk-Bossuit (1858-1860) dat de Leie en Schelde verbindt, doorsnijdt het grondgebied van noord naar zuid. De twee voormalige spoorwegtracés die het grondgebied doorsneden zijn heden omgevormd tot wandel- en fietspaden.
Zwevegem bevindt zich aan de zuidelijke rand van de sterk verstedelijkte en geïndustrialiseerde as Menen-Kortrijk-Waregem en zijn noordwestelijk deel vormt er als het ware een uitgroeisel van.
De Bekaert-groep, die zijn wortels heeft in Zwevegem, is één van de belangrijkste werkgevers van de gemeente (ca. 2500 arbeidplaasten) en is de belangrijkste onafhankelijke, wereldwijde producent van staalkoord, staaldraad en afgeleide handelsproducten.

In het oosten en vooral in het zuiden is de gemeente nog landelijk van uitzicht en wordt het gebied gekenmerkt door een verspreide landelijke bebouwing met plaatselijk sterker geconcentreerde woningbouw. Ongeveer 3900 ha grond wordt uitgebaat als akkerland, bijna 800 ha als weiland. Daarnaast is er een intensieve veeteelt (varkens en pluimvee) en een groeiend aandeel van teelten onder serres. Eind 1999 bedroeg de gemiddelde grootte van de Zwevegemse land- en tuinbouwbedrijven ca. 16,4 ha. De landbouwzones treft men vooral aan in Heestert en Sint-Denijs.

De kleine dorpskernen van de deelgemeenten behielden hun laat-middeleeuwse stratenpatroon cf. Ferrariskaart en worden gekenmerkt door lintbebouwing bestaande uit burger- en arbeiderswoningen daterend uit de tweede helft van de 19de eeuw en het begin van de 20ste eeuw.
Er is een geleidelijke toename van hedendaagse woningen en aanpassingen aan bestaande en bebouwing.

Het landelijke gebied wordt gekenmerkt door verspreide hoevebouw. De vaak historische hoeves, die in kern minimum teruggaan tot de 18de eeuw sluiten typologisch zowel aan bij het gesloten type als het type met losse bestanddelen. Daarnaast ook tal van (boeren)arbeidershuizen van één bouwlaag.

Bron: De Gunsch A. & De Leeuw S. met medewerking van Callens T. 2006: Inventaris van het bouwkundig erfgoed, Provincie West-Vlaanderen, Gemeente Zwevegem, Deelgemeenten Zwevegem, Heestert, Moen, Otegem en Sint-Denijs, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen WVL26, (onuitgegeven werkdocumenten).

Relaties

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Avelgemstraat

Avelgemstraat (Zwevegem)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Heestert

Heestert (Zwevegem)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Moen

Moen (Zwevegem)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Otegem

Otegem (Zwevegem)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Sint-Denijs

Sint-Denijs (Zwevegem)

Geen afbeelding beschikbaar

omvat Zwevegem

Zwevegem (Zwevegem)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.