Begraafplaats Sint-Stevens-Woluwe

inventaris bouwkundig erfgoed \ geheel \ bouwkundig geheel

Locatie

Provincie Vlaams-Brabant
Gemeente Zaventem
Deelgemeente Sint-Stevens-Woluwe
Straat Sint-Stefaansstraat
Locatie Sint-Stefaansstraat (Zaventem)
Status (deels) bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Herinventarisatie Zaventem (geografische herinventarisatie: 15-04-2013 - 30-06-2014).

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Begraafplaats Sint-Stevens-Woluwe

Deze vaststelling is geldig sinds 28-11-2014.

Beknopte karakterisering

Beschrijving

De begraafplaats werd in 1895 aangelegd ten noorden van de kerk, net buiten het dorpscentrum, ter vervanging van het kerkhof rond de kerk. De bouwplannen voor de nieuwe begraafplaats, gedateerd 1894, bleven bewaard in het algemene Rijksarchief in Brussel; de handtekening van de architect is niet leesbaar; op het kadaster gebeurde de registratie van de nieuwe aanleg in 1903.

De begraafplaats bestaat vandaag uit een ruim rechthoekig perceel dat is samengesteld uit twee delen: het zuidoostelijke deel is het oudste deel en was oorspronkelijk volledig ommuurd; het is toegankelijk vanop de Sint-Stefaansstraat via een beklinkerde en met een haag afgezette lindedreef die uitgeeft op de hoofdingang in de vorm een gebogen muurgedeelte met centraal de inkompoort. De muur zelf is aan deze zijde opgetrokken uit licht gekleurde baksteen op een basis van hardstenen blokken en vertoont rechthoekige spaarvelden afgezet met overhoekse baksteenfriezen. Decoratieve elementen in de spaarvelden, waaronder ruitmotieven werden uitgewerkt in rode baksteen. De rondboogpoort met ijzeren hek is gevat in een tuitgevel met schouderstukken en een bekronend kruis. Links achter de inkompoort bleef een betonnen schuilhuisje bewaard. Elders is de muur verdwenen met uitzondering van een gedeelte aan de noordoostzijde, doch het uitzicht is hier veel eenvoudiger.

In dit oorspronkelijke gedeelte van de begraafplaats zijn er nog een beperkt aantal oude graven waaronder een neogotische grafkapel van Albertine Vandenbranden, overleden in 1914 en de gemeenschappelijke begraafplaatsen van de zusters van de Heilige Familie (Helmet) en de servieten van Maria. Nabij de inkom links ligt het eenvoudige graf van beeldhouwer Oscar De Clerck. In de as van de toegang ligt een cirkelvormig aangelegd perkje met vier graven van het Gemenebest.

Het noordwestelijke deel betreft een latere uitbreiding. In dit gedeelte ligt het ereperk voor de oud-strijders. Op 27 december 1937 werd door het gemeentebestuur immers beslist een ereperk voor de oud-strijders van de Eerste Wereldoorlog aan te leggen, naderhand werd dit uitgebreid naar de oud-strijders van de Tweede Wereldoorlog. Centraal in dit perk ligt het 'Monument van de gesneuvelde soldaten' dat in 1954 werd gerenoveerd en versierd met een helm naar ontwerp van Oscar De Clerck; momenteel is de bekroning met de helm vervangen door een hardstenen kruis.

  • Kadasterarchief Vlaams-Brabant, mutatieschetsen Zaventem, afdeling V (Sint-Stevens-Woluwe), sectie A, 1903/3.
  • Rijksarchief, Kaarten en plannen, TIHON C. 1995: Provincie Brabant. Plans van de Technische Dienst der gebouwen, nummer 2721-2725 (1356-60), (microfilm 3005) 'Construction d’un nouveau cimetière (1894), murs de clôture (1895), travaux (1898)'.
  • HOFLACK D. 1987: Sint-Stevens-Woluwe. Aspecten uit verleden en heden, Zaventem, 554-555, 615, 738.

Bron: -

Auteurs: Kennes, Hilde

Datum tekst: 2014

Relaties

maakt deel uit van Sint-Stefaansstraat

Sint-Stefaansstraat (Zaventem)

omvat Grafteken voor Oscar De Clerck

Sint-Stefaansstraat 73A, Zaventem (Vlaams-Brabant)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.