erfgoedobject

Heldenhuldezerk Joe English

bouwkundig element
ID
16886
URI
https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/16886

Juridische gevolgen

Beschrijving

Locatie

Gelegen langs de Joe Englishstraat, ter hoogte van de dreef naar huisnummer 3. Vlakbij staat de provinciale naamsteen voor het legerhospitaal L'Océan. Gelegen op circa 350m ten noordwesten van hoeve Torrele en op circa 1275m ten zuidwesten van het kasteel van Beauvoorde, in een landelijke en vlakke omgeving.

Historische achtergrond

Dit monumentje, in de vorm van een heldenhuldezerk, kwam er in 1976 op initiatief van de VTB. Het werd vervaardigd door Jules Dewaele (Ingelmunster, 1915 – 1980).

Het monumentje werd geplaatst in de nabijheid van het militair hospitaal 'L'Océan' in Vinkem, waar Joe English overleden is op 31 augustus 1918. Ook de straatnaam herinnert aan Joe English.

Joseph A.M English was geboren op 5 augustus 1882 in Brugge als zoon van een Ierse goudborduurder en een Vlaamse moeder. Hij liet zich tot Belg naturaliseren en studeerde aan de Brugse Stedelijke Academie en het Hoger Instituut voor Schone Kunsten te Antwerpen, waar hij vriendschap sloot met Sam de Vriendt.

Al voor de Eerste Wereldoorlog verwierf Joe English bekendheid in de Vlaamse Beweging. Zijn tekeningen verschenen in 'De Blauwvoet', 'De Vlaamsche Vlagge' en 'Jong Dietschland', hij tekende prentkaarten ter illustratie van een drama van Rodenbach, hij ontwierp het huismerk van Lannoo, hij hield lezingen voor studentenbonden en ontwierp hun gildenvlaggen en hij portretteerde Verschaeve.

Joe English werd in 1914 opgeroepen en belandde na een gewrichtsontsteking in een compagnie van 'travailleurs'. In 1916 werd hij toegevoegd aan het onderzoekscentrum voor de bescherming tegen stikgasaanvallen, in het college van Veurne onder leiding van dr. Frans Daels. Hij verzorgde er illustraties voor publicaties van het 'Secretariaat der Katholieke Vlaamsche Hoogstudenten'. Hij werd vooral bekend voor zijn ontwerp van de heldenhuldezerk. Daarnaast leverde hij ook nog grafisch werk voor 'De Belgische Standaard'. In april 1918 werd hij eindelijk opgenomen in de 'Section Artistique de l'Armée de Campagne'. Hij stierf in het hospitaal van Vinkem in de nacht van 31 augustus 1918 aan een blindedarmontsteking. Hij werd op 3 september 1918 te Steenkerke begraven, met een stoet vanaf de kerk en toespraken op de begraafplaats (van Juliaan Platteau, prof. Daels, Filip de Pillecyn).

Na zijn dood was het vooral Cyriel Verschaeve die de cultus rond English op gang bracht met een artikel in 'Ons Vaderland' (12 september 1918): English werd voorgesteld als een eenvoudig en bescheiden Vlaams soldaat die tegelijk een groot kunstenaar was. Dat sloot mooi aan bij de propaganda voor een hulde aan de Vlaamse IJzersoldaten. Het huldebetoon aan het graf van English in 1920 werd meteen de eerste IJzerbedevaart. Bij die gelegenheid, op 5 september 1920, werd een gedenksteen van de hand van Karel Lateur voor English onthuld (in 1919 stond er nog een houten kruis op zijn graf) en werd zijn graf uitgeroepen tot 'Heilig symbool voor Vlaanderen'.

In augustus 1932 werd zijn stoffelijk overschot ontgraven en bijgezet in de crypte van de IJzertoren. English werd toen uitgeroepen tot één van de 'IJzersymbolen', namelijk als belichaming van de 'dienende' kunst.

Beschrijving

Heldenhuldezerkje uit beton met de volgende opschriften: 'AVV VVK' en de blauwvoet, 'Joe English vlaams ijzersoldaat en kunstschilder ontwerper heldenhuldekruis', '° brugge 5.8.1882', '† hier 13 (sic).8.1918', 'veldhospitaal océan', wit beschilderde letters, 'V.t.b.', zwarte letters in vlakreliëf.

H. 160 cm x Br. 52,5 cm x D. 7,5 cm

Uitvoering: Jules Dewaele, Ingelmunster (beeldhouwer)

  • DEN BAES J. (red.) 2004: Momenten van Oorlog in Vredestijd. Een tocht langs Oorlogserfgoed in Veurne-Ambacht, s.l.
  • DE SCHRYVER Reginald (ed.) 1998: Nieuwe Encyclopedie van de Vlaamse beweging, Tielt.
  • JACOBS M. 1996: Zij, die vielen als helden... Inventaris van de oorlogsgedenktekens van de twee wereldoorlogen in West-Vlaanderen, Deel 2, Brugge.

Bron     : DECOODT H. & BOGAERT N. 2002-2005: Inventarisatie van het Wereldoorlogerfgoed in de Westhoek, project in opdracht van de provincie West-Vlaanderen, “Oorlog en Vrede in de Westhoek”, en Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap, Afdeling Monumenten en Landschappen.
Auteurs :  Bogaert, Nele, Decoodt, Hannelore
Datum  : 2004


Relaties


Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2021: Heldenhuldezerk Joe English [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/16886 (Geraadpleegd op 15-06-2021)