erfgoedobject

Windmolen De Moedermeule

bouwkundig element
ID: 200987   URI: https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/200987

Juridische gevolgen

  • is aangeduid als vastgesteld bouwkundig erfgoed Houten windmolen
    Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009

  • is aangeduid als beschermd monument Windmolen De Moedermeule
    Deze bescherming is geldig sinds 04-04-1944

Beschrijving

Houten staakmolen met open voet, korenmolen met twee steenkoppels. Gelast gevlucht van 24 meter. Maalvaardig.

De molen van Gelrode werd gebouwd in 1667 - jaartal dat ingebeiteld staat in de standaard - hij stond te Mechelen binnen de Brusselse Poort waar nu het kanaal van Leuven naar het Sennegat loopt. De molen van Gelrode was één van de grootste en vandaar wellicht zijn benaming Moedermolen. Zijn grote omvang was eerder een nadeel en in 1752 zou hij door molenmaker Gyselinckx tot normalere afmetingen zijn teruggebracht.

In 1830 kocht Albert Wuyts, eigenaar van de windmolen op de berg boven de stad Aarschot de Moedermolen te Mechelen en liet hem per schip langs de Demer naar Gelrode brengen. Aan de losplaats ter hoogte van het kasteel der Rivieren, werd het schip afgemeerd en twee voerders brachten de molen met paard en kar in drie keer naar de berg op de Hondsheuvel. Na het overlijden van Albert Wuyst huwde zijn weduwe met Joseph Van Hoey (maaldersgast) en deze bracht mogelijk een derde steenkoppel aan en liet het molenhuis en de stallingen vergroten.

In 1910 werd de molen blijkbaar zwaar beschadigd door een blikseminslag. De deurbalk brak in twee, uit de standaard werd een stuk weggerukt en een teerling was zwaar beschadigd. In 1943 sloeg de bliksem opnieuw in op de molen , deze veroorzaakte schade aan de wieken en de deurwand en herstelling werd door de molenaar niet meer nuttig gevonden en hij schakelde over op een mechanische maalderij in het dorp.

In 1962 bestond het plan de molen naar Aarschot te verhuizen, maar dat ging niet door wegens de hoge kosten. Er trad een lange periode van verval in. De gemeente Gelrode kocht hem met de verplichting hem te restaureren. In 1976 werd de molen maalvaardig hersteld. De molenaarswoning werd omgebouwd tot een afspanning. In 2006 had de molen te kampen met achterstallig onderhoud. Waren in slechte staat: de molentrap, het hekwerk van de roeden, de molenvoet (kruisplaten rot, verbindingen met de meester- en okselbanden doorgerot, zwamvorming op de kruisplaten). Vooral door de precaire toestand van de voet mocht de molen niet meer draaien. Eind 2006 - begin 2007 ging de restauratie van start.


Bron     : E.D.K. 1976: De Moedermolen te Gelrode, De Belgische Molenaar. Vakblad voor de maalderij, graan- en veevoerhandel 71.18.
Auteurs :  Agentschap Onroerend Erfgoed
Datum  : 1976


Relaties

  • Is deel van
    Gelrode
    Gelrode (Aarschot)

Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2019: Windmolen De Moedermeule [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/200987 (Geraadpleegd op 20-10-2019)