Brouwerswoning

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Oost-Vlaanderen
Gemeente Berlare
Deelgemeente Berlare
Straat Dorp
Locatie Dorp 61, Berlare (Oost-Vlaanderen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Adrescontrole Berlare (adrescontroles: 01-05-2008 - 01-05-2008).
  • Inventarisatie Berlare (geografische inventarisatie: 01-09-2003 - 30-06-2005).

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Brouwershuis

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

Beknopte karakterisering

Beschrijving

Voormalig brouwershuis en later café "De Engel" bij de verdwenen achterliggende brouwerij van de firma Bauwens & Cie genaamd "Den Engel". Volgens het kadasterarchief werden na verkoop in 1882 de hier bestaande woning met achteraan palende boekweitpaardenmolen gewijzigd en vergroot; het bedrijfsgebouw werd aansluitend omgevormd tot stoombrouwerij met maalderij. Volgens gedenksteen vond op 15 augustus 1882 de oprichting plaats van de "Stoombierbrouwerij Den Engel Bauwens & Cie" door burgemeester Ivo Bauwens, zijn zus Clementine, Leo Veldeman en Jan-Frans Van den Bossche. Brouwerijactiviteit in 1920 overgenomen door Norbert Weyns, stopgezet in 1929. De hardstenen gedenkplaat, afkomstig uit een nu verdwenen deel van de vroegere brouwerij, is ter herinnering aan de oprichting geplaatst in de voorgevel van een achterin gelegen nieuwe woning (nummer 57) die op een deel van de vroegere brouwerijgebouwen teruggaat. Een andere ingekorte en aangepaste rest van de brouwerij paalt nog achteraan aan het vroegere brouwershuis. Op het achtererf van nummer 57 bleef een jonger vrijstaand bijgebouw (van na 1900) met stallen bewaard.

Aan de straat gelegen burgerhuis van vier traveeën breed met twee bouwlagen in L-vorm, onder snijdende zadeldaken (pannen), met laat 19de-eeuws voorkomen. Volgens het kadasterarchief een in 1882 vergrote en (wellicht met bovenverdieping) verhoogde woning voortkomend van het al in 1834 bestaand huis met grutterij van herbergier Jacob Goossens. Mogelijk zelfs teruggaand op de oudere hofstede opgetekend in de "Ommelooper ende Terrier ofte Land & caerte Boek der Prochie van Berlaere" van 1773-1786. Tevens melding van een inscriptie met tekst: "D. De Bruyne-A. Hooft 1745"; toenmalige bewoner burgemeester Daniel De Bruyne zou hier al een maalderij met stokerij hebben uitgebaat.

Huidig burgerhuis met verankerde en geschilderde gecementeerde voorgevel op lage plint van hardsteenplaten, horizontaal gemarkeerd door een hardstenen puilijst onder kordon ter hoogte van de vensterdorpels. Doorgetrokken hardstenen waterlijst boven de bovenvensters met versierde sluitsteen. Rechthoekige deur in hardstenen omlijsting op neuten. Sterk vergrote benedenvensters. Links aanpalende brede korfboogpoort: aangepaste bakstenen rest van een oud poortgebouw, met gekasseide oprit naar de vroegere brouwerij (nu naar nummer 57).

  • Rijksarchief Beveren, Oud gemeentelijk Archief Berlare, nr. 331-333.
  • FRIEDRICH M., Brauerei – Verzeichnis Belgien, Heidelberg, 1984, p. 26.
  • VENNEMAN R., De Berlaarse brouwerijen, Heem- en Oudheidkundige Kring van Berlare, XVIII, 1, 2000, p. 45-51.
  • VENNEMAN R., ADAM A., ADAM M., Berlare in prentkaarten, prentkaarten van de deelgemeente Berlare, Berlare, 1984, p. 64.
  • VERSTRAETEN R., Dorpskernvernieuwing, Heem- en Oudheidkundige Kring van Berlare, XIV, 1, 1996, p. 56.

Bron: -

Auteurs: Bogaert, Chris; Duchêne, Helena; Lanclus, Kathleen & Verbeeck, Mieke

Datum tekst: 2005

Relaties

Geen afbeelding beschikbaar

maakt deel uit van Dorp

Dorp (Berlare)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.