erfgoedobject

Blekerijwerkhuis

bouwkundig element
ID: 207466   URI: https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/207466

Beschrijving

Eenlaagswoning, voormalig blekerijwerkhuis, minstens opklimmend tot het begin van de 19de eeuw. Thans leegstaand.

Historiek

In 1787 wordt officieel door Jan Verschaeve een blekerij opgericht, op cijnsgrond van burggraaf Theodoor de Jonghe. De blekerij was reeds enkele jaren actief, gezien de vermelding in het landboek van Ardooie (1778) als: "remarquabel woonhuys met voorder edificien… in steen ende hardt dack, voorts syn looghuys, annexe, coye ende swynstallen, staende inden meersch ofte bleeckerye suyt voor desen huyse". Rond 1830 is de blekerij al uitgegroeid tot een bedrijf met twee onderscheiden bezigheden: lijnwaadblekerij en bleekblauwververij. De blekerij blijft door de familie Verschaeve uitgebaat tot het begin van de 20ste eeuw. Op de Atlas der Buurtwegen (1846) zijn de blekerijweiden duidelijk zichtbaar. De blekerijmeersen strekten zich uit op de zuidwestelijke hoek van Brugstraat en Blekerijstraat en waren doorsneden door een grachtensysteem dat in verbinding stond met de Roobeek. Aan de noordwestzijde van de blekerijweides lag de omwalde mote, op de kadastrale legger circa 1830 weergegeven als "tuin" met omringend "vermaek water".

De huidige woning wordt reeds afgebeeld op het primitief kadasterplan (1817), gelegen aan de oostzijde van de blekerijweides op de rechteroever van de Roobeek en weergegeven als blekerswerkhuis, omringd door hooiland. De eigenlijke blekerswoning stond op de plaats van huidig nummer 1. In 1866 laat erfpachter bleker Karel Verschaeve ten oosten van de blekerswoning een kalandermolen bouwen (verdwenen circa 1949). In 1894 laat Isidoor Verschaeve het blekerswerkhuis vergroten en ombouwen tot woonhuis. De walgracht rond de mote en de grachten van de bleekweide worden in 1894 gedempt. Op dat moment is Verschaeve eigenaar van de gebouwen, Louis de Jonghe nog steeds van de grond.

Beschrijving

Eenlaags verankerd volume in witgeschilderde baksteenbouw met gepekte plint, onder zadeldak in Vlaamse pannen (nok parallel met straat). Zuidelijke en oostelijke aanbouwen onder lessenaarsdak, respectievelijk stalletjes en woonuitbreiding. Voorgevel aan de westzijde (gericht naar voormalige bleekweides), gevormd door vier woonhuistraveeën en een rechter staltravee. Licht getoogde muuropeningen, waarin beluikte T-ramen met roedeverdeling in bovenlicht, betegelde onderdorpels. Staldeurtje onder betonlatei. Bruingeschilderd schrijnwerk en strekken. Noordelijke zijgevel met twee rondbogige zoldervensters. Vernieuwde zuidelijke geveltop.

  • Kadasterarchief West-Vlaanderen, 207: Mutatieschetsen, Ardooie, 1864/33, 1866/15, 1895/16, 1949/49.
  • VAN ACKER L., De familie Verschaeve te Ardooie, in Biekorf, jg. 55, 1954, p. 231-239.

Bron     : Santy P. & Boone B., met medewerking van Callaert G. 2010: Inventaris van het bouwkundig erfgoed, Provincie West-Vlaanderen, Gemeente Ardooie met deelgemeente Koolskamp, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen WVL44, (onuitgegeven werkdocumenten).
Auteurs :  Boone, Benjamin, Santy, Pieter
Datum  : 2010


Relaties

Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2020: Blekerijwerkhuis [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/207466 (Geraadpleegd op 19-09-2020)