erfgoedobject

Oud Gemeentehuis van Zedelgem

bouwkundig element
ID
209374
URI
https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/209374
Dit erfgoedobject heeft geen erfgoedwaarde meer. De erfgoedwaarden waarom we het object opnamen in de inventaris, zijn niet meer aanwezig, bijvoorbeeld door verbouwing of sloop.

Juridische gevolgen

Beschrijving

Voormalig gemeentehuis dat sedert de bouw van een nieuw Administratief Centrum (2005-2007) in onbruik is geraakt.

Historiek. Opgetrokken tussen 1956 en 1959. Daarvóór was de administratie van de gemeente achtereenvolgens op verschillende locaties gevestigd (zie Snellegemsestraat nummer 1, historiek). Burgemeester Joseph Lievens (1947-1976) laat in deze omgeving in 1949 een BPA opmaken voor een nieuw gemeentehuis naar opdracht van architect Joseph Lantsoght (Brugge) en de straat naar het achterin gelegen marktplein, nu het Pater A. Vynckeplein. Daarvoor worden vier huisjes, eigendom van de kostersfamilie Vyncke en waarvan één geboortehuis van de missionaris Amaat Vyncke, afgebroken. Deze huisjes zijn afgebeeld op een figuratieve kaart (circa 1782) van de weg vanaf de herberg "De Blauwe Kroon" tot aan de herberg "Zuidwege" als "huijs daer fer[dinan]d vijncke woont coster".

Het kantoor van de burgemeester, de gemeentesecretaris en de administratie van burgerlijke stand en bevolking en achteraan een gevangenis en lokaaltje voor de 'garde' bevonden zich op de begane grond, de raadszaal op de verdieping. De fusie met de gemeenten Veldegem, Aartrijke en Loppem in 1977, brengt een uitbreiding van diensten en personeel met zich mee. Verbouwingen aan het bestaande gemeentehuis bieden slechts een tijdelijke oplossing. Noodgedwongen wijken enkele diensten uit naar andere gebouwen en/ of deelgemeenten. Stilaan wordt de decentralisatie onhoudbaar. Dit alles leidt in 2001 tot het uitschrijven van een architectuurwedstrijd waarbij zowel het verbouwen van het bestaande gemeentehuis als nieuwbouw mogelijk is. Daar geen van de ingediende verbouwontwerpen voldoet, kiest de gemeenteraad in 2002 resoluut voor een nieuwbouwproject. De conciërgewoning achteraan zal niet als dusdanig dienstdoen. Het gemeentehuis wordt in 1973 uitgebreid met een nu afgebroken laag, haaks geplaatst volume, ontworpen door ingenieur A. Jonckheere. Na de fusie in 1977 wordt ook de conciërgewoning door de gemeentediensten gebruikt.

Beschrijving. Witbeschilderde baksteenbouw onder zadeldak (daktegels) en met een halfronde aanbouw waarin het trappenhuis onder half kegeldak. Gebruik van blauwe hardsteen voor de plint met aansluitende muurdammen op de begane grond, deuromlijsting, buitentrap en bloemenbak. Rechthoekige glaspartijen, het trappenhuis wordt verlicht door aaneengesloten glasdallen op de begane grond en glas in lood op de verdieping. Inkomhal bekleed met witmarmeren platen, waaronder een herdenkingsplaat met uitgehouwen palmtak en opschrift, opgedragen aan de gesneuvelde soldaten van de beide wereldoorlogen.

Aan de achtergevel hangt een blauwhardstenen gedenkplaat van Amaat Vyncke met opschrift "DE GEMEENTE ZEDELGHEM / AAN / Z.E. HEER AMAAT VYNCKE / DEN MOEDIGEN BAANBREKER IN DIT / HUIS GEBOREN DEN 12 FEBRUARI 1850 / ALS WITTE PATER MISSIONARIS / ONDER ZIJNEN LEVER BEZWEKEN TE / KIBANGA OP HET TANGANIKA-MEER / DEN 17 OCTOBER 1888 / TER EERE VAN ZIJN BEROEMDEN ZOON / DEED DE GEMEENTE DEZE GEDENKPLAAT / INMETSELEN BINST HET JUBB[sic]ELJAAR 1930". Deze plaat, oorspronkelijk (in 1930) bevestigd aan het geboortehuis van Amaat Vyncke, wordt in 1988 naar aanleiding van het honderdjarig overlijden van de missionaris op deze plaats onthuld.

Het gebouw staat leeg, maar zal later in gebruik genomen worden door de OCMW-diensten die daarvoor uit Aartrijke terug zullen keren.

  • RIJKSARCHIEF BRUGGE, Kaarten en Plannen van de Watering van Blankenberge, nr. 1449: Kaart van de weg gelegen te Zedelgem lopende van de steenweg op Torhout, van aan de herberg Zuidwege, tot aan de herberg de Blauwe Kroon, circa 1782.
  • ARNOU P., De Heren van Zedelgem te Jabbeke, in Zilleghem. Handelingen van de Kring voor heemkunde en geschiedenis Pastoor Ronse, jg. 1, nr. 1, 1980, p. 3-11.
  • ARNOU P., Een nieuw gemeentehuis in het oude kostershuis (1939-1940), in Zilleghem. Handelingen van de Kring voor heemkunde en geschiedenis Pastoor Ronse, jg. 15, nr. 3, 1994, p. 103-120.
  • BRAET J., MALENGIER H. en VANDENDRIESSCHE W., Info Zedelgem, Het nieuwe gemeentehuis, jg. 25, extra editie maart 2007, Zedelgem, p. 5-6.
  • Hoe het groeide. Zedelgem, Zedelgem, 1976, p. 3.
  • JACOBS M., Zij, die vielen als helden… Inventaris van de oorlogsgedenktekens van de twee wereldoorlogen in West-Vlaanderen, Deel 2, Brugge, 1996, p. 451-452.
  • NAERT U., Amaat Vyncke, Zedelgems pionier, in Noortover, jg. 1, nr. 2, 1988/89, p. 44-47.
  • PEIRSEGAELE W., Vroeger en nu, in Zilleghem. Handelingen van de Kring voor heemkunde en geschiedenis Pastoor Ronse, jg. 2, nr. 1, 1981, p. 26-27.

Bron     : Van Vlaenderen P. & Vranckx M. 2010: Inventaris van het bouwkundig erfgoed, Provincie West- Vlaanderen, Gemeente Zedelgem met deelgemeenten Aartrijke, Loppem en Veldegem, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen WVL47, (onuitgegeven werkdocumenten).
Auteurs :  Van Vlaenderen, Patricia, Vranckx, Martien
Datum  : 2010


Relaties


Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2021: Oud Gemeentehuis van Zedelgem [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/209374 (Geraadpleegd op 17-04-2021)