Oorlogsgedenkteken Franse soldaten

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Oost-Vlaanderen
Gemeente Gent
Deelgemeente Gent
Straat Palinghuizen
Locatie Palinghuizen zonder nummer, Gent (Oost-Vlaanderen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Thematische inventarisatie: Gentse Oorlogsmonumenten (geografische inventarisatie: 01-01-2008 - 30-09-2009).

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Oorlogsgedenkteken Franse soldaten

Deze vaststelling is geldig sinds 09-11-2011.

is deel van de vaststelling als bouwkundig erfgoed Westerbegraafplaats

Deze vaststelling is geldig sinds 09-11-2011.

Beknopte karakterisering

Typologieoorlogsmonumenten
Dateringvóór WO I
Betrokken personen
Tags Eerste Wereldoorlog, Tweede Wereldoorlog

Beschrijving

Op de Westerbegraafplaats, graf F 218

Een U-vormige, blauwe hardstenen boord begrenst een bloemenperkje, waarin op een getrapt verhoog een levensgrote, bronzen, Franse infanteriesoldaat tegen een hardstenen obelisk neerzijgt. De soldaat is in uniform en draagt een rugzak, zijn linkerarm zit in een draagverband. De obelisk vertoont voorzichtige invloed van de art nouveau door zijn afgeronde vormen, versierd met krullen en accoladebogen. Boven het soldatenhoofd staat volgende tekst op de obelisk: "AUX/ SOLDATS/ FRANCAIS/ MORTS POUR LA/ PATRIE"", waaronder ""1870-71/ 1914-18/ 1939-45"". Alle letters zijn met bladgoud gekleurd. De eerste 4 regels zijn in reliëf uitgewerkt, de onderste vier zijn in de steen gekapt en dus duidelijk later toegevoegd. Boven de tekst is in reliëf een lauwerkrans met gestrikt lint uitgewerkt, waarin een Latijns kruis en 2 struisvogelveren te zien zijn. Struisvogelveren waren in het oude Egypte het attribuut van de godin Maat, beschermster van de kosmische orde, het evenwicht en de vrede. In de art nouveaustijl werd er wel vaker teruggegrepen naar Egyptische symboliek. Het monument werd opgericht ter ere van de Franse soldaten die stierven tijdens de Frans-Duitse oorlog van 1870-1871 en werd gefinancierd door La Société Française de Bienfaisance de Gand. Omdat het pas op 1 juli 1900 werd ingehuldigd, waren de overledenen eerst elders begraven. Door een archiefbrand kon men echter niet meer alle namen van de overledenen achterhalen. De 8 namen die men destijds wel kon terugvinden, zijn in de drie overige zijden van de obelisk gekapt. Ook deze waren met bladgoud versierd. Na beide Wereldoorlogen, kapte men gewoon de data bij in de steen.

De signaturen op het werk luiden "HIPP. LE ROY" en "DELAET SCULP." in de blauwe hardsteen en op het brons "HIP. LE ROY STAT. 1900".

In Tienen bevindt zich een oorlogsmonument dat door dezelfde beeldhouwer, Hippolyte Leroy, werd ontworpen. Het is er een ter ere van de gevallenen te Sint-Margriete-Houtem (Eerste Wereldoorlog). De soldaten daar dragen eenzelfde uniform als de soldaat die men hier ziet. Op de foto van dit oorlogsmonument uit het Gentse Kriegsalbum (circa 1916) ziet men dat dit graf nog volledig ingesloten werd door halfhoge struiken. Het is de toestand van het monument vóór de data van de wereldoorlogen erin gekapt werden.

  • An Hernalsteen, De Westerbegraafplaats van Gent, Gent 2000, p. 43-44.
  • B. Moon (ed.), Archetypen in de kunst, Rotterdam 1993, p. 489.
  • K. De Maesschalk e.a., Oorlogsmonumenten 1914-1918 in Vlaams-Brabant, Brussel 2002, p. 176.
  • Stadsarchief Gent, Kriegsalbum Gent, reeks XII/19bis, nr. 484 (foto circa 1916).

Bron: Depestel Sarah 2009: Monumenten ter ere van gesneuvelden uit de Eerste en Tweede Wereldoorlog in Gent: een (kunst)historisch overzicht met voorstellen ter bevordering van de instandhouding en eventuele restauratie, onuitgegeven masterthesis Artesis Hogeschool Antwerpen.

Auteurs: Depestel, Sarah

Datum tekst: 2009

Relaties

maakt deel uit van Westerbegraafplaats

Palinghuizen 143 (Gent)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.