erfgoedobject

Obelisk voor het 5de regiment Lansiers

bouwkundig element
ID: 213258   URI: https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/213258

Juridische gevolgen

Beschrijving

Locatiebeschrijving

Het gehucht Oud-Stuivekenskerke is 1 kilometer ten westen van de IJzer gelegen, ten zuiden van het huidige Stuivekenskerke, te midden in landelijk poldergebied. Het Onze-Lieve-Vrouw-hoekje, zoals het gehucht geheten wordt, bestaat uit de gedenkkapel "Onze-Lieve-Vrouw der Zege", omringd door 41 gedenksteentjes. Voor de kapel staan 2 gedenkzuilen: links voor het 5de regiment Lansiers, rechts voor het 1ste en 2de bataljon Karabiniers-Wielrijders. Naast deze kapel staat de versterkte torenruïne, met bovenaan de oriëntatietafel, met de gedenkplaten voor Mardaga en Lekeux en met vlakbij demarcatiepaal nr. 11. Achter de woning Oud-Stuivekens 4 staat de betonnen militaire constructie. De toegangsweg naast het gedenkkapelletje voor Delacave geeft uit op hoeve Goemaere, dat deels met gerecupereerde betonblokken is opgebouwd.

Historische Achtergrond

De eervolle vermelding "Reigersvliet" werden aan 2 eenheden toegekend: het 5de regiment Lansiers en het 1ste en 2de bataljon Karabiniers-Wielrijders. Dit hadden ze gekregen naar aanleiding van hun wapenfeiten bij de gevechten bij de "Grote Wacht Reigersvliet" en de "Grote Wacht Oud-Stuivekenskerke" in maart 1918. Toen verdedigde de Cavaleriedivisie de sector Oud-Stuivekenskerke: een stuk van 2 kilometer aan de spoorweg, met daarvóór 2 grote wachtposten ten oosten van de Reigersvliet: in het noorden Reigersvliet, in het zuiden Oud-Stuivekenskerke. In de morgen van 6 maart 1918 werden beide grote wachtposten beschoten en daarna aangevallen. Bij Oud-Stuivekenskerke konden de mitrailleurs van de 2de compagnie van het 2de bataljon Karabiniers-Wielrijders de Duitse aanval breken. De stelling bleef behouden. Bij de Reigersvliet moesten de verdedigers wijken en kwam de stelling grotendeels in Duitse handen. Aangekomen versterking, waaronder 2 pelotons patrouilleurs van de cyclisten (respectievelijk 1 van het 1ste en 2de bataljon), konden de verloren posten heroveren. In de morgen van 18 maart 1918 kwam een nieuwe dubbele aanval. Bij Reigersvliet konden de verdedigers standhouden, een tegenaanval door het 5de regiment Lansiers kon de grote wachtpost ontzetten. Grote Wacht "Oud Stuv" werd bezet door de 3de compagnie van het 1ste bataljon Karabiniers-Wielrijders: door de Duitse druk moesten ze wijken. Door de tegenaanval van de 2de compagnie van hetzelfde bataljon werd Oud-Stuivekenskerke heroverd. In die dagen verloor het regiment van het 5de Lansiers 290 man (doden, gewonden, vermisten en krijgsgevangenen), wat ongeveer de helft van zijn getalsterkte betekende. De gedenkzuil werd onthuld op zondag 1 augustus 1948 door de Verbroedering der Oudstrijders van het 5de regiment Lansiers. Het gedenkteken staat 900 meter zuidwaarts van de hoeve en grote wachtpost "Reigersvliet", waar het 5de Lansiers op 6 en 18 maart ingezet werd. De leuze "Salus patriae suprema lex", de wapenspreuk van de Vuurkruisers, betekent “Het heil van het vaderland is de hoogste wet”.

Kenmerken

Op een vierkante basis staat een hoog hoekig geprofileerd voetstuk dat een eveneens geprofileerde naar boven toe versmallende vierkante spitszuil draagt, die eindigt in een spitse top. Onderaan is de zuil bezet met drie rijen parallel geplaatste palmetten. Het geheel is uitgevoerd in hardsteen. Op de zuil: op de voorkant een koperen plaatje met het kenteken van de Vuurkruisers, daaronder 2 schuin gekruiste lansen met driekleurige lansvaantje en met polsriem. Ernaast: "1914-1918", eronder "5e regiment lanciers"; op het voetstuk: op de voorkant "Reigersvliet 6 & 18.3.1918", "Salus patriae suprema lex"; op de rechterkant "Haelen 12.8.1914"; op de linkerkant "Antwerpen Anvers Sept - Oct - 1914". Op de achterkant een zwarte bladerkrans met 2 afhangende linten. Zwarte hoofdletters in vlakreliëf. Hoogte: 324,5 centimeter, breedte: 109,5 centimeter, diepte: 110,5 centimeter.

Uitvoering: Tackoen, Dixmuide, steenkapper (gesigneerd).

  • Onderzoek / notities door Roger Verbeke. (Interne Informatie)
  • JACOBS M., "Zij, die vielen als helden... Inventaris van de oorlogsgedenktekens van de twee wereldoorlogen in West-Vlaanderen", Deel 2, Brugge, Provincie West-Vlaanderen, 1996.

Bron     : WOI Relict (351): Obelisk voor het 5de regiment Lansiers (Stuivekenskerke - WOI)
Auteurs :  Decoodt, Hannelore
Datum  : 2003


Relaties

  • Is deel van
    Het Onze-Lieve-Vrouwhoekje
    Oud Stuivekens zonder nummer (Diksmuide)

  • Is deel van
    Oud Stuivekens
    Oud Stuivekens (Diksmuide)

Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2019: Obelisk voor het 5de regiment Lansiers [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/213258 (Geraadpleegd op 16-07-2019)