erfgoedobject

Cenotaaf burgerlijke en militaire doden

bouwkundig element
ID: 213656   URI: https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/213656

Juridische gevolgen

Beschrijving

Locatiebeschrijving

In en rond de Sint-Audomaruskerk van Passendale zijn verschillende gedenktekens inzake de Eerste Wereldoorlog: links voor de ingang van de kerk het standbeeld voor de omgekomen inwoners, op het kerkhof rechts van de kerk nog een cenotaaf voor de inwoners van Passendale, in de linkertransept een glasraam ter ere van de "66th Division BEF", met aan de buitenkant van de kerk een gedenkplaat hiervoor.

Historische Achtergrond

Passendale, op de strategisch belangrijke Vlaamse heuvelrug, ging op 20 oktober 1914, met de Eerste Slag om Ieper, in Duitse handen over. De heuvel zou gedurende de oorlog versterkt worden met opeenvolgende Duitse stellingen, bestaande uit loopgraven, bunkers en mitrailleursposten. Pas met de Derde Slag om Ieper, ook gemeenzaam de "Slag om" of "Hel van Passendale" genoemd, ging het dorp heel moeizaam en dankzij de Canadian Divisions terug over in geallieerde handen (6 november 1917). Deze positie was echter onhoudbaar en reeds met het Duitse Lente-Offensief moesten de geallieerden het dorp alweer prijsgeven. Dat tot het eindoffensief, toen Belgische Karabiniers en Grenadiers Passendale konden bevrijden op 29 september 1918.

Het dorp was volledig verwoest. Na de vernieling van 1917 werd de neo-Romaanse Sint-Audomaruskerk uit 1904-1906 ontworpen door architect De Pauw uit Brugge, vanaf 1923 naar het oorspronkelijke plan heropgebouwd. Passendale herpakte zich na de oorlog en werkte zich op tot "Kaasdorp".

Op het monument worden 2 doden uit de Tweede Wereldoorlog en 14 militaire doden uit de Eerste Wereldoorlog herdacht. Zeker 10 militairen zijn gestorven in het eindoffensief. Daarvan zijn er 2 Grenadiers.

Kenmerken

Op een rechthoekig podium met drie treden ligt een graftombe. Hierachter staat een driedelige wand, gescheiden door gecanneleerde pilasters met kapiteel en met verhoogd middendeel, afgewerkt met een geprofileerde kroonlijst en een kruis op de top.

Op het kruis: "J.H.S."; op het middendeel: "Bid voor de zielen van onze militaire en burgerlijke slachtoffers 1914-18 en 1940-45", "Dat zij in vrede rusten"; op de rechterkant: "Soldaten 1914-1918", de namen; op de linkerkant "Soldaat 1940-45", 1 naam, "Burgers 1940-45", 1 naam. De namen zijn niet alfabetisch gerangschikt. De letters zijn in zwart geschilderd.

Hoogte: 313 centimeter, breedte: 241 centimeter, diepte: 339 centimeter. Uitvoering: M. Andries (gesigneerd).

  • Onderzoek / notities door Roger Verbeke.
  • GEYSEN J., "Het oorlogstoerisme in de Westhoek", eindwerk, 2002, op: http://www.wo1.be (onder Geschiedenis, Gastbijdragen, Het oorlogstoerisme in de Westhoek, Hoofdstuk 4 ) (18/01/05).
  • JACOBS M., "Zij, die vielen als helden... Inventaris van de oorlogsgedenktekens van de twee wereldoorlogen in West-Vlaanderen", Deel 2, Brugge, Provincie West-Vlaanderen, 1996.

Bron     : WOI Relict (2036): Cenotaaf burgerlijke en militaire doden (Passendale - WOI-WOII)
Auteurs :  Decoodt, Hannelore
Datum  : 2003


Relaties

Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2020: Cenotaaf burgerlijke en militaire doden [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/213656 (Geraadpleegd op 01-04-2020)