Eclectisch burgerhuis

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Antwerpen
Gemeente Antwerpen
Deelgemeente Wilrijk
Straat Kruishofstraat
Locatie Kruishofstraat 229, Antwerpen (Antwerpen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Herinventarisatie stad Antwerpen (geografische herinventarisatie: 10-02-2010 - 31-12-2018).

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Eclectisch burgerhuis

Deze vaststelling is geldig sinds 29-03-2019.

is deel van de aanduiding als unesco werelderfgoed bufferzone Huis Guiette: buffer

Deze aanduiding is geldig sinds 17-07-2016.

Beschrijving

Burgerhuis in eclectische stijl, samen met het aanpalende hoekhuis (Kruishofstraat 231) gebouwd door Eduard Van Biesen, naar een ontwerp van architect Guillaume Peeters uit 1912. De rijwoning met een gevelbreedte van drie traveeën telt drie bouwlagen onder een pseudo-mansarde (kunstleien). Het afgeschuinde hoekhuis met de Berkenlaan, oorspronkelijk een café met een logement of huurkwartieren op de verdiepingen, had een gelijkaardige gevelopstand van zeven traveeën. Door een latere gevelbepleistering gingen de erfgoedwaarde en het architecturale karakter van dit pand echter grotendeels verloren.

Aannemer Van Biesen, die in 1911 verderop in de Kruishofstraat zijn kantoren en ateliers had gevestigd, was vóór de Eerste Wereldoorlog als bouwpromotor bijzonder actief in deze wijk. Behalve meerdere burgerhuizen van dit type in de Kruishofstraat, de Berkenlaan en de Eglantierlaan, bouwde hij ook nog het hotel-restaurant "Au Rond Royal" op de hoek van de Eglantierlaan en de Varenlaan. Strategisch ingeplant op de hoekpercelen vormden deze horecagelegenheden met hun opvallende architectuur een beeldbepalend onderdeel van de Nieuw-Parkwijk "Den Brandt". Voor het ontwerp van zijn bouwprojecten deed Van Biesen zowel beroep op Peeters, als op de architect Edmond Lauwens.

De lijstgevel onderscheidt zich door een typisch parement uit gele baksteen, met contrasterende speklagen en ontlastingsbogen in witte en antracietkleurige baksteen, natuurstenen dorpels, balkons en hoekblokken, en een arduinen plint. Symmetrisch van compositie en geleed door de puilijst en het klassieke hoofdgestel, leggen balkons en een dakvenster de klemtoon op de middenas. De muuropeningen zijn alternerend getoogd, gestrekt, korf- en rondbogig van vorm, en gegroepeerd tot drielichten op de bovenverdiepingen. Een discrete art-nouveau-invloed blijkt uit het profiel van de lateien en de lekdrempels met spuwer. De fries van het hoofdgestel is versierd met sgraffitopaneeltjes met rankwerk, vandaag sterk verweerd, toe te schrijven aan de Brusselse sgraffitokunstenaar Paul Cauchie. Waar de gietijzeren balkonborstweringen bewaard bleven, is het schrijnwerk van de deur en vensters vernieuwd.

De plattegrond beantwoordt aan de klassieke typologie van het burgerhuis, dat uit een voorbouw en een smalle achterbouw in entresol bestaat. Op de begane grond worden salon en eetkamer geflankeerd door de inkomhal, het trappenhuis en de keuken. De bovenverdiepingen omvatten een voorkamer over de volledige breedte, een tweede kamer parallel met de trap, en een achterkamertje.

  • Stadsarchief Antwerpen, bouwdossier 238#509.

Bron: -

Auteurs: Braeken, Jo

Datum tekst: 2012

Relaties

maakt deel uit van Kruishofstraat

Kruishofstraat, Kruishofstraat (Antwerpen)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.