Langgestrekte hoeve

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Oost-Vlaanderen
Gemeente Maarkedal
Deelgemeente Etikhove
Straat Bossenaarstraat
Locatie Bossenaarstraat 10, Maarkedal (Oost-Vlaanderen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Adrescontrole Maarkedal (adrescontroles: 31-01-2008 - 31-01-2008).
  • Inventarisatie Maarkedal (geografische inventarisatie: 01-01-1998 - 31-12-1998).
  • Project beschermingsdatabank 2013-2016 (beschermingen: 01-01-2013 - 30-06-2016).

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Boerenhuis

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

is beschermd als monument Langgestrekte hoeve met omhaagd erf

Deze bescherming is geldig sinds 19-02-2002.

Beknopte karakterisering

Beschrijving

De hoeve uit het tweede kwart van de 19de eeuw is typerend voor de kleine hoevebouw in de Vlaamse Ardennen. De boerenwoning en aansluitende dwarsschuur vormen één langgerekt volume van één bouwlaag. Het erf omvat de losstaande bakstenen bijgebouwen, met kasseien verharde erfstroken, een gemengde haaf en een bakstenen muur als begrenzing van het voorerf.

Historiek

De hoeve werd samen met de ernaast gelegen hoeve in het tweede kwart van de 19de eeuw gebouwd. Volgens het kadasterarchief werden beide hoeven ter vervanging van een oudere hoeve gelijktijdig in 1836 geregistreerd als twee nieuw gebouwde huizen met schuur ingeplant naast elkaar parallel met de straat; ter hoogte van deze hoeven werd het straattracé tezelfdertijd recht getrokken.

Omgeving

De hoeve bevindt zich op de panoramische Bossenareheuvel, de centrale heuvel die een hoogte bereikt van circa 100 meter. Over de schaars bebouwde top van de Bossenareheuvel loopt ten oosten van de Bossenarestraat de Aatse Heerweg die mogelijk al tot het Romeinse wegennet zou hebben behoord, namelijk als diverticulum vanaf de weg Hofstade - Velzeke - Kortrijk over Volkegem naar de weg Bavay - Velzeke te Vloesberg. Archeologische vondsten tonen bewoning aan op de Bossenaar tijdens de Romeinse periode. Bossenaar is een toponiem met Romaanse oorsprong (Businarias in 1063). De Bossenaarstraat loopt als een landelijk weg van noord naar zuid over de westelijk flank van de Bossenareheuvel en biedt fraaie uitzichten op de beekvallei van de Holbeek die het grondgebied van Etikhove van noord naar zuid doorsnijdt.

De hoeve ligt op de rand van de Bossenareheuvel en valt sterk op door haar inplanting als deel van een gewit bakstenen ensemble aan de straat met achter het erf een deels beboomd bronnengebied afhellend naar de Holbeek en ten zuiden het aanpalend domein van het historische Hof te Cattebeke dat in oorsprong minstens opklimt tot de 16de eeuw. Ter hoogte van de toegang van het Hof te Cattebeke omschrijft de Bossenaarstraat met twee rechte hoeken de voorzijde van dit domein. Ten oosten, tegenover de hoeven, strekt zich de typische kouter van de Bossenareheuvel uit met de houten Bossenaremolen op circa 600 meter.

Beschrijving

Het betreft een aan de straat gebouwde hoeve van het langgestrekte type. Het langwerpig rechthoekig gebouw onder een hoog en doorlopend pannen zadeldak met de nok parallel aan de straat is een verankerde baksteenbouw bestaande uit een dubbelhuis van vijf traveeën en één bouwlaag met een rechts aansluitende dwarsschuur. Een bouwnaad in de achtergevel wijst er op dat voor de twee linker venstertraveeën een aanpassing van de woning plaats vond. De gewitte voorgevel op gepikte plint is naar het oosten gericht; deze vertoont typische per twee gegroepeerde getoogde vensters met zesdelige houten raamkozijnen; een getoogde voordeur met blind bovenlicht. Twee keldergaten zijn afgedekt met houten luik. De rechthoekige houten schuurpoort is groen geschilderd. De dakoverstek op typische rij daklijstbalkjes bleef bewaard. De gewitte linkerzijpuntgevel heeft één benedenvenster en twee dezelfde kleinere zoldervensters. De steektrap bij achterdeur telt vier treden. De achtergevel heeft eveneens een dakoverstek op daklijstbalkjes.

Binnenshuis bewaart de boerenwoning zijn typische traditionele binnenindeling: drie grote kamers naast elkaar aan de voorzijde, kleinere aan de achterzijde. De centrale huiskamer omvat een tochtportaal, samengestelde balklaag waarvan de zware moerbalk aan het uiteinde een traditionele sculpturale versiering vertoont met voluutmotief, rolstaaf en wolfstandmotief. De tegelvloer van grote vierkante blauwgrijze tegels bleef bewaard.

Aan de straatzijde vertoont het boerenerf een gekasseide strook van de voorgevel tot tegen het wegdek van de straat; de smalle kasseistrook loopt door aan weerszijden van het huis voor de gemengde scheerhaag van haagbeuk, meidoorn, beuk en taxus die het erf aan de straat begrenst.

Op het noordelijk deel van het erf zijn een paar kleinere losse aanhorigheden gelegen: een kleine bakstenen stal onder pannen zadeldak met blinde gewitte gevel palend aan de straat en achterin gelegen lage jongere dierenhokken, deels onder lessenaarsdak. Het voorerf ten zuiden wordt begrensd door een gewitte bakstenen muur die aansluit bij tegen een aan de straat palend bakhuis van de aangrenzende hoeve met armwaterpomp aan de erfzijde de hoeve.

  • Onroerend Erfgoed, digitaal beschermingsdossier DO002209, Twee hoeven met aanhorigheden (VERBEECK M., 2002).

Bron: -

Auteurs: Verbeeck, Mieke

Datum tekst: 2002

Alle teksten

Relaties

Geen afbeelding beschikbaar

maakt deel uit van Bossenaarstraat

Bossenaarstraat (Maarkedal)

omvat Geschoren haag als erfafsluiting

Bossenaarstraat 10-12 (Maarkedal)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.