Hoeve en Molen Ter Hengst

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Oost-Vlaanderen
Gemeente Maarkedal
Deelgemeente Nukerke
Straat Ommegangstraat
Locatie Ommegangstraat zonder nummer, 52, Maarkedal (Oost-Vlaanderen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Adrescontrole Maarkedal (adrescontroles: 31-01-2008 - 31-01-2008).
  • Inventarisatie Maarkedal (geografische inventarisatie: 01-01-1998 - 31-12-1998).
Links

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Hoeve, molenaarshuis en windmolen

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

omvat de bescherming als monument Windmolen Molen Ter Hengst
gelegen te Ommegangstraat 52 (Maarkedal)

Deze bescherming is geldig sinds 30-12-1960.

Beschrijving

Voormalige hoeve met molenaarshuis, heden restaurant-taverne zogenaamd "Molenhoeve Ten Hengst"; erachter bijbehorende windmolen Ter Hengst, landschappelijk fraai ingeplant bovenop de vroegere Waaienberg, thans Wagenberg.

Achterin gelegen gewitte bakstenen gebouwen met pannen zadeldaken, vermoedelijk deels teruggaand op een hoeve met losse bestanddelen opklimmend tot de 18de eeuw. Naar het zuidoosten georiënteerd boerenhuis van zes (?) traveeën met typische per twee gegroepeerde vensters en rechts een hoger opgaand ingekort deel. Aan de achterzijde sterk uitgebreid en binnenin aangepast met behoud van balklaag. Ten zuidwesten, op het voorerf, herhaaldelijk uitgebreid bedrijfsgebouw met stallen; houten verankering in achtergevel van oudste gedeelte. Ten zuidoosten, gerenoveerd bakhuis van het tweedelige type en een recente open loods.

Molen Ter Hengst reeds vermeld in 1539 als "den hyncxst", in 1567 zogenaamd "hinxtxmeulne". In de eerste helft van de 17de eeuw nog eigendom van de baron van Pamele en heer van Oudenaarde. Vermeld als windmolen "ten hingst" in landboek van Nukerke van 1768-1774. In 1834 door blikseminslag vernielde staakmolen vervangen door de huidige ronde gewitte bakstenen grondzeiler, een olie- en graanmolen. Olieslagerij verwijderd in 1872. Molen maalde tot 1949. Restauratie aangevat in 1969 naar ontwerp van architect O. Lesenne; molenkap met gevlucht afgerukt door storm in 1972; hierdoor gevolgd door bijkomende restauratiewerken in 1975. Maalt sinds 1990 opnieuw een paar maal per jaar. Zetelmolen met sterk conische kuip op lage molenberg. Twee steekboogdeuren in noordzuidas; gevelnisje met Onze-Lieve-Vrouwebeeldje boven zuidelijke deur. Meelvloer met twee, steenzolder met twee kleinere en lager geplaatste steekboogvensters, alle met ijzeren roedeverdeling. Typisch uidak (leien) met zadeldakvormige overstek boven het staartwerk; spits bekroond door windwijzer uitgewerkt als paard. Vroeger vier, thans nog drie steenkoppels in houten steenkisten.

  • BAUTERS P., Eeuwen onder wind en wolken. Windmolens in Oost-Vlaanderen, Gent, 1985, p. 71, 114-116, 293-297.
  • Inventaris van de wind- en watermolens in de provincie Oost-Vlaanderen naar gegevens van het Archief van het Kadaster, in Kultureel Jaarboek voor de Provincie Oostvlaanderen, 1962, Tweede band, XVI, 1963, p. 56.
  • VANDEPUTTE J.L.Th., De molens van het arrondissement Oudenaarde, Uit hun geschiedenis, Oudenaarde, 1974, p. 23- 26.

Bron: Verbeeck M. & Tack A. 1998: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur Provincie Oost-Vlaanderen, Arrondissement Oudenaarde, Kanton Oudenaarde, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 15N2, Brussel - Turnhout.

Auteurs: Verbeeck, Mieke

Datum tekst: 1998

Relaties

Geen afbeelding beschikbaar

maakt deel uit van Ommegangstraat

Ommegangstraat (Maarkedal)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.