erfgoedobject

Kasteel Herpelgem

bouwkundig element
ID: 28383   URI: https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/28383

Juridische gevolgen

  • is aangeduid als vastgesteld bouwkundig erfgoed Kasteel Herpelgem
    Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009

Beschrijving

Zogenaamd "Kasteel Herpelgem". Recent gerestaureerd complex gebouwen rondom binnenplaats. Tot voor kort ten oosten van het complex, brouwerij zogenaamde "Brasserie Reyntjens" gebouwd in 1897 in plaats van een oudere brouwerij, gesloopt in 1991 en vervangen door autobergplaats. Ten westen, bijgebouwen rondom een tweede binnentuin en ten noorden deels bewaarde vierkante omgrachting van een ouder kasteel of hoeve, heden een aangelegde tuin met onder meer een interessante oude lovergang.

Reeds vermeld in 1460 als "hove van Herpelchem" van de heer Goissaerde van Fontenil. Het foncier van de heerlijkheid Erpelgem was een leen "wesende een behuysde hofstede" gehouden van de heerlijkheid Ter Donckt in Berchem, maar met eigen heerlijke rechten. In 1757 werd de heerlijkheid van Herpelgem eigendom van de familie Odemaer. Midden 19de eeuw waren huis en brouwerij in bezit van burgemeester B. Reyntjens.

Aan de straat gelegen herenhuis met lijstgevel van vijf traveeën en twee bouwlagen onder zadeldak (leien, nok parallel aan de straat) geflankeerd door twee later toegevoegde diephuizen met trapgevels van twee traveeën en zadeldak (leien) met ijzeren topstukken. Het oudste deel, het huidige middelste deel, dateert vermoedelijk van 1774, volgens jaartal in centraal fronton. Gecementeerde en witgeschilderde voorgevel met schijnvoegen. Centrale deur gevat in arduinen geprofileerde omlijsting met wapenschild als sluitsteen. Driehoekig gevelfronton versierd met polychroom wapenschild en leuze van de familie Odemaer en jaaropschrift, bekroond met hemelglobe en windwijzer. In uiterst rechtse trapgevel van 1896 rondboogvormige inrijpoort naar vierkante binnenplaats en bedrijfsgebouwen.

Witgeschilderde achtergevel van hoofdgebouw voorzien van rechthoekige vensters, op de begane grond getralied. Centrale getoogde deur voorafgegaan door een nieuwe travee; erboven venster van trappenhuis met glasraam uit het eerste kwart van de 20ste eeuw. Een getralied keldergat links naast deur en behouden ontlastingsbogen van twee gedichte keldervensters rechts ervan.

Volledig gerestaureerd en heringericht interieur. De woonkamer links naast voordeur, behoudt een vermoedelijk 18de-eeuwse schouw met stucdecoratie met jachtembleem.

Achter het woonhuis, oorspronkelijk in U-vorm aansluitende dienstgebouwen. Grondig gerestaureerd en ten noorden vervangen door een muur met open arcade van vier traveeën. Voorts eenvoudige witgeschilderde bakstenen gebouwen van één bouwlaag onder zadeldaken (pannen), ten oosten met trapgevel.

Ten westen, links van het kasteel, bijgebouwen ingeplant rondom een binnentuin, aan de straat afgesloten door een tuinmuur met ten Westen ernaast een leegstaand kapelletje verwijzend naar de voormalige kapelanie van Onze-Lieve-Vrouw van Erpelgem, reeds vermeld in de 16de eeuw, en een dienstgebouw met later vernieuwde straatgevel van garage maar met behouden oude achterpuntgevel voorzien van vlechtingen en ten noorden, een dienstgebouw met een aangebouwde serre.

  • Kluisbergen, Gemeente-Archief Ruien, nummer 752.1.
  • DESMIJTERE G. - DE SMET A. - MARTENS L. - LAMON L., Stenen mysteries in de Vlaamse Ardennen, Ronse, 1989, p. 111-114.

Bron     : Bogaert C., Lanclus K., Tack A. & Verbeeck M. 1998: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie Oost-Vlaanderen, Arrondissement Oudenaarde, Kanton Ronse, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 15N3, Brussel - Turnhout.
Auteurs :  Lanclus, Kathleen, Tack, Anja, Verbeeck, Mieke
Datum  : 1998


Relaties

  • Is deel van
    Ruien
    Ruien (Kluisbergen)

Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2019: Kasteel Herpelgem [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/28383 (Geraadpleegd op 12-11-2019)