Ensemble van Bilmeyer en Van Riel

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Antwerpen
Gemeente Antwerpen
Deelgemeente Berchem
Straat Transvaalstraat
Locatie Transvaalstraat 24-26, Antwerpen (Antwerpen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Adrescontrole Antwerpen (adrescontroles: 23-07-2007 - 23-07-2007).
  • Herinventarisatie Zurenborg (Antwerpen) (inventarisatie: 01-07-2013 - 30-06-2015).
  • Inventarisatie Antwerpen (geografische inventarisatie: 01-01-1976 - 31-12-1992).

Juridische gevolgen

is deel van de vaststelling als bouwkundig erfgoed Groepen villa's

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

Beschrijving

Architectenbureau Bilmeyer en Van Riel ontwierp tussen 1889 en 1895 in de Transvaalstraat vier vrijstaande groepen van twee of drie villa’s in een eclectische bouwstijl gekenmerkt door de rode baksteenbouw met natuurstenen elementen, de asymmetrische opstelling en de combinatie van elementen uit de cottagestijl en de neo-Vlaamserenaissance zoals de complexe leien bedaking met smeedwerk, de hoektraptorens, de erkers en de balkons.

Zij voerden de projecten uit in opdracht van de Naamlooze Maatschappij voor het bouwen van burgershuizen in het Oostkwartier. Deze maatschappij was in 1886 opgericht om Zurenborg te ontwikkelen tot woonwijk voor de hogere middenklasse. De maatschappij bouwde voor eigen rekening tal van modelwoningen en –ensembles, in samenwerking met verschillende bouwmeesters, om op die manier de bouw van woningen door privé-investeerders te stimuleren. Ook was het duidelijk te bedoeling om aan te sturen op de keuze voor rijk uitgewerkte, doorgaans eclectische ontwerpen.

Het bouwdossier van nummers 24-26 dateert van 1890 en is de minst gaaf bewaarde van de vier groepen. Aan beide zijden zijn de percelen afgescheiden van de straat door een houten hek tussen bakstenen pijlers, waarvan bij nummer 24 het originele exemplaar is bewaard.

Nummer 26, de linker woning, is door het weghalen van de hoog boven het dak uitstekende toren en door het wijzigen van de brede gevelpunt, zijn opvallendste kenmerken verloren. De breed uitgewerkte voorgevel telt twee bouwlagen en drie traveeën, met links een afgeschuinde travee met overkragend hoekbalkon. Twee brede banden met wit-rood siermetselwerk ritmeren de gevel horizontaal. Eenvoudige rechthoekige muuropeningen, een deur in natuurstenen neorenaissance-omlijsting en bewaard houtwerk. De kleurrijke banden lopen door in de zijgevel, waar de kroonlijst doorbroken wordt door een volume onder puntgevel.

Nummer 24 rechts verloor de houten versiering en het smeedijzeren topstuk van de gevelpunt. De straatgevel telt drie traveeën en twee bouwlagen, en heeft als bijzondere kenmerken het houten balkon boven de deur en de met siermetselwerk ingevulde muur- en boogvelden. Beneden segmentbogige vensters en deur, boven rechthoekige vensters onder natuurstenen latei. Zijgevels met dezelfde kleurstelling van rode baksteen met geel siermetselwerk.

  • Stadsarchief Antwerpen, Bouwdossiers, 1890 # 1479.

Bron: -

Auteurs: Hooft, Elise

Datum tekst: 2015

Alle teksten

Relaties

Geen afbeelding beschikbaar

maakt deel uit van Transvaalstraat

Transvaalstraat (Antwerpen)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.