erfgoedobject

Belgische bunker

bouwkundig element
ID: 302082   URI: https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/302082

Juridische gevolgen

  • is aangeduid als beschermd monument Belgische bunker A
    Deze bescherming is geldig sinds 11-01-2012

Beschrijving

Beschrijving locatie

In een weide met boomgaard ten westen van de hoeve Brugsesteenweg 222, ten zuiden van de kronkelende Proostdijkvaart, staan twee bovengrondse betonnen constructies op ongeveer 170 meter van mekaar verwijderd. Dit betreft de meest zuidelijke constructie. De constructies bevinden zich op ongeveer twee kilometer ten oosten van het centrum van Veurne.

Beschrijving relict

Bovengrondse betonnen bunker van grosso modo 520 x 400 centimeter, met bijna rechthoekig grondplan (aan de zuidwestkant maakt de muur een insprong van ongeveer 50 centimeter). De constructie is opgetrokken met langwerpige betonstenen ('nougats'). Er werden ter versteviging ronde bewapeningsijzers gebruikt, die onder meer zichtbaar zijn op het dak. De vorm van het dak is een afgezwakte versie van een schilddak. Aan de zuidoostkant zit een deuropening, die te bereiken is via een trapje van bijna een meter hoog, gevormd uit betonstenen met grove kiezel. Eens op de trapjes, dient men weer af te zakken om rechts via een lagere deuropening de eigenlijke binnenruimte te bereiken. Binnenin is een vrij lage, rechthoekige ruimte, met een dak die meer dan één meter dik moet zijn. Het plafond lijkt bedekt te zijn met betonnen platen. Rechts van de toegang, in de zuidoostelijke muur, zit een ronde opening.

Historische achtergrond

De bunkers lagen tijdens de Eerste Wereldoorlog ter hoogte van de tweede verdedigingslinie achter de IJzer. Langs de Brugsesteenweg, ter hoogte van de constructies, maakte de voormalige spoorlijn Diksmuide – De Panne meerdere aftakkingen. Rond de nabijgelegen hoeve 't Duvekot werd, omwille van de afstand tot het front, heel wat militaire infrastructuur opgericht. In de onmiddellijke nabijheid van ’t Duvekot worden – althans zeker in 1917-1918 – medische installaties ingericht. Hier is een C.A.A.B. gevestigd is, wat staat voor Colonne Automobile d’Ambulance et de Brancards, de colonne van ambulanceauto’s en brancards, die instaat voor de afvoer van zieken en gewonden. In de periode dat de Tweede Legerafdeling deze sector bezet (eind december 1917 – begin mei 1918), richten ze hier een Infirmerie Divisionnaire van de 2me S.H. (Section d’Hospitalisation) in, waar zieken en lichtgewonden opgevangen worden. Hier wordt eveneens een poste de vérification des pansements et de repartition des blessés, een verbandpost waar de gekwetsten verder gesorteerd worden volgens de aard en ernst van verwondingen. Tenslotte worden hier in deze periode ook militairen met geslachtsziekten heel tijdelijk en in afzondering opgevangen, in afwachting van hun verdere evacuatie naar het evacuatiehospitaal in Adinkerke.

De twee militaire posten zijn te zien op een luchtfoto van 31 juli 1918. Op deze luchtfoto blijkt in ieder geval duidelijk dat er in deze omgeving heel wat militaire infrastructuur is opgetrokken, waaronder een aftakking van de spoorlijn, kleine en grote barakken, enz.

Wat de exacte functie van de twee betonnen constructies geweest is, kon niet achterhaald worden, maar wellicht houden ze verband met de hoger vermelde militaire activiteiten in de nabijheid van hoeve ’t Duvekot.

  • Kenniscentrum In Flanders Fields Museum Ieper, Collectie militaire stafkaarten Wereldoorlog I, Duitse militaire kaart Batteriekarte f.d. Gruppe Nord, Blatt XXVIII, 10/10/18.
  • Koninklijk Legermuseum Brussel, Collectie militaire luchtfoto’s W.O. I, Belgische luchtfoto Veurne (nr. 16684), 31/7/1918.
  • Koninklijk Legermuseum Brussel, Fonds Eerste Legerdivisie, nummer 1243, plan met aantekeningen Etat des travaux Belges à la date de 10 Janvier 1918 d’après des renseignements du Commandement du Génie de l’Armée; nummer 1826/2 nota (1 D.A.) i.v.m. de position du Canal de Loo, 29/5/1916.
  • Koninklijk Legermuseum Brussel, Fonds Tweede Legerdivisie, doos 44, map I Secteur de Ramscappelle – Pervijze, Sous-Farde 3 Zone de Ramscappelle – Pervijze Téléphonie; map 2 D.A. Zone Ramscappelle – Pervijze Plan de Défense, plan Limites de la zone de la 2 D.A. et des secteurs des 2 et 8 D.I. – Repartition de l’Infanterie et de l’Artillerie au 22 avril 1918 ; doos 44, sous-farde 3 Service de Santé, Croquis des organes du services de santé existant dans la zone de 2 D.A., s.d. [1918]; nota Organisation du S.S. dans le secteur Ramscappelle – Pervyse – Oud Stuyvekenskerke (2me D.A., E.-M., 3e Bureau), 16/12/1917.
  • Koninklijk Legermuseum Brussel, Fonds Vijfde Legerdivisie, doos 30, Schéma des gares et raccordements du réseau des chemins de la campagne Belge; doos 32, map 5 D.A. Etat-Major 1er Bureau, Croquis Secteur Ramscappelle, plannetje met barakken kantonnementen, s.d.
  • DEBAEKE S., Bachten de Kupe 14-18. Unieke prentkaarten en authentieke getuigenissen uit oorlogsdagboeken, Brugge, 2009.
  • JANSSENS P., Belgische veldhospitalen tijdens de Eerste Wereldoorlog (Algemeen Rijksarchief, Studies over de Eerste Wereldoorlog nummer 1), Brussel, 2001.
  • WACKENIER W., Alveringem in de Grote Oorlog, Brugge, 2006.
  • Informatie schriftelijk meegedeeld door de heer J. Ameeuw (10/10/2010).

Bron     : DECOODT H. 2005: Betonconstructie A Brugsesteenweg 222 (Veurne - WOI)[online], https://inventaris.onroerenderfgoed.be/woi/relict/95665 (geraadpleegd op 28 januari 2016).
Auteurs :  Decoodt, Hannelore
Datum  : 2005


Relaties

  • Is deel van
    Veurne
    Veurne (Veurne)

Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2019: Belgische bunker [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/302082 (Geraadpleegd op 19-09-2019)