erfgoedobject

Silexgroeven

landschappelijk element
ID: 304820   URI: https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/304820

Juridische gevolgen

Beschrijving

De verlaten silexgroeven komen op verschillende plaatsen op de bovenste helft van de helling van het Broekbos voor. De groeven liggen voornamelijk in de omgeving van wegen. Ze zijn overgroeid met bosvegetatie, maar zijn wel in het reliëf herkenbaar als ontginningsplek. Silex werd gebruikt in de woning- en wegenbouw.

De Formatie van Gulpen werd tijdens het Mesozoïcum afgedekt door de Formatie van Maastricht. Deze afzetting is door erosie en verwering volledig verdwenen op de vuursteenknollen na. De silexafzettingen omgeven met roodbruine tot okerkleurig verweringsklei bevindt zich in dikke pakketten van 10-15m dik op de heuveltoppen of in de bovenste helft van de hellingen. Silexgroeven komen voor bij het Hoogbos, in het Broekbos en in Schophemerheide.

De cluster silexgroeven ten zuiden van Op-de-Eiken is vanaf de topokaart van 1873 gekarteerd en op de latere 20ste eeuwse kaarten steeds herkenbaar. De groeves die dieper in de bossen gelegen zijn werden niet op de topokaarten vermeld. Op het Digitaal Hoogtemodel Vlaanderen II zijn ze goed herkenbaar.

Verschillende woningen in Voeren van voor de Eerste Wereldoorlog zijn gebouwd met silex. Deze grondstof werd in lokale groeven ontgonnen. De silex is een restant van de geërodeerde krijtlagen van de Formatie van Maastricht dat in aan de oppervlakte bleef liggen. Vooral in het centrum van Voeren (Schophem, Sint-Martens-Voeren en Sint-Pieters-Voeren) werd silex gebruikt als bouwmateriaal. Silexgroeven komen voor bij het Hoogbos, in het Broekbos en in Schophemerheide. De grove, onregelmatige knollen zijn echter niet gemakkelijk te verwerken en werden vooral in grote vlakken van achter- en zijgevels toegepast, zoals bij deze hoeve die grenst aan het Broekbos.

  • Topografische kaarten van België, Eerste editie, Krijgsdepot, uitgegeven in 1865-1880, schaal 1:20.000.
  • Topografische kaarten van België, Herziening derde editie, Militair Cartografisch Instituut, uitgegeven in 1900-1930, schaal 1:20.000.
  • Kaart van België, Militair Cartografisch Instituut, uitgegeven in 1928-1950, schaal 1:20.000.
  • BATS. H. 1992: Het Voerense Landschap, M&L 11.5, 14-33.
  • DIRIKEN P. 2002: Geogids Voeren, Kortessem, 128.
  • VANDENABEELE E. 2016: Inventarisatie aardkundige waarden, onuitgegeven nota's.
  • Informatie Vlaanderen, Digitale hoogtemodel Vlaanderen II (DSM 1m), 2016.

Bron     : -
Auteurs :  Van den Bremt, Paul, Vanmaele, Nele
Datum  : 2016


Relaties

  • Is deel van
    Altenbroek en Voervallei met omgeving
    's Gravenvoeren, Sint-Martens-Voeren (Voeren)

  • Is deel van
    Sint-Martens-Voeren
    Sint-Martens-Voeren (Voeren)

Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2019: Silexgroeven [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/304820 (Geraadpleegd op 18-08-2019)