erfgoedobject

Bedmarlinie in de Moervaartdepressie

landschappelijk element
ID
307131
URI
https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/307131

Beschrijving

In de Moervaartdepressie bij Lokeren (Eksaarde) liggen fragmenten van de Bedmarlinie uit het begin van de 18de eeuw. De fragmenten maken hier deel uit van een 2,3 km lange verdedigingslinie die oorspronkelijk uit een wal met borstwering en enkele kleine schansen bestond. West en oost van dit traject bestond de Bedmarlinie uit een reeks van schansen. De verdedigers gebruikten de Moervaartdepressie als een natuurlijke verdediging, een laag gelegen zeer nat en moeilijk toegankelijk gebied. De dreiging kwam uit het noorden, waar troepen uit de Noordelijke Nederlanden mogelijk een inval konden wagen.

De oorsprong van deze linie gaat tot het begin van de 18de eeuw terug. Toen woedde in het grensgebied tussen België en Nederland een conflict over de Zuidelijke Nederlanden en wie aanspraak op de troon mocht maken (Spaanse successieoorlog). De Franse troepen bezetten het land en wierpen linies op uit vrees voor een inval vanuit Nederland. Op strategische plaatsen liet de bevelhebber van de Franse troepen, markies de Bedmar, forten, schansen of doorlopende wallen met borstweringen bouwen.

De Fricxkaart uit het begin van de 18de eeuw toont de linie hier als een lijn die een gezaagd patroon volgt, afgewisseld met trajecten die uit een aaneenschakeling van schansen bestonden. De trajecten met een gezaagd patroon bestonden uit een borstwering en grachten, hier en daar aangevuld met een kleine schans. Een voorbeeld van dit traject is het best bewaard langs de Liniewegel en langs het pad oost van de Kruiskapel. Daar ligt een fragment van een kleine schans, die vrij goed in het microreliëf onder bos bewaard is gebleven. De vierkante schans meet 55 op 55m is door een greppel omgeven. Tussen de wegen Kanondreef en Leen liggen nu nog een vijftal fragmenten van deze linie . Soms zijn ze herkenbaar in de ligging van een pad, soms in het microreliëf (wallen en grachten).

  • Fricx 1706-12: Cartes des Pays-Bas et des frontières de France avec un recueil des plans des villes, sièges et batailles données entre les hauts alliés et la France, originelen berusten in de Koninklijke Bibliotheek, https://uurl.kbr.be/1621714/ (geraadpleegd op 16 mei 2019).
  • Bibliothèque nationale de France, département Cartes et plans, GE BB 565 (6, 5): Carte très particulière du Pays de Waes, ou sont marqués les Lignes depuis Anvers jusques à Gand, 1706, schaal 1:92.000, Gallica [online], https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b5972886g (geraadpleegd op 26 augustus 2020).
  • Primitief kadaster 1830-1844: Kadasterarchief, Primitief kadaster, Eksaarde, wijkplan B, blad 3, 1820, schaal 1:2500; originelen berusten bij Federale Overheidsdienst Financiën, Algemene Administratie van de Patrimoniumdocumentatie, Administratie Opmetingen en Waarderingen, online beschikbaar via https://search.arch.be/imageserver/topview.php?FIF=550/550_0001_000/550_0001_000_06457_000/550_0001_000_06457_000_0_0003.jp2 (geraadpleegd op 16 mei 2019).
  • Informatie Vlaanderen, Digitaal Hoogtemodel Vlaanderen II, DTM, raster, 1 m, afgeleid van LiDAR-hoogtegegevens, 2013-2015.

Auteurs :  Verboven, Hilde
Datum  : 20-05-2019


Relaties

  • Is deel van
    Eksaarde

  • Is deel van
    Moervaartdepressie

  • Is gerelateerd aan
    Bedmarlinie Stropersbos

  • Is gerelateerd aan
    Franse linie in de Kloosterheide


Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2021: Bedmarlinie in de Moervaartdepressie [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/307131 (Geraadpleegd op 13-06-2021)