Gedenkzuil voor de 50th Northumbrian Division

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie West-Vlaanderen
Gemeente Ieper
Deelgemeente Sint-Jan
Straat Wieltje
Locatie Wieltje zonder nummer, Ieper (West-Vlaanderen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Actualisatie Ieper (actualisaties: 01-08-2008 - 31-08-2008).
  • Adrescontrole Ieper (adrescontroles: 08-02-2008 - 11-02-2008).
  • Inventarisatie Ieper (geografische inventarisatie: 01-01-1987 - 31-12-1987).
  • Inventarisatie van het Wereldoorlogerfgoed (geografische inventarisatie, thematische inventarisatie: 01-01-2002 - 31-12-2005).

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Gedenkzuil voor de 50th Northumbrian Division

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

is beschermd als monument Gedenkzuil voor de 50th Northumbrian Division

Deze bescherming is geldig sinds 01-07-2009.

Beknopte karakterisering

Typologieoorlogsmonumenten
Dateringinterbellum
Tags Eerste Wereldoorlog, Tweede Wereldoorlog

Beschrijving

De '50th Northumbrian Division', een territoriale eenheid uit Noord-Engeland met inwoners van onder meer Newcastle, Alnwick en Hexham, arriveerde op het Europese vasteland in april 1915. Binnen de 7 dagen was de eenheid aan het vechten tijdens de Tweede Slag bij Ieper. Hier, op het gehucht 'Wieltje', werd de divisie voor het eerst ingezet. Tijdens gevechten tussen 26 april en 4 mei 1915 zou de divisie naar verluidt 472 doden, 1996 gewonden en 1278 vermisten onder de officieren en manschappen tellen.

Het gedenkteken werd op 1 september 1929 onthuld door veldmaarschalk Plumer. Voor het ontwerp van het gedenkteken werd een wedstrijd uitgeschreven. Winnaar werd Captain R. Mauchlen, M.C. (dit wil zeggen winnaar van het Military Cross), behorende tot het 9de bataljon 'Durham Light Infantry' (een eenheid dat behoorde tot de '50th Northumbrian Division'). De stevige monumentale obelisk moest in al haar eenvoud niet alleen een baken vormen in het vlakke, Vlaamse landschap, het diende eveneens te verwijzen naar het graafschap in Noord-Engeland, waar de divisie gerekruteerd werd.

De dubbele 'T' in het embleem van de divisie verwijst naar de rivieren Tyne en Tees. Boven het omgekeerde zwaard is het ‘Paard van Northumbria’ aangebracht in een medaillon.

Rechthoekig grasperk, afgezet met een lage haag en een toegang over een brugje uit witte natuursteen, drie treden en een smeedijzeren toegangshek. In de diepte op een platform van groengrijze natuursteen afgedekt met witte natuursteen, bereikbaar met zes trapjes, staat een brede sokkel uit witte natuursteen op een trede, op de sokkel een rechthoekige naar boven toe verjongende zuil, bovenaan versmallend tot zadeldak. Op de vier hoeken van het platform staan vier jonge taxussen. Op de lange zijde bevinden zich banken uit natuursteen met hardstenen zitting.

De gedenkzuil ligt in het verlengde van de oostelijke as van het nabijgelegen Oxford Road Cemetery (perceel 362H), waarop het offerkruis en de 'Stone of Remembrance' staan.

Op de zuil: op de voorkant, bovenaan in vlakreliëf een kop van een paard in medaillon tussen twee lauriertakken, in het midden is een groot zwaard uitgehouwen en daaronder in reliëf twee ineengewerkte letters 'T'; aan de linker- en rechterkant een lauwerkrans in reliëf.

Op de sokkel: op de voorkant bovenaan 'To the enduring memory of all ranks of the 50th Northumbrian division who fell in the great war 1914-1918 and in memory of their comrades of the same division who gave their lives in the war of 1939-1945 for the liberation of France, Belgium and Holland', onderaan 'Pro Patria'; op de linkerkant bovenaan 'The Ayrshire yeomanry', 'the Yorkshire hussars', '1st 2nd 3rd 4th Northumbrian brigade R.F.A.', 'Northumbrian ammunition column', 'Northumbrian divisional engineers R.E.', '50th divisional train R.A.S.C.', '1st 2nd 3rd Northumbrian field ambulance R.A.M.C.', 'Northumbrian division C.C.S.', 'Northumbrian Vet. section R.A.V.C.', 'R.A.O.C.'; op de rechterkant: '149th Infantry Brigade', '4th 5th 6th 7th Northumbrian Fusiliers', '5th Border Regiment'; '150th Infantry Brigade', '4th East Yorks', '4th 5th Yorkshire Regiment (Green Howards)', '5th Durham Light Infantry'; '151st Infantry Brigade', '6th 7th 8th 9th Durham Light Infantry', '5th Loyal North Lancs. Regiment'.

Hoogte 1741 cm x breedte 2200 cm x diepte 4600 cm

Uitvoering: Lanssens & Cie, Brugge

  • HOLT, T. & V. "Major & Mrs Holt’s Battlefield Guide to the Ypres Salient". London, Leo Cooper, 2003.
  • JACOBS M., "Zij, die vielen als helden... Inventaris van de oorlogsgedenktekens van de twee wereldoorlogen in West-Vlaanderen", Deel 2. Brugge, Provincie West-Vlaanderen, 1996.
  • SCOTT M., "The Ypres Salient. A guide to the cemeteries and memorials of the Salient". Norwich-Norfolk, Gliddon Books, 1992.
  • WYRALL E., “The history of the Fiftieth Division 1914-1919”. London, Percy Lund Humphries & Co. Ltd., 1939.
  • "The 50th Division. Memorial unveiled at Wieltje", in: "The Times", 2 september 1929.
  • Informatie verstrekt door de 'Commonwealth War Graves Commission'.

Bron: Beschermingsdossier DWOO2426

Auteurs: Decoodt, Hannelore

Alle teksten

Relaties

Geen afbeelding beschikbaar

maakt deel uit van Wieltje

Wieltje (Ieper)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.