erfgoedobject

Villa in cottagestijl

bouwkundig element
ID
308629
URI
https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/308629

Beschrijving

Villa in sobere cottagestijl met terughoudende art deco-elementen, gebouwd voor rekening van Jules Hoeben naar een ontwerp van Joan Coninck Westenberg uit 1925. Het bouwdossier bevat twee ontwerpen, waarvan het kleinere en meer bescheiden werd uitgevoerd. Een datering is enkel op de documenten van de bouwaanvraag aanwezig. Een volgende eigenaar Th. Van Damme liet in 1941 aan de achterzijde van de woning een veranda met bovenlicht toevoegen, onder leiding van de architect Willie Pijl.

Jules Hoeben (Antwerpen, 1872-Knokke, 1939), handelsvertegenwoordiger en later bestuurder van beroep, was de weduwnaar van Marie Stephanie Lachappelle (Keulen, 1877-Antwerpen, 1899), jong overleden na slechts twintig dagen huwelijk. Haar vader François Auguste Lachappelle (Interlaken, 1849-Antwerpen, 1925), die in 1889 met zijn gezin vanuit Straatsburg naar Antwerpen was geëmigreerd, vestigde in 1896 in de Lamorinièrestraat het bekende parketbedrijf Société Anonyme Auguste Lachappelle. Via zijn echtgenote was Hoeben dus verwant met Henri Auguste Lachappelle (schoonbroer) die in 1927 de cottagevilla Elsdonklaan 7 liet bouwen. De echtgenote van deze laatste was dan weer de zus van Henri Eugène Lachappelle, bouwheer van de cottagevilla Elsdonklaan 12 uit 1925.

De uit Nederland afkomstige Joan Coninck Westenberg vestigde zich in 1896 als student in Antwerpen, zijn eerste realisatie was een art-nouveauwoning in de Guldenvliesstraat in Berchem. Na achtereenvolgende associatie met zijn twee schoonbroers en enkele jaren in het buitenland, begon hij tijdens het interbellum een zelfstandige loopbaan en bouwde vooral voor de betere Antwerpse kringen: villa’s en burgerhuizen in de prestigieuze villawijk “Den Brandt”, aan de Jan Van Rijswijcklaan en in de wijk Rivierenhof. De villa in de Elsdonklaan 5 vertoont gelijkenissen met een door Coninck Westenberg in hetzelfde jaar ontworpen villa in de Ahornenlaan 21.

De villa staat in de diepte ingeplant op een diep rechthoekig perceel. De voortuin wordt afgebakend door hagen, de paadjes naar het inkomportaal en de oprit aan de rechterzijde hebben een grijze grindverharding.

Exterieur

Villa van twee bouwlagen en verspringende volumes onder samengestelde pannen schilddaken met ver overkragende dakrand en een sober geprofileerde daklijst. Aan de voorzijde en in het linker dakvlak is telkens een centrale dakkapel onder pannen schilddak aanwezig.

De gevels zijn opgetrokken in bruinrood baksteenmetselwerk in kruisverband op een sokkel van bruin baksteenmetselwerk. Vlak bepleisterde en witgeschilderde vensteromlijstingen en gevelbanden vormen hiermee contrasterende details.

Aan de straatzijde domineert het vooruitspringende hoofdvolume van twee traveeën met als bepalend verticaal element een oplopende driezijdige erker in de linkertravee. De bepleisterde en witgeschilderde vensterposten van de erker lopen door als verticale hoekbanden met tussen gelijkvloers en verdieping kleine dwarsregels. De smallere rechtertravee bevat het met een hardstenen trap verhoogde rondboogportaal in een getrapte baksteenomlijsting met bepleisterde sokkel en impostblokken onder een rondboogluifel.

De houten deur met rondboogvormige verticale lichtopening met smeedwerk in art-decovormgeving is nog origineel bewaard. Boven het inkomportaal is de rechter gevelhoek versierd met een dubbele volute in vlak reliëf.

Boven het rechts achter de voorgevel terugwijkende volume werd het dakschild lager doorgetrokken, in de voor- en zijgevel is hier telkens een tweelicht aanwezig. Hierachter staat een twee en een halve bouwlaag hoge uitbouw onder schilddak, de bovenste verdieping is wit bepleisterd en heeft een sober drielicht.

In de linkerzijgevel vormt een uitbouw onder overkragend zadeldak het bepalende element. De top van de gevel is versierd met vlakke baksteenlisenen die met bepleisterde verticale stroken afwisselen. Aan deze zijde zijn twee ver boven de dakschilden uitstekende bakstenen schoorsteenmassieven bewaard.

Interieur

De bouwplannen tonen een functioneel onderkelderde villa met een beperkt uitgebreide enkelhuisplattegrond. Op het gelijkvloers bevat de erkertravee de typische enfilade van woon- en eetkamer, achteraan bevindt zich een terras. De smalle inkomhal wordt vooraan rechts geflankeerd door een ontbijtkamer en verbreedt hierachter tot grote hal met bordestrap. Achteraan bevindt zich de keuken in een smalle uitbouw. Deze uitbouw werd in 1941 over de volledige breedte van de woning doorgetrokken, door de bouw van de veranda. Het nachtgedeelte op de verdieping bevat een grote naar de tuin gerichte slaapkamer met ensuite badkamer en vooraan een logeerkamer en een naaikamer.

  • Stadsarchief Antwerpen, bouwdossiers 238#1131 (1925) en 238#5694 (1941); vreemdelingendossier 481#67122.

Auteurs: Fexer, Charlotte; Braeken, Jo
Datum:
De tekst wordt ter beschikking gesteld door: Stad Antwerpen


Relaties


Je kan deze pagina citeren als: Inventaris Onroerend Erfgoed 2026: Villa in cottagestijl [online], https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/308629 (geraadpleegd op ).

Beheerder fiche: Stad Antwerpen

Contact

Heb je een vraag of opmerking over deze fiche? Meld het ons via het contactformulier.