Villa in naoorlogs modernisme, gebouwd naar een ontwerp van Arthur Lagast uit 1967. De architect ontwierp de woning voor zichzelf en zijn gezin.

In een eerste ontwerp uit 1966 had de kopse gevel langs de Spoorweglaan een andere vorm. Deze aanvraag werd door de architect ingetrokken, er werd een nieuwe bouwaanvraag ingediend met aangepaste plannen. Om stedenbouwkundige redenen werd de kopse gevel verhoogd met twee U-vormige betonnen bogen met rechte zijden. Ter hoogte van het dakterras op de verdieping waren deze betonnen kaders open. Hierin werden als terrasafsluiting lage muren geplaatst, voorzien van een houten leuning op metalen steunelementen. Het gevelplan voorzag in de rechterboog een afsluiting in “luxaflex” strippen en in de linkerboog een glazen borstwering, die echter niet werden uitgevoerd.

De interieurindeling werd ten opzichte van het eerste ontwerp niet gewijzigd, wel werd de trap van de straat naar het inkomportaal geschrapt. Het bouwdossier voorzag ook een overdekte speelplaats in het oostelijke deel van het terras, deze werd echter niet uitgevoerd. Op het terras werd een groene daktuin met vijver aangelegd.

Na de aanleg van de op- en afrit van de E19 en de Craeybeckxtunnel in de jaren 1980 zocht Arthur Lagast naar een manier om de geluidshinder te beperken: de twee geveldelen werden verder opgetrokken in baksteenmetselwerk en rondom de opgaande centrale delen aangevuld met ramen met vaste aluminiumkozijnen. Het bleek moeilijk om dezelfde donkere bepleistering te vinden die onderaan de gevel was toegepast, waardoor dit deel niet afgewerkt werd.

Van 2002 tot 2005 werd er onder leiding van architect Boud Rombouts een voordien in de patio bijgebouwd volume en een luifel op het terras van de verdieping afgebroken. In de gevel aan de Spoorweglaan werd de donkere bepleistering afgekapt en werden alle delen afgewerkt met een lichtgrijze cementering. Foto’s uit de bouwaanvraag tonen dat de zijgevel ter hoogte van de verdieping toen nog uit onbepleisterd baksteenmetselwerk bestond. Naast een uniformer beeld werden door de lichtere cementering ook de thermische spanningen verminderd, die voordien door de donkere afwerking in de zuidgerichte gevel optraden.

In 2010 werd een vergunning verleend om het vroegere architectenbureau in het rechterdeel van het gelijkvloers te verbouwen tot een studio met eigen ingang rechts van het bestaande inkomportaal. De veranderingswerken werden uitgevoerd onder leiding van architecten Frank Jennen en Steven Gielen. Van de tweede inkom werd uiteindelijk afgezien omdat de bestaande inkom reeds voorzien was op een splitsing in twee zones, het voormalige bureau rechts en het private gedeelte links.

Exterieur

De woning staat ingeplant op een groot hoekperceel tussen de Prins Karellaan en de Spoorweglaan. De tegenover het straatniveau verhoogde voortuin aan de Prins Karellaan wordt in het linkerdeel nog afgebakend door de oorspronkelijke muur in bruin baksteenmetselwerk. Hiernaast bevindt zich een breed, met kasseien verhard pad dat in verschillende niveaus naar het inkomportaal leidt.

De woning heeft een L-vormig grondplan en bestaat uit twee bouwlagen onder plat dak met licht overkragende dakrand. De lange en diepere westvleugel ligt aan de Prins Karellaan, de kortere zuidvleugel aan de Spoorweglaan. Langs de oostelijke perceelgrens ontstaat zo een langwerpige omsloten patio.

De constructieve structuur van vloerplaten en verticale steunelementen in wit, glad bekist beton werd in de voorgevel langs de Prins Karellaan zichtbaar gelaten. De stroken hiertussen werden opgevuld met gevelhoge glaspartijen en gevelparement van gebroken witte natuursteenplaten en donkerbruin baksteenmetselwerk in halfsteens verband. Hierdoor ontstaat een wissel van transparante en gesloten vlakken in lichte en donkere kleurtinten, gevat tussen twee verticale, boven de dakrand uitstekende pijlers in bruin baksteenmetselwerk. In de rechterpijler vormt een verticale rij van uitstekende strekken een dynamisch element. Volgens de bouwplannen was het metselwerk oorspronkelijk in witte handvormsteen voorzien, dit werd echter afwijkend in bruine baksteen uitgevoerd, wat in een sterker kleurcontrast resulteert.

De gevelopeningen weerspiegelen de functies van de binnenruimtes: het centrale glazen inkomportaal wijkt achter het gevelvlak terug, links hiervan bevindt zich het slaapgedeelte van de woning met een naar de straat toe zeer gesloten gevel en een smal maar lang horizontaal bandvenster. Het rechterdeel van het gelijkvloers bevat de werkruimtes van de architect, hier zorgen gesloten gevelvlakken voor afscherming, maar worden deze doorbroken met een groot venster voor voldoende daglicht. De grote ramen op de verdieping voorzien de woonruimtes van veel daglicht.

De zijgevel aan de Spoorweglaan bestaat uit twee, in een betonnen omlijsting gevatte geveldelen waarvan het linker op het gelijkvloers een breed bandvenster, het rechter de garagepoort bevat. Hierboven zijn de twee geveldelen bepleisterd, elk deel wordt aan drie zijden afgeboord met een omlopend bandvenster met vierkante onderverdeling. Ook de strook tussen de twee geveldelen is afgesloten met een driedelig venster.

Het buitenschrijnwerk bestond oorspronkelijk uit aluminium met een smal profiel, wat het transparante karakter van de grote vensteropeningen nog versterkte. Anno 2023 is het vernieuwd in een materiaal dat bij aluminium aansluit. De onderverdeling verschilt van de oorspronkelijke gevelplannen en de nieuwe kozijnen hebben een breder profiel.

Interieur

De grondplannen tonen een ruime maar functionele interieurindeling met veel aandacht voor lichtinval en een sober en eerlijk materiaalgebruik. Het ontbreken van een tuin op het hoekperceel werd verholpen door een terras op de eerste verdieping, en een patio langs de oostelijke perceelgrens.

Het gelijkvloers wordt over de hele diepte in twee delen verdeeld door een brede centrale gang met trap, die tegelijk als bufferzone tussen werk- en nachtgedeelte fungeert: links hiervan bevinden zich de slaapruimtes met een grote ouderslaapkamer en respectievelijk een meisjes- en jongenskamer, telkens met grote ramen naar de open binnenplaats gericht. De sanitaire ruimtes zijn langs de straatgevel georganiseerd en elke kamer heeft een eigen wastafel. Het rechterdeel van het gelijkvloers wordt voor de helft ingenomen door de vanuit de Spoorweglaan bereikbare garage, in de hoek tussen de twee gevels bevindt zich een groot bureel met tekenkamer. In deze zone is ook een technische ruimte en een kleine logeerkamer gesitueerd.

Het woongedeelte op de verdieping wordt gekenmerkt door een zeer open planopvatting en bestaat uit één grote ruimte, die door korte en lage tussenwanden in verschillende zones verdeeld wordt. Bijkomend maken vouwdeuren een tijdelijke afbakening mogelijk. Langs de voorgevel bevinden zich de woon- en eetkamer, naar de patio toe een naaikamer en de open keuken met als toog verlengd werkblad en aansluitende eethoek. Ten zuiden van de centrale open trap is een grote ruimte met zithoek en open haard aanwezig. De binnenwanden zijn deels bekleed met genuanceerd wit of donkerbruin baksteenmetselwerk, accenten die de binnen- met de buitenruimte verbinden. De constructie van het interieur met houten pijlers en balken werd zichtbaar gelaten. De binnenwanden reiken niet tot aan het plafond waardoor de open ruimtelijke indruk nog versterkt wordt. In de hoek tussen voor- en zijgevel bevindt zich het terras, dat enkel door een grote glazen schuifdeur van de zithoek gescheiden wordt en hierdoor visueel een geheel vormt met de woonruimte.

• Stadsarchief Antwerpen, bouwdossiers 222#1415, 222#1516, 222#10176, 222#11222, 3473#2309 en 3473#11080.