is deel van de aanduiding als beschermd cultuurhistorisch landschap Heverleebos en Meerdaalwoud
Deze bescherming is geldig sinds
In de 17de eeuw lagen hier al vijvers of wouwers die eigendom van de abdij van Park waren. Ze lagen in de rand van het toenmalige Meerdaalwoud, dicht bij de ‘Groote heide’ (1779) ook de Jodenheide (1661) genoemd, van Sint-Joris-Weert. Wanneer ze zijn aangelegd, weten we niet, maar we mogen er wel van uitgaan dat ze het werk zijn van de abdij die op meerdere locaties visvijvers construeerde. Water was er genoeg in dit smalle beekdal. Het stroomde uit in de Nethen, die op haar beurt in de Dijle uitmondde. Door het smalle beekdal af te dammen, stuwde het water als vanzelf op. De hoogst gelegen vijver in het noorden stroomde uit in de opeenvolgende lagere vijvers. Het systeem werkte dus gravitair met dammen en overlopen. Op de kaart van de abdij van Park van 1661 zien we vier opeenvolgende smalle vijvers liggen. Ruim een eeuw later toont de kaart van landmeter Joris een complex van maar liefst tien vijvers, bevestigd door de primitieve kadasterplannen van 1834.
Of de vijvers aan het begin van de 19de eeuw nog actief werden uitgebaat, is onzeker. Enkele decennia later kregen ze het label ‘anciens etangs’ op de kaart van 1849 en in 1869 waren ze naar jonge bosaanplant omgevormd. Op luchtfoto’s van de tweede wereldoorlog zijn de vijvers niet meer zichtbaar. Toch liggen twee er nu weer als vijvers bij, gekend onder de naam Paddenpoel. Dat is het werk van vijverherstel in 1978.
Twee van het ooit tien vijvers tellende complex van 2,6 ha zijn opnieuw zichtbaar, terwijl van de andere verdroogde vijvers de beddingen met rabatten in het microreliëf nog zichtbaar zijn. De rabatten dateren van de omvorming van vijvers naar jonge bosaanplant, van rond het midden van de 19de eeuw dus. Op zijn maximum bereikte het wateroppervlak van de vijvers 2,6 ha, vandaag verminderd tot 1,1 ha van de twee herstelde vijvers.
Auteurs: Verboven, Hilde
Datum:
De tekst wordt ter beschikking gesteld door: Agentschap Onroerend Erfgoed (AOE)